Pagtatatag ng Department of Disaster Resilience at maayos na evacuation centers

ni Bong Go @Bisyo Magserbisyo | November 22, 2023

Nakakalungkot na muli na naman tayong dinalaw ng sakuna noong November 17 kung saan tinamaan ng 6.8 magnitude na lindol ang southern Mindanao. Nagdulot ito ng malalaking pinsala sa lugar, at pinakaapektado ang bayan ng Sarangani sa Davao Occidental at maging ilang bayan sa lalawigan ng Sarangani kung saan may naiulat na siyam na nasawi.

Una sa lahat, nakikiramay ako sa mga pamilya ng nasawi. Hindi man natin masabi kailan darating sa ating buhay ang ganitong trahedya, sikapin nating maging mas handa upang maproteksyunan ang mga buhay ng ating kapwa Pilipino.

Ito ang lagi nating ipinaliliwanag at patuloy na panawagan kung bakit kailangan natin ng proactive na approach para sa disaster management sa ating bansa, at kung bakit isinusulong natin ang paglikha sa Department of Disaster Resilience (DDR).

Ang ating bansa ay laging tinatamaan ng iba’t ibang kalamidad gaya ng mga bagyo, lindol, pagputok ng bulkan, pagbaha at minsan ay may buhawi pa. Dahil dito, isinumite natin sa Senado ang Senate Bill No. 188, na naglalayon na itatag ang DDR para maging sentralisado ang pagkilos ng buong gobyerno, mapabilis ang koordinasyon at matiyak ang agaran at epektibong pagtugon sa mga emergency, sakaling makapasa at maging ganap na batas.

Umaasa ako na sa tamang panahon ay maipapasa na rin ito dahil kailangan talaga natin ng departamentong may cabinet-level na secretary para sa mas maayos at mas mabilis na koordinasyon sa pagitan ng mga ahensya ng pamahalaan at ng local government units sa pagtulong sa ating mga kababayan sa panahon ng sakuna at kalamidad.

Kung maisabatas, malaki ang magiging papel ng itatalagang DDR secretary sa paghanda, pagsagip at muling pagbangon ng mga apektadong komunidad. Sa panahon ng kalamidad, ang isang aspeto na dapat nating mas maisaayos pa ay ang inter-agency coordination. Ito ang dahilan kung bakit matagal ko nang inirerekomenda na dapat magkaroon ng isang departamento na may secretary-level na in-charge para mayroong timon na tagapamahala ng preparedness, response, and resilience mechanisms pagdating sa ganitong mga krisis at sakuna.

Kung may DDR, ito na ang lalapitan natin. Ang ahensya na ang aatasan ng Pangulo at magiging timon para makapag-coordinate sa LGU officials at iba pang ahensya para magresponde sa anumang sakuna. Bago pa man dumating ang kalamidad, maghahanda na sila. Hindi na po malilito ang ating mga kababayan kung kanino at saan sila hihingi ng tulong at impormasyon.

Nakahanda na agad ang mga relief goods, at mabilis ang gagawing paglilikas sa mga tao sa ligtas na lugar.

Makikipagtulungan din ang DDR sa iba pang ahensya ng pamahalaan at lokal na mga opisyal sa rehabilitasyon ng lugar upang makabalik sa normal na pamumuhay ang mga apektado.

Bukod sa paglikha sa DDR, nag-co-sponsor din tayo sa Senate Bill No. 2451 o ang Ligtas Pinoy Centers bill. Ang panukala ay nakabatay sa Mandatory Evacuation Center bill na una na nating iniakda, na naglalayon na magtayo ng permanente at kumpleto sa pasilidad na evacuation centers sa mga siyudad, munisipyo, at probinsya sa buong bansa.

Napansin ko na kapag kailangang ilikas ang mga tao kapag may kalamidad at kahit kapag may sunog, walang maayos na evacuation center at mas nagiging kawawa ang mga apektado nating kababayan. Mahirap na nga ang sitwasyon na kanilang pinagdaraanan, mas pinapahirapan pa ang pagbangon dahil sa hindi angkop na pansamantalang masisilungan. Kung saan-saan lang sila inilalagay gaya sa mga covered courts at eskuwelahan. Sa ganitong kondisyon, naaabala pa ang pag-aaral ng mga bata, bukod pa sa nalalagay sa alanganin ang kalagayan ng mga evacuees.

Panahon na rin para magkaroon tayo ng evacuation centers na malinis, kumpleto sa pangunahing pangangailangan at pasilidad gaya ng pagkain, inumin, gamot, sanitation at tulugan. Titiyakin din natin na protektado ang mga apektado nating kababayan hanggang makabalik sila sa kanilang sariling tahanan.

Tuluy-tuloy naman ang ating paghahatid ng serbisyo at iba pang gawain sa labas ng Senado.

Noong November 18 ay sinaksihan natin ang groundbreaking ng itatayong Super Health Center sa Caraga, Davao Oriental. Dumalo rin tayo sa isinagawang farmers forum at personal na nagkaloob ng tulong sa 2,500 magsasaka. Nag-inspeksyon din tayo sa itinayong activity center dito na ating isinulong na mapondohan noon.

Matapos ito ay dumiretso tayo sa Mati City at sinaksihan ang pagtu-turnover ng mga motor banca engines sa mga mangingisda sa Dahican na nai-donate ng Manila Metro Premier PH Eagles Club. Ininspeksyon din natin ang itinatayong Super Health Center sa nasabi ring lugar.

Nakarating naman ang aking team sa iba’t ibang komunidad sa ating bansa para magkaloob ng tulong sa mga kababayan nating nahaharap sa iba’t ibang krisis, gaya sa ginanap na medical mission sa Meycauayan City, Bulacan kung saan 500 residente ang naging benepisyaryo katuwang ang tanggapan ni Councilor Kat Hernandez. Nagbigay rin tayo ng regalo sa 225 TESDA graduates sa Cordova, Cebu katuwang ang Call Center Academy.

Maagap din tayong umalalay sa mga naging biktima ng magkakahiwalay na insidente ng sunog at naayudahan ang 127 residente ng Sta. Rosa City, Laguna; 17 sa Brgy. Alabang, Muntinlupa City; at 12 sa Barangay Tambo, Island Garden City of Samal.

Nabigyan rin ng dagdag na tulong ang mga nawalan ng hanapbuhay gaya ng 400 na residente ng Santa Maria, Bulacan katuwang ang mga tanggapan nina Sen. Joel Villanueva at Mayor Omeng Ramos; at 277 pa sa Polangui, Albay katuwang ang tanggapan ni Mayor Adrian Salceda.

Nabigyan din ang mga kuwalipikadong benepisyaryo ng pansamantalang trabaho ng Department of Labor and Employment.

Naabutan din ng tulong ang mga maliliit na negosyante gaya ng 250 sa Laoag City, Ilocos Norte; 120 sa iba’t ibang bayan sa Bohol; at 33 sa Mangatarem, Pangasinan.

Nakatanggap din ang mga ito ng livelihood kits mula sa national government.

Nakapagbigay rin tayo ng tulong sa sampung farmer associations mula sa probinsya ng Sultan Kudarat, sa pakikipag-ugnayan sa opisina ni Governor Datu Pax Ali Mangudadatu.

Ang ating adbokasiya para sa paglikha sa DDR at pagkakaroon ng maayos na evacuation centers sa buong bansa ay kaugnay ng ating laging ipinaglalaban na mapangalagaan ang ating mga kababayan sa harap ng anumang sakuna at kalamidad. Kung gaano kabilis at kadalas ang pagdating ng krisis sa ating bansa, dapat lamang na maging mas mabilis, mas maayos, at mas maaasahan ang ating serbisyo upang maprotektahan ang kapakanan at buhay ng bawat Pilipino.

---

Kung mayroon kayong nais idulog o ipaabot sa inyong abang lingkod, maaari kayong sumulat sa BISYO MAGSERBISYO ni Bong Go, BULGAR Bldg., 538 Quezon Ave., Quezon City o mag-email sa bisyo.magserbisyoo@gmail.com.

Paalala lamang na sana ay isama ninyo sa inyong mga liham ang inyong contact number upang mas madali namin kayong mapaglingkuran.