Karapatang ibinigay ng estado para sa mga “small farmer”

DR. PERSIDA V. RUEDA-ACOSTA / MAGTANONG KAY ATTORNEY

Sa ilalim ng Republic Act (R.A.) No. 7607 o mas kilala sa tawag na “Magna Carta for Small Farmers”, ang mga maliliit na magsa­saka ay binibigyan ng karapatan ng estado upang pag-ibayuhin ang kanilang mga kapaka­nan. Ang mga magsa­sakang nabibilang sa kategoryang “small farmers” ay ang mga mag­sasaka na ang pa­ngunahing pinagka­ka­kitaan ay ang pagsasaka sa kanilang maliit na lupain at ang mga pinag­bentahan, pinagpalitan ng kanilang mga pro­duk­tong lupa ay hindi hihigit sa P180,000 kada taon base sa presyo noong 1992.

Ang income level na ito ay pag-aaralan ng Department of Agrarian Reform (DAR), Department of Trade and Industry (DTI), Department of Finance (DOF) at National Economic and Development Authority (NEDA) base sa epekto ng inflation rate at sa presyo sa pamili­han. Ang kaukulang halaga ng income level ay maaaring palitan ayon na rin sa pag-aaral ng DAR.

Upang mabigyan ng kalakasan ang mga small farmer, sila ay binigyan ng mga karapatan tulad ng mga sumusunod:

1. Gawin ang kani­lang mga aktibidad at gawin sa isang kapaligi­rang may garantiya ng support price program para sa kanilang mga produktong lupa tulad ng bigas at mais;

2. Makilahok sa kalakalan ng kanilang produkto na malaya sa anumang monopolya o cartel at anumang sitwasyon na maaaring magdikta ng presyo ng kanilang produkto at maaaring magresulta sa kanilang kapinsalaan;

3. Maging kabahagi ng social security para magsilbing kanilang proteksiyon laban sa mga kalamidad, kamata­yan, sakit at pagkabalda;

4. Makapangutang sa mababang halaga ng interest at may maliit na kolateral para sa ka­nilang pangangailangan sa pagsasaka at sa kanilang kabahayan;

5. Makakuha at mag­bahagi ng mga binhi (farm input);

6. Mapakinggan at magkaroon ng kinata­wan sa gobyerno;

7. Mabigyan ng regu­lar na kaalaman sa mga mahahalagang im­por­masyon sa mga pres­yo sa merkado, polisiya ng gobyerno na may kina­laman sa agrikultura at ng mga pangangailangan sa kalakalan at ng ibang mga pagsasanay sa pagsasaka;

8. Mabigyan ng bene­pisyo mula sa natural na yaman ng bansa sa ilalim ng batas;

9. Magpursiging mag­karoon ng kauku­lang edukasyon at kasa­nayan tungo sa ikabubuti ng kanilang kabuhayan at

10. Makakuha ng technical assistance mula sa kaukulang ahensiya ng pamahalaan para magkaroon ng kaalaman at pag-aaral sa pagkuha ng utang (loan) at iba pang economic assistance mula sa pamahalaan.

Kabilang din sa kara­patan ng mga maliliit na magsasaka ay ang kara­patang magtatag ng kanilang organisasyon para mapangalagaan ang kanilang interes. Bukod dito, hinihimok din silang gumawa at sumali sa kooperatiba para magkaroon sila ng mga binhing kakailanganin nila sa mas mababang halaga at makakuha ng tapat na presyo para sa kanilang mga ani.

Upang pasiguruhan ng pamahalaan ang kapakanan ng mga maliliit na magsasaka, ang DAR ay magtatatag ng price support system para sa mga pro­duk­tong pagsasaka tulad ng bigas at mais. Kinakaila­ngan lamang na ang itinatag na price support system ay hindi maging sanhi sa pagtaas ng presyo ng nasabing mga produkto na hihigit sa kapasidad na magbayad ng average consumer.