Mga smoke-free alternatives iniuugnay sa pinakamabilis na pagbaba ng paninigarilyo sa New Zealand, ayon sa pag-aaral

ni Chit Luna @News | July 10, 2026

Photo: File

Isang bagong pag-aaral ng tatlong public health experts ang nag-ulat na ang adult smoking rates sa New Zealand ay bumaba sa pinakamabilis na antas na naitala, kung saan itinuro ang tobacco harm reduction bilang isa sa mga posibleng dahilan.

Ang pag-aaral, na inilathala noong Hunyo 2026 sa peer-reviewed medical journal na The Lancet Regional Health, ay nagsabing bumagsak ang adult smoking rate sa New Zealand mula 23.5% noong 2018, patungong 8.3% pagsapit ng 2023. Nagkaroon din ng limang beses na pagbilis sa taunang pagbaba ng smoking prevalence noong 2018 hanggang 2023.

Ayon sa regression analysis, malakas na kaugnay ng pagbaba ng paninigarilyo ang pagpapakilala ng mga smoke-free alternatives. Ayon sa pag-aaral, "New Zealand's accelerating smoking decline: lessons for tobacco harm reduction." Tinawag ng mga may-akda mula sa University of Auckland at Brunel University ang mga natuklasan bilang "independent health advisory."

Iniuugnay ng mga mananaliksik ang pagbabagong ito sa mga nangyari noong 2019, kabilang ang pagtaas ng paggamit ng vape at ang pag-endorso ng Ministry of Health sa vaping bilang isang hindi gaanong mapanganib na alternatibo para sa mga adultong nais huminto sa paninigarilyo.

Sa pamumuno ni Beaglehole, isang dating World Health Organization (WHO) director, napagpasyahan ng mga mananaliksik na ang pagtaas ng vaping ay kasabay ng matinding pagbaba ng paninigarilyo.

Binanggit din ng mga mananaliksik ang pagbawas sa kahirapan sa paninigarilyo at ang pagiging mas bukas ng publiko sa ideya ng pagbabawas ng pinsalang dulot ng paninigarilyo. Idinagdag nila na dapat tumuon ang mga polisiya sa pampublikong kalusugan sa pagbabawas ng pinsala sa halip na eksklusibong layunin ang ganap na pag-iwas sa paggamit ng tabako.

Ipinunto rin ng pag-aaral na matapos ratipikahan ng New Zealand ang WHO Framework Convention on Tobacco Control (FCTC) noong 2004, nagpatupad ang bansa ng mga smoke-free public spaces, graphic health warnings, at mas mataas na buwis. Gayunman, sinabi ng mga mananaliksik na ang mga hakbang na ito lamang ay hindi sapat upang ipaliwanag ang biglang pagbilis ng pagbaba ng paninigarilyo simula noong 2018.

Napansin din ng mga may-akda na kung nagpatuloy lamang ang mga naunang trend, mas mabagal sana ang pagbaba ng smoking prevalence ng New Zealand. "Smokefree 2025" target ay nananatiling malayo sa maaabot.

Sa kasalukuyan, mas kaunti sa 7% ng mga taga-New Zealand ang naninigarilyo, habang karamihan sa populasyon ay gumagamit ng mas ligtas na alternatibong may nicotine o hindi gumagamit ng nicotine. Ayon sa pag-aaral, nanatiling mataas ang antas ng kalusugan sa kabila ng pagtaas ng paggamit ng vape.

Ipinahihiwatig ng mga natuklasan na maaaring higit pang mapababa ang smoking prevalence kung isasama ang tobacco harm reduction strategies sa mga tradisyunal na polisiya sa tobacco control.

5 bebot, pinagsamantalahan... Cardinal, haharap sa reklamong sexual assault

ni Justine Berganio @Overseas News | July 9, 2026

Nagpasyang umatras muna sa kanyang tungkulin ang cardinal ng Simbahang Katolika na si Cristobal Lopez Romero matapos siyang masangkot sa mga alegasyon ng sexual assault na inihain ng ilang kababaihan, ayon sa ulat ng Agence France-Presse (AFP).

Si Lopez, 74, na ipinanganak sa Spain at kasalukuyang Archbishop ng Rabat, Morocco, ay kabilang noon sa mga itinuturing na posibleng maging susunod na Santo Papa matapos ang pagpanaw ni Pope Francis. Gayunman, mariin niyang itinanggi ang lahat ng paratang laban sa kanya.

Ayon sa AFP, isang babae ang naghain ng nakasulat na reklamo sa Vatican Embassy sa Morocco noong Mayo. Inakusahan niya ang cardinal ng paulit-ulit na mahigpit na pagyakap at umano’y pagtatangkang halikan siya nang walang pahintulot.

Bukod dito, sinabi ng isang source mula sa Archdiocese ng Rabat na hindi bababa sa limang kababaihan ang naglahad ng magkakatulad na alegasyon laban kay Lopez. May mga ulat din umano na may kapareho siyang asal noong nagsisilbi pa bilang misyonero sa South America.

Sa kanyang pahayag sa AFP, kinumpirma ni Lopez na may isinasagawang paunang imbestigasyon ang Simbahan kaugnay ng mga reklamong isinampa laban sa kanya. Gayunman, iginiit niyang wala siyang ginawang sexual assault, karahasan o sexual harassment.

Samantala, sinabi ng kanyang deputy na si Vicar General Marc Helfer na dapat hayaang matapos ng mga awtoridad ng Simbahan ang kanilang imbestigasyon bago maglabas ng anumang konklusyon. Aniya, iginagalang nila ang proseso at hindi nila tinatakpan ang sinuman.

Ayon naman sa isang Moroccan lawyer na dalubhasa sa mga kasong may kinalaman sa sexual violence, maaaring pumasok sa mas mabigat na paglabag ang mga paratang laban sa cardinal kung mapatutunayang ginamit niya ang kanyang posisyon ng awtoridad sa umano’y mga insidente.

Sa ngayon, wala pang naihahaing kasong kriminal laban kay Lopez. Gayunman, nagpapatuloy ang imbestigasyon ng Simbahang Katolika habang nananatiling umiiral ang presumption of innocence hanggang sa mapatunayan ang mga alegasyon sa tamang proseso. 

Gusali sa Manhattan, inilikas matapos bumaluktot ang mga haligi

ni Justine Berganio @Overseas News | July 9, 2026

Inilikas ng mga awtoridad ang isang abalang street block sa Manhattan noong Martes ng umaga matapos masira ang ilang structural column sa loob ng isang mataas na gusaling sumasailalim sa konstruksyon.

Ang gusali, na dating punong tanggapan ng pharmaceutical company na Pfizer malapit sa Grand Central Station at punong himpilan ng United Nations, ay kasalukuyang ginagawang residential apartments mula sa dating mga opisina.

Sa paunang inspeksyon, natuklasang bumigay ang dalawang pangunahing structural column at nagkaroon ng mga bitak at pagkalubog ng ilang bahagi ng sahig, dahilan upang ituring na hindi pa ligtas ang gusali.

Wala namang naiulat na nasugatan at ligtas ang lahat ng manggagawa sa proyekto. Naghahanda na rin ang mga inhinyero na maglagay ng karagdagang suporta sa gusali upang maiwasan ang karagdagang pinsala.

Bilang pag-iingat, inilikas din ang mga kalapit na hotel, negosyo, apartment at isang paaralan, habang pansamantalang isinara ang mga kalapit na kalsada. Gumamit din ng drone ang mga awtoridad upang masuri ang lawak ng pinsala bago payagang makabalik ang mga residente at manggagawa sa lugar.