Matinding dulot ng Super El Niño, dapat mag-doble ingat

ni Leonida Bonifacio-Sison @Boses | October 5, 2026

Sa matinding init, hindi sapat ang simpleng pagpapayong uminom ng tubig at magpahinga. Kapag lumala ang epekto ng El Niño, ang init ay maaaring maging seryosong panganib sa kalusugan, lalo na sa mga taong araw-araw na nagtatrabaho o naglalakad sa ilalim ng araw.

Ang heat stroke ay isang emergency na maaaring maging banta sa buhay. Kabilang sa mga senyales nito ang pagkawala ng malay, mataas na temperatura ng katawan, hirap sa paghinga, pagkalito, malabong pagsasalita at kombulsyon. Kapag may ganitong sintomas, kailangang dalhin agad ang pasyente sa pinakamalapit na health facility o tumawag sa 911 upang makakuha ng agarang tulong.

Hindi rin dapat balewalain ang heat exhaustion. Matinding pagkapagod o panghihina, pagkahilo, pulikat, pagduduwal at labis na pagpapawis ang ilan sa mga senyales nito. Kapag pinabayaan, maaari itong lumala at humantong sa mas seryosong kondisyon.

Kaya habang tumitindi ang El Niño, hindi dapat kalusugan ang isakripisyo para lamang maipagpatuloy ang trabaho. Maraming manggagawa ang kailangang bumiyahe, magtinda, magmaneho, mag-deliver o magtrabaho sa labas kahit tirik ang araw. Para sa mga pamilyang kapos sa kita, mahirap basta tumigil dahil bawat araw na walang trabaho ay maaaring mangahulugan ng bawas sa pagkain at iba pang pangunahing pangangailangan.

Mahalaga ang simpleng pag-iingat. Makatutulong ang pagsusuot ng magaan at maluwag na damit, regular na pag-inom ng tubig at pag-iwas sa sobrang pisikal na aktibidad lalo na sa hapon. Dapat ding maging mas maingat ang mga magulang, guro at komunidad sa mga bata, matatanda at iba pang maaaring mas madaling maapektuhan ng matinding init.

Inaasahang lalakas ang El Niño mula Setyembre hanggang Disyembre at maaari itong magpatuloy hanggang kalagitnaan ng susunod na taon. Ibig sabihin, hindi ito panandaliang problema na maaaring balewalain.

Ang tunay na kahandaan ay hindi lamang tungkol sa pagkakaroon ng impormasyon kundi sa kakayahang kumilos bago lumala ang kondisyon. Dapat maging mabilis ang access sa tubig, first aid at serbisyong pangkalusugan, lalo na sa mga komunidad na matagal na nakararanas ng matinding init.

Sa panahon ng El Niño, bawat paalala ay maaaring makapagligtas ng buhay. Ang init ay maaaring hindi natin kontrolado, pero ang paghahanda at pag-iingat ay nasa ating mga kamay. Hindi dapat hintayin ang heat stroke bago seryosohin ang panganib ng matinding init.