CFO at PAO, joint forces para sa migranteng Pilipino laban sa human trafficking, illegal recruitment

ni Jeff Tumbado @News | June 13, 2026

Photo: Atty. Persida Acosta / Commission on Filipinos Overseas CFO - PAO

Nagkaisa ang Commission on Filipinos Overseas (CFO) at ang Public Attorney’s Office (PAO) upang maghatid ng libreng legal na serbisyo sa mga migranteng Pilipinong maaaring biktima o pinaghihinalaang biktima ng human trafficking at illegal recruitment.

Kapwa pinuri nina CFO Secretary Dante Francis “Klink” Ang II at PAO Chief Persida Rueda-Acosta ang inisyatibong ito nang pirmahan nila ang memorandum of understanding (MOU) na ginanap sa central office ng PAO sa Quezon City.

Binigyang-diin ni Ang ang kahalagahan ng pakikipagsosyo ng kanyang ahensya sa PAO, dahil aniya’y nahaharap ang mga migranteng Pilipino sa iba’t ibang suliranin dulot ng migrasyon at transnasyunal na pag-aasawa — mga problemang nangangailangan ng legal na representasyon, tulong, at payo.

Ayon kay Ang, ang CFO, na nasa ilalim ng Office of the President, ay may mandatong itaguyod ang interes, karapatan, at kapakanan ng mga Pilipino sa ibayong-dagat, at palakasin ang kanilang ugnayan sa Pilipinas.

Sinabi nina Ang at Rueda-Acosta na ang pagtutulungan ng dalawang ahensya ng pamahalaan ang magiging simula upang gawing institusyonal ang kanilang sama-samang pagsisikap, gamit ang mga kakayahan at yaman upang matulungan ang mga pamilya ng migranteng Pilipino sa pamamagitan ng libreng legal na serbisyo.

Sa ilalim ng MOU, sinabi ni Ang na ang CFO ay magsasangguni sa PAO para sa angkop na legal na tulong at/o representasyon ang mga biktima o pinaghihinalaang biktima ng human trafficking na ini-refer o natanggap sa pamamagitan ng 1343 Actionline, gayundin ang iba pang kliyenteng humihingi ng legal na tulong sa iba pang channels nito.

Kabilang sa mga kasong maaaring i-refer ng CFO sa PAO ang trafficking in person, illegal recruitment, paglabag sa Anti-Mail Order Spouse Act, karahasan laban sa kababaihan at bata, at iba pa.

Ayon kay Janet Ramos, punong opisyal ng CFO-Emigrant Services, inaasahang tutulong ang CFO sa PAO para sa wastong pagbuo ng kaso ng mga isinangguning usapin at “kapag naaangkop at nararapat, magsusulong ng mga programa at inisyatiba ng PAO.”

Samantala, ang PAO, na siyang pangunahing tanggapang legal ng pamahalaan sa pagbibigay ng libreng legal na tulong sa mga nangangailangan (indigent persons), ang siyang haharap sa korte o kakatawan sa mga kaso ng migranteng kliyente ng komisyon, ayon kay Deputy Chief Ana Lisa Soriano.

“Sa mga pagkakataong hindi kwalipikado ang kliyente para sa legal na representasyon, gagawin ng PAO ang lahat upang makapagbigay ng paunang legal na payo,” ani Soriano.

Dagdag pa ni Rueda-Acosta na may resource persons ang kanyang ahensya upang talakayin ang mga nauugnay na batas at legal na proseso sa mga pagsasanay, seminar, oryentasyon, konsultasyon, at iba pang mahahalagang gawain na maaaring pangasiwaan ng CFO.

Sina Ramos at Soriano ang itinalagang mga point person upang pangasiwaan ang implementasyon ng MOU.

Binigyang-diin muli ni Ang na ang CFO, sa ilalim ng isang executive order, ay may mandatong magbigay ng tulong publiko, impormasyon, at mga serbisyong pangkabuhayan sa mga Pilipinong emigrante at iba pang kategorya ng migrasyon.

Bilang permanenteng miyembro ng Inter-Agency Council Against Trafficking (IACAT), sinabi ni Ang na ang CFO ay inaatasan ng batas na makipag-ugnayan at subaybayan ang implementasyon ng Republic Act 9208, ang Anti-Trafficking in Persons Act ng 2003.

Samantala, ipinaliwanag naman ng chief public attorney na ang PAO “ay umiiral upang mabigyan ang mga litigant na nangangailangan (indigent litigants), ang naaapi, marginalized, at mahihirap na kasapi ng lipunan ng malayang pag-access sa mga korte, hudisyal, at quasi-hudisyal na ahensya, sa pamamagitan ng paghahatid ng mga serbisyong legal, pagpapayo, at tulong.”