Karapatan sa pagbuo o pagsali sa labor organization

ni Atty. Persida Rueda-Acosta - @Magtanong Kay Attorney | April 24, 2022

Ang karapatan ng mga manggagawa ay ginagarantiyahan ng ating Saligang Batas. Upang pag-ibayuhin ang karapatang ito ay nararapat lamang na magkaloob ang estado ng lubos na proteksyon sa paggawa, sa lokal at sa ibayong dagat, organisado at 'di organisado, at dapat itaguyod ang puspusang pagbibigay ng trabaho at pantay na mga pagkakataon na magkaroon ng trabaho.

Bukod sa mga nabanggit ay marapat ding garantiyahan ng estado ang mga karapatan ng lahat ng mga manggagawa sa pagtatatag ng sariling organisasyon, sama-samang pakikipagkasundo at negosasyon, mapayapa at magkakaugnay na pagkilos, kasama ang karapatang magwelga nang alinsunod sa batas. Dapat na may karapatan sila sa katatagan sa trabaho, sa makataong mga kalagayan sa trabaho, at sa sahod na sapat ikabuhay.

Dapat din silang lumahok sa mga proseso ng pagbabalangkas ng patakaran at desisyon na may kinalaman sa kanilang mga karapatan at benepisyo ayon sa maaaring itadhana ng batas.

Isa sa mga karapatan ng mga manggagawa ay ang magtatag ng kanilang sariling organisasyon na may layong magbigay ng proteksyon sa kanilang mga kapakanan. Isa sa mga polisiya ng pamahalaan ay ang hindi paghadlang sa karapatan ng taumbayan, kabilang ang mga naglilingkod sa publiko at pribadong sektor na magtatag ng mga asosasyon, mga unyon, o mga kapisanan sa mga layuning hindi labag sa batas.

Sa kaso ng Samahan ng Manggagawa sa Hanjin Shipyard versus Bureau of Labor Relations (G.R. No. 211145, October 14, 2015), na isinulat ni Honorable Former Associate Justice Estelito P.Mendoza, sinabi ng ating Korte Suprema na:

“As Article 246 (now 252) of the Labor Code provides, the right to self-organization includes the right to form, join or assist labor organizations for the purpose of collective bargaining through representatives of their own choosing and to engage in lawful concerted activities for the same purpose for their mutual aid and protection. This is in line with the policy of the State to foster the free and voluntary organization of a strong and united labor movement as well as to make sure that workers participate in policy and decision-making processes affecting their rights, duties and welfare.”

Kung ating babalangkasin ang sinasabi ng Korte Suprema sa nabanggit na desisyon, ang karapatan na magkaroon ng sariling organisasyon ay hindi lamang pagtatatag ng isang labor union (unyon) para sa hangaring magkaroon ng collective bargaining agreement ang union sa kanilang employer. Kasama rin dito ang pagbuo ng isang grupo o organisasyon na naglalayong magbigay ng tulong at proteksyon sa bawat miyembro na bumubuo rito.

Marapat lamang maintindihan ng bawat manggagawa na sa pagbuo at pagsali sa isang organisasyon ay kaakibat nito ang responsibilidad na gampanan ang mga alituntunin nakasaad sa by-laws ng kanilang organisasyon nang sa gayon ay mapanatiling maayos ang natatag na organisasyon.