Para hindi masayang ang pera at effort... MGA PAALALA PARA DEHINS MA-SCAM ONLINE

SA panahon ngayon, madali na lang magtinda sa pamamagitan ng inter­net. Hindi na kailangang magbayad sa puwesto sa mga tiangge para maka­pagbenta ng mga damit. Hindi na rin kailangang magbayad sa mga adverti­sing medium para mai-promote ang paninda. Sabi nga ng tropa nating advertiser, blogger, copy­writer at creative director na si Paul Michael ng Lon­don, United Kingdom, ang buong mundo ay ka­yang-kaya na nating abu­tin gamit lang ang mga daliri natin. Siyempre, kapag open ka sa sellers at buyers, prone ka rin sa scammers.

Anu-ano nga ba ang mga dapat gawin para maiwasan ang online selling scams?

1. HUWAG TUMANG­GAP NG MALAKING HALAGA. Ayon kay Paul Michael, kailangang maging maingat pagdating sa cash transactions. Estilo ng mga scammer ang pagbabayad ng pekeng pera. Napaka­raming kumakalat na pe­keng P1,000 kaya dapat maging maingat tayo. Ayon sa Bang­ko Sentral ng Pilipinas, dapat ay magaspang ang pera ka­pag hinawakan. Makikita rin da­pat ang embossed prints, se­curity fibers, asymmet­rical serial numbers at see-through mark nito. Dapat ding makita ang “embedded security” thread kapag itinapat sa ilaw. Kaya, sey ni Alicia Adam­czyk, personal finance wri­ter, huwag tatanggap ng over­pay­ments o ‘yung kailangan pang suklian. Dagdag din ng Better Business Bureau (BBB), huwag tatanggap ng tseke.

2. MAKIPAGKITA SA PAMPUBLIKONG LUGAR. Ayon sa Advance Interactive Media Group, makabubuti kung sa pam­publikong lugar mo ibigay sa customer ang order niya, lalo na kung hindi mo ito kakilala. Sa panahong tala­mak ang kawatan, kailangan ang ibayong pag-iingat. Kung ayaw niyang maki­pag­kita sa public place, pu­wedeng sign na ‘yun ng red flag. Kung sila ang nagbigay ng address na pagdadalhan ng order, ayon kay Dawn Weinberger ng Money Wis­dom Blog, makatutulong ang pagsama ng mga kaibigan at ipaalam sa iba pang kakilala o kamag-anak ang pupun­tahan at detalye tungkol sa customer.

3. SIGURADUHING NAKAREKORD ANG MGA DETALYE NG PRO­DUKTO AT PRO­SESO NG PAG-DELI­VER. Isa sa mga dapat iwa­san ay ang mga kostumer na matapos bumili ng produkto ay biglang magsasauli pag­kalipas ng ilang araw o linggo sa kadahilanang hindi raw gumagana kaya manghihingi ng refund. Kaya ang advice ng copywriter na si Zack Rutherford, makatutulong ang accurate photos at vi­deos na kita ang serial num­bers ng mga ibinebenta bi­lang pruweba na maayos ang mga produkto. Kaya naman, ayon sa editor ng Complex UK na si Megan Munro, na­pakahalaga ng proof of de­livery kung saan mayroong tracking number at pirma ng buyer para maiwasan ang ganitong klase ng scam.

4. IWASAN ANG PA­KIKIPAGTRANSAK­SIYON SA BAGONG AC­COUNTS. Hindi lahat ng buyers na mayroong new accounts ay scammer, pero bilang pag-iingat, kilatising maigi ang customers, lodi!

5. GAWING DOKU­MEN­TADO ANG LA­HAT NG TRANSAK­SIYON. Bago i-ship ang or­der ng customer ang payo ni Justin Bonnema ng Security Awareness Company, re­search your buyer at mag-screenshot din ng mga con­versations ‘pag may time! Hindi maganda kung mag­titiwala kaagad sa buyer. ‘Ika nga, expect the unexpected. Kailangang doku­men­tado ang lahat para magsil­bing proof.

Sadyang maganda ang online business dahil puwe­de kang kumita, araw-araw at hindi mo na kailangang mapuwersang magtrabaho kung hindi mo trip. Sabi rin ni Bill Gates, “If your busi­ness isn’t on the Internet, then your business will be out of business.”

Pero, lalong dapat na mag-ingat sa mundo ng in­ternet dahil tulad ng sinabi ni Brian Solis, “Social me­dia is about sociology and psychology more than tech­nology.”

Copy?