Senado: Sayang, Sayad, Salot, at Sana

ni Fr. Robert Reyes @Kapaayapaan / Patakbo-takbo | July 19, 2026

May apat na S sa Senado—Sayang, Sayad, Salot, at Sana.

Lahat ng senador, kabilang na ang mga nagmula sa mga pamilyang politikal, ay may nagawa namang mabuti. Hindi na kailangang isa-isahin pa. Bawat isa ay may mga nasabi at nagawang kapaki-pakinabang sa buong panahon ng kanilang panunungkulan.

May ilan na mas marami ang nagawa, mayroon ding kaunti. May mga nagsisikap na laging gawin ang tama at mabuti. Ngunit mayroon ding ang paninindigan ay nakadepende sa sitwasyon, sa pakinabang, sa "boss," sa opinyon ng publiko, o sa kapalit na regalo at ayuda. Depende, depende, depende.

Sa kabilang banda, mayroon ding naninindigan batay sa prinsipyo, pananampalataya, konsensya, katotohanan, katwiran, katarungan, at karangalan. Sana lahat ay ganoon.

Nakalulungkot lamang na may mga dating kilala sa pagiging matino, may prinsipyo, may dangal, may konsensya, at may tunay na pananampalataya, ngunit tila nawala o humina ang mga katangiang ito. Sayang. Pag-isipan natin kung sinu-sino ang mga kabilang sa grupong ito.

Mayroon ding mga kailangang laging maingay at laman ng balita, kahit ang kanilang mga sinasabi ay malinaw na walang batayan o kathang-isip lamang. Patuloy silang nagsasalita kahit hindi nag-aaral, hindi nagtatanong, at hindi nagsusuri. Ang mahalaga ay mapahaba ang usapan upang sa huli, ang pinakamadalas marinig ang siyang manatili sa isipan ng publiko.

Ito ang larawan ng mga may Sayad. Lumabis na sila sa pagiging "sayang" at tuluyan nang nalunod sa mundo ng pagkukunwari at kahibangan. Ang mas masaklap, pinaniniwalaan na rin nila ang sarili nilang mga imbentong kuwento.

Palabuin ang malinaw. Baluktutin ang tuwid. Maliitin ang tama. Bastusin ang disente. Baliktarin ang kuwento at magkunwaring sila ang inaapi. Gamitin ang teknikalidad upang ilihis ang usapan at patagalin ang proseso. Ganito ang paraan ng mga Salot na matagal nang nagpapabulok sa lipunan.

Sila ang kanser na tinukoy ni Rizal—mga taong piniling lumublob sa putikan at manghatak pa ng iba. Makapangyarihan at maimpluwensiya sila, kaya mabilis ding kumalat ang kanilang impluwensiya. Tulad ng isang pandemya, matagal nang umiiral ang salot na ito at hanggang ngayon ay patuloy na sumisira sa ating lipunan.

Ngunit sa gitna ng lahat ng ito, naroon pa rin ang mga hindi sumusuko sa kanilang paninindigan. Anuman ang hirap o panganib, hindi sila tumitigil sa paglilingkod. Hindi para sa pansariling interes ang kanilang layunin, kundi para sa bayan.

Patuloy silang nagsasalita ng katotohanan, naghahain ng makabuluhang panukala, at naninindigan kahit binabatikos, sinisiraan, o ginagawan ng mga pekeng balita at mapanirang AI-generated na mga video. Sila ang mga tunay na lingkod-bayan at mapagkakatiwalaang senador ng Republika.

Sa panahong maraming nawawalan ng tiwala sa mga institusyon ng pamahalaan, sila ang nagbibigay ng pag-asa na may mga lider pa ring hindi magtataksil sa Saligang Batas at sa taumbayan. Sila ang mga Sana—ang mga nananatiling tapat sa totoo at tama.

Salamat sa mga nagsisikap maglingkod nang marangal at nararapat.

Sana ang mga Sayang ay makabalik sa tamang landas. Sana ang mga may Sayad ay matauhan at matutong pahalagahan ang katotohanan. Sana ang mga Salot ay talikuran ang kabulukan at tumulong sa paglilinis ng lipunan sa halip na patuloy itong sirain.

Ito ang panalangin at pangarap ng bawat Pilipino—na manaig ang totoo at tama, mapanagot ang dapat managot, at muling maghari ang kaayusan at kapayapaan sa ating bansa. Amen.

Karapatan sa ilalim ng panuntunan ng Writ of Habeas Corpus

ni PAO Chief Persida Rueda-Acosta @Magtanong Kay Attorney | July 19, 2026

Ang isang tao na nakadetine nang walang legal na basehan, na pinagkaitan ng kalayaan, o na ang kustodiya ay nasa ibang tao sa halip na nasa may karapatan nito, ay maaaring maghain ng petisyon sa hukuman upang hilingin ang kanyang Kalayaan o maibalik ang wastong kustodiya.  

Nakasaad sa Rule 102, Section 1 ng Rules of Court ang mga sumusunod:

“Section 1. To what habeas corpus extends. — Except as otherwise expressly provided by law, the writ of habeas corpus shall extend to all cases of illegal confinement or detention by which any person is deprived of his liberty, or by which the rightful custody of any person is withheld from the person entitled thereto.”

Ang Writ of Habeas Corpus ay ginagarantiyahan sa utos ng Konstitusyon ng Pilipinas. Pinoprotektahan ng ating Konstitusyon ang pribilehiyo ng writ at pinapayagan lamang ang pagsuspinde nito sa mga limitadong pagkakataon. Sa istruktura ng ating Konstitusyon, ang pribilehiyo ay napakahalaga na ang pagsususpinde nito ay hayagang limitado sa sitwasyon na may pagsalakay o paghihimagsik, at kapag kinakailangan lamang ito para sa kaligtasan ng publiko.

Ito ay karaniwang ginagamit upang ipagtanggol ang kalayaan laban sa hindi legal o labag sa batas na pagkakulong. Sa isang kaso (In the Matter of the Petition for Habeas Corpus, SSgt. Edgardo L. Osorio, Petitioner, vs. Assistant State Prosecutor Juan Pedro C. Navera, et.al., G.R. No. 223272, February 26, 2018), ipinaliwanag ng Korte Suprema, sa pamamagitan ni Honorable Senior Associate Justice Mario Victor (Marvic) F. Leonen ang Writ of Habeas Corpus bilang:

“The "great writ of liberty" of habeas corpus "was devised and exists as a speedy and effectual remedy to relieve persons from unlawful restraint, and as the best and only sufficient defense of personal freedom. Habeas corpus is an extraordinary, summary, and equitable writ, consistent with the law's "zealous regard for personal liberty. Its primary purpose "is to inquire into all manner of involuntary restraint as distinguished from voluntary, and to relieve a person therefrom if such restraint is illegal. Any restraint which will preclude freedom of action is sufficient.”

Makikita rito na ang pangunahing layunin nito ay upang alamin at pag-aralan ang uri ng pagpigil sa kalayaan ng isang tao. Kapag ito ay hindi boluntaryo o hindi kusang-loob sa isang tao, kinakailangang pawiin ang dusa ng taong ito kung ang naturang pagpigil ay labag sa batas. Sa gayong sitwasyon, ang writ ay nagsisilbing utos ng  korte na nag-aatas sa mga awtoridad o nagpipiit na dalhin ang isang tao sa korte upang ipaliwanag ang ligalidad ng pag-aresto at pagdetine. 

Sa usaping child custody, ang pinakaprayoridad ng hukuman ay ang pinakamabuting interes ng isang bata. Kahit sabihin pang boluntaryo ang pagsama ng isang bata sa ibang tao, mahalagang tingnan ng husgado ang pinakamainam para sa kapakanan ng nasabing bata bago pagpasyahan kung sino ang may karapatang magkaroon ng kustodiya sa nabanggit na bata. 

Sa kaso ng Reyes vs. Elquiero, G.R. No. 210487, September 02, 2020, sa panulat ni Honorable Associate Justice Samuel H. Gaerlan, sinabi ng Korte Suprema na bagama't ang Writ of Habeas Corpus ay hindi dapat ilabas kung ang pagpigil ay boluntaryo, paulit-ulit na pinaninindigan na ang nasabing writ ay ang tamang ligal na remedyo upang mabawi ng mga magulang ang pangangalaga sa kanilang menor-de-edad na anak kahit na ang huli ay nasa kustodiya ng ikatlong tao sa kanyang sariling kusa. 

Dito naman, ang pagbaba ng kautusan para sa Writ of Habeas Corpus ay pinagpapasyahan, hindi sa legal na karapatan ng petitioner na mapalaya mula sa labag sa batas na pagkakakulong o detensyon, kundi sa kung ano ang nararapat para sa pinakamabuting interes ng nasabing bata. Kaya naman ang hukuman ay hindi magpapasya na ihatid ang isang bata sa kustodiya ng naghahabol o ng sinumang tao, ngunit dapat, sa pagsasaalang-alang ng mga katotohanan, iwanan ang bata sa kustodiya ng taong kinakailangan para sa kapakanan nito sa panahong iyon. Sa madaling salita, ang kapakanan ng bata ang pinakamataas na konsiderasyon. 

Sen. Robin, panindigan kaya ang pagiging ‘bad boy’ sa Ombudsman?

ni Pablo Hernandez @Prangkahan | July 19, 2026

PATI PALA SI PBBM DAPAT BATIKUSIN SA SUMABLAY NA P10K AYUDANG PROMISE NI SEN. CAYETANO – Sinabi ni Sen. Alan Cayetano na hindi umano natupad ang pangako niyang P10,000 ayuda sa bawat pamilyang Pilipino noong 2022 elections dahil hindi raw ito sinang-ayunan ni Pangulong Ferdinand “Bongbong” Marcos Jr. (PBBM).

Kung totoo ang pahayag ni Sen. Cayetano, hindi lang pala siya ang dapat managot sa hindi natuloy na P10K ayuda, kundi maging si PBBM. Period!

XXX

HINDI MAN AMININ, TIYAK KAKABA-KABA SI SEN. CAYETANO SA IMBESTIGASYON NG NBI SA 2019 SEA GAMES SCAM – Kinumpirma ni NBI Director Melvin Matibag na maglalabas sila ng subpoena upang imbestigahan ang mga opisyal ng Philippine SEA Games Organizing Committee (PHISGOC) na pinamunuan noon ni dating Speaker Alan Cayetano.

Hindi man aminin, tiyak na kakaba-kaba na si Sen. Alan Cayetano dahil posibleng madawit siya sa imbestigasyon ng NBI kaugnay ng mga umano'y anomalya sa 2019 SEA Games. Boom!

XXX

PANINDIGAN KAYA NI SEN. PADILLA NA DEDMAHIN ANG HINIHINGING COUNTER-AFFIDAVIT NG OMBUDSMAN? – Sinabi ni Ombudsman Boying Remulla na hanggang ngayon ay hindi pa nagsusumite ng counter-affidavit si Sen. Robin Padilla kaugnay ng kinakaharap nitong kasong obstruction of justice na may kaugnayan sa umano'y pagpapatakas noon sa Senado kay Sen. Ronald dela Rosa, na nahaharap sa kasong crimes against humanity sa International Criminal Court (ICC).

Kilala si Sen. Padilla bilang "Bad Boy" ng pelikulang Pilipino, kaya ang tanong: Paninindigan kaya niya ang pagiging "Bad Boy" sa pamamagitan ng patuloy na hindi pagsusumite ng hinihinging counter-affidavit ng Ombudsman? Abangan!

XXX

MARAMING PINOY ANG KAKALAMPAG SA SONA NI PBBM SA JULY 27 – Kinumpirma ng National Capital Region Police Office (NCRPO) na may apat na grupo ang magsasagawa ng rally sa State of the Nation Address (SONA) ni Pangulong Ferdinand “Bongbong” Marcos Jr. (PBBM) sa Hulyo 27, 2026.

Noong mga nakaraang SONA, karaniwang iisang grupo lamang, partikular ang mga militante, ang nagsasagawa ng protesta. Pero ngayong apat na grupo na ang nakatakdang magdaos ng rally, asahan nang mas maraming Pinoy ang kakalampag laban sa SONA ng pangulo sa Hulyo 27. Boom!