Magulang at mga guro, tiyakin ang paggabay sa kabataan

ni Leonida Sison @Boses | June 24, 2026

Nakababahala ang mga karumal-dumal na krimen na nangyayari ngayon sa mga eskwelahan at dapat magsilbing matinding babala na ito sa bawat magulang, guro, at buong komunidad gaya ng trahedyang naganap sa isang paaralan sa Tacloban City, kung saan tatlong estudyante ang nasawi at 13 iba pa ang nasugatan matapos ang isang pamamaril na kinasasangkutan din ng mga menor-de-edad.

Sa panahon ngayon na halos nakadikit na sa gadget at social media ang kabataan, malinaw na hindi na lamang ito usapin ng teknolohiya kundi ng kaligtasan, paggabay, at responsibilidad ng bawat nasa paligid ng mga bata.

Kasunod ng insidente, nanawagan ang Philippine National Police (PNP) sa mga magulang, guro, at school administrators na maging mas mapagmatyag sa paggamit ng social media at iba pang digital platforms ng mga kabataan. 

Ayon sa isang opisyal ng PNP, mahalagang bantayan ng mga magulang ang online activities ng kanilang mga anak gaya ng pagbabantay nila sa kanilang pisikal na kinaroroonan. Hinikayat din niya ang mga guro at administrador ng paaralan na maging katuwang sa pagtukoy ng mga pagbabago sa asal o interes ng mga estudyante na maaaring magsilbing babala bago pa mauwi sa karahasan.

Noong Lunes, dalawang estudyante ang isinailalim sa kustodiya matapos umanong magpaputok ng baril sa loob ng eskwelahan. Batay sa ulat ng pulisya, tatlong estudyante ang nasawi habang 13 iba pa ang nasugatan. Lumabas din sa imbestigasyon na isa sa mga suspek ay nag-upload umano ng mga video online na may kaugnayan sa baril at karahasan, kabilang ang pagpapakita ng aktuwal na pagpapaputok ng armas.

Patuloy namang sinusuri ng mga otoridad kung may kinalaman ang bullying at iba pang social factors sa nangyaring karumal-dumal na insidente. Ayon sa PNP, ang mga senyales tulad ng paglayo sa pakikisalamuha, labis na pagkahilig sa mararahas na nilalaman, at paggamit ng mapanganib na pananalita ay hindi dapat balewalain dahil maaaring ito ang mga unang indikasyon ng mas seryosong problema.

Nakikipag-ugnayan na rin ang PNP sa Department of Education upang makabuo ng mas malinaw at mahigpit na school safety protocols para maiwasan ang kahalintulad na trahedya sa mga paaralan sa buong bansa. Bahagi ito ng direktiba ng administrasyon na paigtingin ang community-based prevention measures at mas maagang matukoy ang mga senyales ng karahasang kinasasangkutan ng kabataan.

Hindi sapat na sa mga pulis o paaralan lamang iasa ang pagprotekta sa mga bata. Ang ganitong insidente ay malinaw na paalala na ang bawat miyembro ng pamilya at komunidad ay may papel sa paghubog ng kabataan. Habang lumalawak ang impluwensiya ng digital world, dapat ding lumalim ang pakikialam, paggabay, at pakikipag-usap ng mga nakatatanda sa mga kabataan.

Ang trahedyang nabanggit ay hindi lamang kuwento ng isang paaralan kundi repleksyon ng mas malawak na hamon na kinahaharap ng lipunan. Kung nais nating maiwasan ang kaparehong pangyayari sa hinaharap, kinakailangan ang sama-samang pagkilos, maagang interbensyon, at mas matatag na ugnayan sa pagitan ng tahanan, paaralan, at komunidad upang mapanatiling ligtas ang susunod na henerasyon.