Dalawang asosasyon sa subdivision

ni Atty. Persida Rueda-Acosta - @Magtanong Kay Attorney | October 22, 2022

Dear Chief Acosta,

Ako ay nag-organisa ng asosasyon sa loob ng aming subdivision na naglalayong mangasiwa ng mga gawain upang masiguro ang magandang kalagayan ng aming lugar. Subalit, hindi ito nagustuhan ng isa sa aking mga kapitbahay at siya ay nagtatag ng grupo na may katulad na layunin sa aming subdivision. Siya ngayon ang tumatayong pinuno nito. Ako ang nauna na mag-organisa ng asosasyon, ngunit sinasabi niya sa aming mga kapitbahay na ang kanyang grupo ang marapat na kilalanin bilang opisyal na asosasyon sa aming subdivision dahil mas matagal na siyang residente kumpara sa akin. Gusto kong malaman kung alin sa dalawang grupo ang kikilalanin ng batas bilang opisyal na homeowners’ association ng aming subdivision. - Alaine

Dear Alaine,

Para sa iyong kaalaman, ang iyong katanungan ay binigyang-linaw ng Republic Act (R. A.) No. 9904 o kinikilala bilang “Magna Carta for Homeowners and Homeowners’ Associations.” Nakasaad sa Section 4 ng batas na:

“Section 4. Registration with the HLURB. - Every association of homeowners shall be required to register with the HLURB [now the Department of Human Settlements and Urban Development (DHSUD)]. This registration shall serve to grant juridical personality to all such associations that have not previously acquired the same by operation of the General Corporation Law or by any other general law.” (Binigyang-diin)

Kaugnay nito, nakasaad sa Sections 26 at 36 ng The 2021 Revised Implementing Rules and Regulations ng R. A. No. 9904 ang paraan na susundin ng DHSUD sa pagkakataong mayroong dalawa o higit pang asosasyon ang binuo sa loob ng subdivision o village:

“Section 26. Number of Associations. Only one (1) homeowners association shall be established and registered with DHSUD in each subdivision/village or defined community, except in cases where the subdivision consists of two (2) or more contiguous phases but registered or licensed as one (1) project. In such cases, each phase may organize and register an association. The registration of each association shall bear the phase number or any other identification of the project's phase.

In case two (2) or more associations are registered or applying for registration within the same subdivision, the same shall be governed by the adjudicatory mechanism as provided in Section 36 of this Rules.

Section 36. Administrative Determination in the Registration of Associations. In case two (2) or more associations applied for registration and/or are organized within the same subdivision, village or community, and both applied for registration with DHSUD, the following rules shall apply:

a. The association which submitted first its registration papers and satisfactorily complied with all the requirements shall be registered;” (Binigyang-diin)

Samantala, nakasaad sa Section 12 ng R. A. No. 11201 o mas kilala bilang "Department of Human Settlements and Urban Development Act” na:

“Section 12. Reconstitution of the HLURB as the Human Settlements Adjudication Commission (HSAC). - The HLURB is hereby reconstituted and shall henceforth be known as the Human Settlements Adjudication Commission, hereinafter referred to as the "Commission".

The adjudicatory function of the HLURB is hereby transferred to the Commission and shall be attached to the Department for policy, planning and program coordination only.”

Alinsunod sa mga nabanggit na probisyon ng batas, kung mangyari na mayroong dalawa o higit pang asosasyon ang inorganisa sa loob ng iisang subdivision o village, at ang parehong grupo ay nagsumite ng aplikasyon upang sila ay marehistro sa opisina ng DHSUD, ang rehistro ay igagawad sa kung sinuman ang naunang nagsumite ng mga karampatang dokumento at sumunod sa lahat ng mga rekisito na itinakda ng nabanggit na ahensya ng gobyerno. Kaya naman, sinuman sa dalawang asosasyon sa inyong subdivision ang maunang makatupad ng mga rekisito ng DHSUD ay siyang kikilalanin bilang legal na homeowners association.

Sana ay nabigyan namin ng linaw ang iyong katanungan. Ang payong aming ibinigay ay base lamang sa impormasyon na iyong inilahad at maaaring magbago kung mababawasan o madaragdagan ang mga detalye ng iyong salaysay.

Maraming salamat sa iyong patuloy na pagtitiwala.