DepEd, ‘wag nang ipagliban ang reporma sa GASTPE

ni Kuya Win Gatchalian @Win Tayong Lahat | January 22, 2026

Sa nagdaang pagdinig ng Senate Committee on Basic Education, muli nating hinimok ang Department of Education (DepEd) na huwag nang ipagpaliban ang paglalabas ng bagong guidelines sa pagpapatupad ng Government Assistance to Students and Teachers in Private Education (GASTPE), kabilang ang Senior High School Voucher Program (SHS-VP).

Kung ating babalikan, ang SHS-VP ay isa sa mga programa sa ilalim ng GASTPE, kung saan nakakatanggap ang mga kuwalipikadong mag-aaral ng tulong pinansyal sa pamamagitan ng isang voucher. Ginagamit ng mga benepisyaryo ng SHS-VP ang kanilang voucher upang makapag-aral sila sa mga pribadong paaralan. Sa ganitong paraan, mababawasan natin ang “congestion” o ang siksikan sa mga pampublikong paaralan dahil sa dumaraming bilang ng mga mag-aaral.

Nabibigyan din ng pagkakataon ang mga nangangailangang magulang na makapili ng mga paaralan kung saan maaaring makatanggap ng dekalidad na edukasyon ang kanilang mga anak.

Noong 19th Congress, pinangunahan ng inyong lingkod ang pagrepaso sa GASTPE, kung saan pinuna natin na meron palang mga benepisyaryong ‘ghost students.’ Ito ang mga estudyanteng nasa listahan na nakatatanggap ng voucher assistance ngunit hindi naman pisikal na pumapasok o kaya ay hindi naka-enroll sa mga paaralang nakikilahok sa SHS-VP.  

Pinuna rin natin na ang bilyun-bilyong pisong nilalaan sa SHS-VP ay napupunta sa mga mag-aaral na maituturing na non-poor. Noong sinuri ng aking tanggapan ang datos mula sa 2024 Annual Poverty Indicators Survey, lumabas na 67% ng mga benepisyaryo ng SHS-VP noong School Year 2024-2025 ay maituturing na non-poor o hindi naman talaga galing sa mga mahirap na pamilya. Lumabas din sa aming pagsusuri na hindi bababa sa P12.3 bilyon ang napunta sa mga non-poor na mga benepisyaryo noong SY 2024-2025. 

Dati nang nagmungkahi ang Senate Committee on Basic Education ng mga reporma sa GASTPE. Kabilang dito ang pagbibigay ng mga prayoridad sa mga nangangailangang mag-aaral at ang pagdisenyo ng programa upang mabawasan ang siksikan sa mga pampublikong paaralan. Halos dalawang taon na ang lumipas ngunit wala pang lumalabas na bagong guidelines ng DepEd upang matugunan ang mga leakage, ang mga ghost students, at ang nagpapatuloy na siksikan sa mga pampublikong paaralan. 

Ang pagkakaroon ng malinaw na sistema ay proteksyon para sa kapakanan ng mga estudyanteng tunay na nangangailangan ng tulong mula sa gobyerno. Kaya naman muli nating hinihimok ang DepEd na ilabas na ang mga bagong pamantayan dahil tapos na ang panahon para sa pangako. Panahon na para sa agarang aksyon. 

Matatandaan ding malaki at makasaysayan ang inilaan nating pondo para sa edukasyon ngayong taon. Kaya patuloy nating babantayan ang mga reporma sa edukasyon upang masiguro nating napapakinabangan ng mga mag-aaral ang buwis na binabayad ng taumbayan.

---

May katanungan ka ba, reklamo o naisihingi ng tulong? Sumulat sa WIN TAYONG LAHAT ni Kuya Win Gatchalian, BULGAR Bldg., 538 QuezonAve., Quezon City

o mag-email sa surewin.bulgar@gmail.com

Pagpapalawak ng feeding programs, tiyak na benepisyo sa milyong mag-aaral

ni Kuya Win Gatchalian @Win Tayong Lahat | January 20, 2026

Walang batang dapat mag-aral nang kumakalam ang sikmura. Kaya naman noong ipinasa natin ang makasaysayang pondo para sa sektor ng edukasyon ngayong 2026, tinutukan din natin ang pagpapalawak sa mga feeding program sa ating mga pampublikong mga paaralan at mga child development centers (CDCs).

Marami nang mga pag-aaral ang nagpapakita ng malalim na ugnayan sa pagitan ng nutrisyon at sa kakayahan ng ating mga mag-aaral. Sa gitna nito, nakakabahalang malaman na isa sa apat na batang Pilipinong wala pang limang taong gulang ang maituturing na stunted o maliit para sa kanilang edad.

Ang stunting ay bunga ng kakulangan ng nutrisyon sa unang 2,000 araw ng buhay ng isang bata, mula sa sinapupunan hanggang sa kanyang ikalawang kaarawan. Lumabas na rin sa maraming mga pag-aaral na nakakapinsala ang stunting sa kakayahan ng isang mag-aaral na matuto nang husto sa paaralan at magkaroon ng magandang hanapbuhay.

Bagama’t kailangang tugunan natin ang stunting sa pagdadalang-tao pa lamang, mahalagang tiyakin nating matutugunan pa rin natin ang pangangailangang pang-nutrisyon ng mga kabataan kahit umabot na sila sa dalawang taong gulang at nagsimula na sila sa pag-aaral. Sa ganitong paraan, maaari nang maiwasan ang marami pang pinsalang dulot ng kakulangan sa nutrisyon.

Kaya naman sa ilalim ng 2026 national budget, umabot sa P25.7 bilyon ang natanggap na pondo ng SBFP ngayong taon. Mula 120 araw, inaasahang aabot na sa 200 araw ang feeding days sa ilalim ng School-Based Feeding Program (SBFP) ng Department of Education (DepEd) ngayong taon.Inaasahan ding 4.6 milyong mag-aaral ang makikinabang sa SBFP ngayong 2026. Patuloy ding susuportahan ng programa ang mga wasted, severely wasted, stunted, at severely stunted na mga mag-aaral mula Grade 2 hanggang Grade 6. Umabot naman sa P9.6 bilyon ang inilaan sa Supplementary Feeding Program (SFP) ng Department of Social Welfare and Development (DSWD). Mula 120 araw, aabot na sa 180 araw ang feeding days ng naturang programa.

Inaasahang makikinabang dito ang 1.8 milyong mag-aaral. Saklaw nito ang mga batang 3 hanggang 5 taon sa mga CDCs, pati na ang mga batang 2 hanggang 4 na taong gulang na nasa ilalim ng supervised neighborhood play (SNP) program.

Ilan lamang ito sa ating mga pagsisikap upang itaguyod ang kalusugan ng ating mga kabataan upang maging matagumpay sila bilang mga mag-aaral at mga mamamayan ng ating bansa. 

Titiyakin nating ang bawat sentimong inilaan natin para sa mga programa ng pamahalaan ngayong taon, lalo na para sa sektor ng edukasyon, ay pakikinabangan nang husto ng ating mga kababayan.

---

May katanungan ka ba, reklamo o naisihingi ng tulong? Sumulat sa WIN TAYONG LAHAT ni Kuya Win Gatchalian, BULGAR Bldg., 538 QuezonAve., Quezon City

o mag-email sa surewin.bulgar@gmail.com

P2.9B pondo para sa mental health ng mag-aaral, kasado na

ni Kuya Win Gatchalian @Win Tayong Lahat | January 15, 2026

Upang suportahan ang pagpapatupad ng Basic Education Mental Health and Well-Being Promotion Act (Republic Act No. 12080), naglaan ang 2026 national budget ng P2.9 bilyon para sa pagpapatupad ng School-Based Mental Health Program.

Kinikilala natin ang bigat at agarang pangangailangan na tugunan ang mga suliranin sa mental health ng mga kabataan. Kaya bahagi ng makasaysayang pondong inilaan natin para sa sektor ng edukasyon ang pagtaguyod sa mental health at kapakanan ng ating mga mag-aaral.

Bilang may akda ng Republic Act No. 12080, ikinagagalak natin ang suporta para maitaguyod ang mental health, kaligtasan, at kapakanan ng ating mga mag-aaral. Kung babalikan natin ang naturang batas, nakasaad doon ang mandato na itatag ang School-Based Mental Health Program at ang paghahatid ng School-Based Mental Health Services. 

Ipapatupad ang School-Based Mental Health Program sa lahat ng mga pampubliko at pribadong mga paaralan saklaw ang lahat ng mga mag-aaral, kabilang ang mga out-of-school children in special cases. Magiging bahagi ng School-Based Mental Health Program ang paghahatid ng mga sumusunod na serbisyo: screening, evaluation, assessment, at monitoring; mental health first aid; crisis response at referral system; mental health awareness at literacy; emotional, developmental, at mga preventive programs; at iba pa.  

Gagamitin din ang P2.9 bilyong pondo para magtatag ng Learner Wellness Division. Nakasaad sa implementing rules and regulations ng batas na mandato ang paglikha ng tanggapang ito upang magtakda ng mga target kada taon upang maipatupad ang Republic Act No. 12080, kabilang ang pagpapatayo ng mga school mental health offices at care centers, pati na rin ang pagpuno sa mga kinakailangang plantilla positions sa pagpapatupad ng mga programa at serbisyo para sa ating mga mag-aaral. 

Upang matiyak nating magkakaroon ang ating mga paaralan ng mga propesyonal para sa pagpapatupad ng programa, may pondo ring inilaan upang magkaroon ng 10,000 school counselor associates sa mga pampublikong paaralan. 

Kabilang sa mga kwalipikasyon ng school counselor associate ang mga sumusunod: ang pagkakaroon ng Bachelor’s Degree in Guidance and Counseling; anumang Bachelor’s Degree na may 18 units ng courses sa Guidance and Counseling o Psychology; at anumang kaugnay na Bachelor’s Degree na may minimum na 18 units ng Behavioral Science subjects at may 200 oras ng supervised practicum o internship experience sa guidance and counseling, lalo na sa mga paaralan at mga komunidad. 

Patuloy nating babantayan ang paggastos sa iba’t ibang mga programa ng pamahalaan ngayong 2026, kabilang ang makasaysayang pondong inilaan natin sa sektor ng edukasyon. Titiyakin nating magagamit nang maayos at wasto ang buwis na binabayad ng ating mga kababayan lalo na kung ang layunin natin ay itaguyod ang kapakanan ng ating mga mag-aaral.

---

May katanungan ka ba, reklamo o naisihingi ng tulong? Sumulat sa WIN TAYONG LAHAT ni Kuya Win Gatchalian, BULGAR Bldg., 538 QuezonAve., Quezon City

o mag-email sa surewin.bulgar@gmail.com