Witness, hindi sumipot; hustisya ‘di nakamit

ni Atty. Persida Rueda-Acosta @Daing mula sa hukay | Aug. 30, 2025

• 

ISSUE #364

Sadyang napakahalaga ng pagkakaroon ng ebidensya sa pagsusulong ng anumang uri ng kaso upang makamtan ang hustisya. 

Ebidensya ang pangunahing sumusuporta sa pagtaguyod ng katotohanan. Mga alegasyon ng magkabilang partido ay maaaring magkasalungat man, subalit sa tulong ng ebidensya ay maipaglalaban ang kanilang mga karapatan.

Partikular, sa pagsusulong ng kasong kriminal para sa mga biktima, ebidensya laban sa inaakusahan na salarin ang kinakailangang maiprisinta upang maitaguyod ang kasalanan ng inaakusahan nang higit pa sa makatuwirang pagdududa.

Ang kuwentong aming ibabahagi sa araw na ito ay tungkol sa pamamaslang sa biktimang nagngangalang Jose, hango sa kasong kriminal na People of the Philippines vs. Antonio Dela Rosa y Perdes (Criminal Case No. S-6386, October 15, 2009). 

Sa kasamaang-palad, ang hustisya para sa kanyang kaluluwa ay hindi naigawad. Saan kaya nagkulang? Iyan ang sama-sama nating alamin at tunghayan.

Diumano, si Jose ay marahas na binaril noong ika-12 ng Mayo 2003, sa isang barangay sa Sta. Maria, Laguna. 

Ang bala na tumama sa kanyang ulo ang naging sanhi ng kanyang kagyat na pagpanaw.

Si Antonio ang pinaratangan na walang-awang pumaslang kay Jose. 

Kasong homicide ang inihain laban sa kanya sa Regional Trial Court ng Siniloan, Laguna (RTC Siniloan, Laguna). 

Agad siyang naaresto, gayunpaman, siya ay naghain ng petisyon upang makapagpiyansa para sa kanyang pansamantalang kalayaan, na pinahintulutan ng hukuman ng paglilitis.

“Not guilty,” ang naging pagsamo ni Antonio sa hukuman. Mariin niyang itinanggi ang paratang laban sa kanya.

Sa pre-trial ng kaso, kapwa nagsumite ang tagausig at depensa para sa pagmamarka ng kani-kanilang ebidensya. 

Sa bahagi ng tagausig, partikular na minarkahan bilang Exhibit “A” ang sinumpaang salaysay ng isang nagngangalang Ruben; Exhibit “B”, ang sinumpaang salaysay ng naulila na maybahay ni Jose na si Carmelita; Exhibit “C”, ang death certificate ni Jose; Exhibit “D”, ang mga larawan ni Jose; at Exhibits “E” at “F”, ang medico-legal certificate at anatomical sketch na inihanda ni Dr. Tamares.

Para naman sa depensa, sa tulong at representasyon ni Manananggol Pambayan D.A. De Guia ng aming PAO-Siniloan, Laguna District Office, minarkahan ang sagot na salaysay ni Antonio bilang Exhibit “J”, at Exhibit “2” naman ang salaysay ni Yolanda, asawa ni Antonio.

Nang litisin na ang kaso laban kay Antonio, tanging dalawang saksi lamang ang tumestigo sa harap ng hukuman – sina Carmelita at Dr. Tamares. 

Si Carmelita ay tumestigo kaugnay lamang sa sibil na aspeto ng kaso, habang si Dr. Tamares ay tumestigo kaugnay sa nilalaman ng medico-legal certificate at anatomical sketch nang kanyang suriin ang bangkay ng biktima. 

Si Ruben, na diumano ay nakasaksi sa naganap na pamamaril sa biktima, ay makailang beses na pinadalhan ng subpoena upang humarap sa hukuman at kilalanin at patotohanan ang nilalaman ng kanyang sinumpaang salaysay. 

Siya ay pinadadalo sa pagdinig na itinakda noong ika-26 ng Abril 2006 sa bisa ng kautusan ng RTC Siniloan, Laguna, na may petsang ika-18 ng Abril 2006, ngunit hindi siya dumating. 

Ika-29 ng Nobyembre 2006, ipinag-utos ng hukuman ng paglilitis ang muling pagpapadalo kay Ruben sa pagdinig na itinakda sa ika-23 ng Enero 2007, subalit hindi siya dumalo.

Ika-7 ng Agosto 2007, ipinag-utos na ng hukuman ng paglilitis ang pag-aresto kay Ruben upang siya ay mapilitang dumalo sa susunod na pagdinig, ngunit hindi pa rin ito dumalo sa pagdinig. Gayundin sa pagdinig na itinakda ng ika-2 ng Abril 2008 ay muling hindi nagpakita sa hukuman si Ruben. 

Sa huling pagkakataon na ibinigay ng hukuman sa tagausig na padaluhin ang naturang saksi sa pagdinig na itinakda noong ika-8 ng Oktubre 2008 ay walang Ruben na sumipot.

Ika-23 ng Hunyo 2009 ay pormal nang isinumite ng tagausig ang kanilang mga minarkahang ebidensya sa hukuman, na mariin na tinutulan ng depensa partikular na ang sinumpaang salaysay ni Ruben. 

Giit ng depensa, hindi umano wasto na kinilala ang naturang salaysay, kung kaya’t hindi ito maaaring magamit laban kay Antonio. Pinahintulutan ng hukuman ang pagtanggap sa Exhibits “B” hanggang “F”, ngunit hindi ang Exhibit “A”. Kaugnay ng nasabing pagtutol, pormal na naghain ang depensa ng Demurrer to Evidence noong ika-14 ng Hulyo 2009.

Makalipas ang 6 na taon at halos 5 buwan mula nang maganap ang insidente ng pamamaril na kumitil sa buhay ni Jose, nakalulungkot na hindi naipagkaloob sa kanyang kaluluwa ang inaasam na hustisya. 

Ipinaalala ng hukuman ng paglilitis na sa ilalim ng ating Batas Kriminal, ang ebidensya ng pagkakasala ng inakusahan na higit pa sa makatuwirang pagdududa ay lubos na napakahalaga. Hindi ganap na katiyakan lamang ang kailangan ng hukuman upang mahatulan ng maysala ang inaakusahan. Bagkus, ang kailangan ng hukuman ay moral na katiyakan, iyong magbubunga ng pananalig sa pag-iisip ng isang tao na walang kinikilingan. At ang merong pasanin ng pagtataguyod ng naturang pagkakasala ng inakusahan ay sa tagausig nakaatang.

Matapos ang masinsinang pagsusuri ng hukuman ng paglilitis sa ebidensya ng tagausig, hindi nakitaan ng moral na katiyakan na merong kinalaman si Antonio sa pamamaril kay Jose na sasapat upang gawaran siya ng hatol ng may pagkakasala.

Ipinaliwanag ng hukuman ng paglilitis na sa mga naisumite na ebidensya, ang tanging ebidensya na makatutulong sa pag-uusig laban kay Antonio ay ang testimonya ni Ruben na nagpahayag na diumano ay nasaksihan niya ang marahas na pamamaslang sa biktima. Subalit, sa kabila ng maraming pagkakataon na ibinigay ng hukuman sa nasabing saksi ay hindi nito kinilala at pinatotohanan ang nilalaman ng kanyang sinumpaang salaysay bunsod ng kanyang hindi pagdalo sa mga pagdinig. Dahil sa pagkukulang na ito sa pag-uusig ay hindi maaaring papanagutin si Antonio sa kriminal na responsibilidad sa pagkapaslang kay Jose.

Binigyang-diin ng hukuman ng paglilitis na, sabihin man na hindi na kinakailangan ang personal na testimonya ni Ruben at tinanggap ng hukuman ang kanyang sinumpaang salaysay, hindi pa rin kakumbinsi-kumbinsi ang nilalaman nito. 

Naging kapuna-puna sa hukuman ng paglilitis na walang sapat at konkretong pahayag si Ruben na si Antonio ang siyang bumaril kay Jose. Bagkus, ipinahayag lamang ni Ruben sa kanyang sinumpaang salaysay na: (1) nagpunta siya sa bahay ni Antonio nang marinig niya ang putok ng baril; (2) sa daan ay nakita niya si Antonio at Yolanda palabas ng kanilang bahay; (3) sinambit ni Antonio ang mga katagang: “Kagawad, inuto ko na,” at matapos ay umalis na ang mag-asawang Antonio at Yolanda; at (4) pumasok siya sa nasabing bahay at nakita si Jose na nakahandusay sa sahig at may itak sa tabi nito. 

Hindi nakalampas sa mapanuring pag-iisip ng hukuman ng paglilitis na hindi man lamang binanggit ni Ruben sa kanyang salaysay kung meron bang hawak na baril si Antonio noong makita niya ito, kasama si Yolanda, palabas ng bahay.

Dahil dito, hindi nakumbinsi ang hukuman ng paglilitis na naitaguyod ng tagausig ang pagkakasala ni Antonio sa batas nang higit pa sa makatuwirang pagdududa. 

Kung kaya’t minarapat ng RTC Siniloan, Laguna na ipawalang-sala si Antonio. Ang desisyon na ito ng hukuman ng paglilitis ay ipinroklama noong ika-15 ng Oktubre 2009, at wala nang naihain na petition for review on certiorari upang kuwestyunin ang naturang desisyon.

Nakakalungkot isipin na, tulad ni Jose, marami ang mga biktima ng mga walang katuturan na karahasan sa ating lipunan na hindi nabibigyan ng angkop na katarungan, at ang isa sa mga sanhi nito ay ang kakulangan ng katibayan. 

Batid namin na sadyang hindi madali ang maging saksi, lalo na kung ito ay merong kaugnayan sa krimen. Subalit, sana ay hindi sila pangunahan ng takot at pangamba. Dalangin din namin na sila ay mabigyan ng pagkupkop ng Poong Maykapal upang hindi sila mapahamak sa kanilang pagtulong na maisiwalat ang katotohanan at makapaghatid ng katarungan.

Pinainom, nilatigo at binato… 2-anyos, nakatikim ng kalupitan sa amain

ni Atty. Persida Rueda-Acosta @Daing mula sa hukay | August 24, 2025

• 

ISSUE #363

Meron tayong mga batas na nagpapataw ng mabibigat na kaparusahan sa sinumang mang-aabuso o nang-aabuso sa mga kabataan. 

Mga batas na ang layon ay isulong ang kapakanan at kaligtasan ng mga miyembro ng ating lipunan na dehado dahil sa kanilang murang edad at kamusmusan.

Subalit, bakit magpahanggang ngayon ay marami pa rin sa kanila ang inaabuso; ultimo ang mga maliliit, musmos at wala pang mga muwang sa mundo? Dahil ba hindi nila kayang ipagtanggol ang kanilang mga sarili kaya sila ang madalas na sinasaktan at inaapi? 

Higit pa na nakakabahala at nakakapanlumo kung ang karahasan sa kanila ang dahilan ng kanilang pagpanaw rito sa mundo. 

Karahasan na nauwi sa kamatayan, iyan ang sinapit ni AAA - ang 2-taong gulang na biktima sa kuwento na aming ibabahagi sa araw na ito, hango sa kasong People of the Philippines vs. Roel Capangpangan y Gopio and Sheryl Magculang y Mana-ay (Criminal Case No. 10-835, May 2, 2017). 

Pitong taon ang naging pakikibaka ng musmos niyang kaluluwa, hustisya ba ay nakamit niya? Sama-sama nating alamin kung ano ang nangyari sa kaso na ito.

Paratang para sa krimen na murder ang inahain laban kay Roel sa Regional Trial Court, Branch 136 ng Makati City (RTC Makati City) sa pamamaslang kay AAA. 

Naganap ang malagim na insidente noong ika-6 ng Abril 2010, sa siyudad ng Makati. Diumano, sinamantala ni Roel ang kanyang higit na lakas at edad nang kanyang painumin ang musmos na biktima ng Gin, pinalo sa iba’t ibang bahagi ng katawan at ibinato sa sementado na sahig na siyang naging sanhi ng matinding pinsala at kalaunan naging dahilan ng kamatayan ni AAA. 

Si Sheryl, ina ni AAA na kinakasama ni Roel, ay dawit sa krimen bilang accessory sa pamamaslang kay AAA. 

Diumano, nakipagtulungan si Sheryl upang ikubli ang malagim na sinapit ni AAA sa pamamagitan ng kanyang pagtulong kay Roel na itapon ang bangkay ng kanyang anak sa ilang na bahagi ng Dasmariñas, Cavite, pati na ang hindi niya pagsusumbong sa ginawang krimen ng kanyang kinakasama.

Batay sa testimonya ni Bantay Bayan Danilo, humingi sa kanya ng tulong ang ina at kapatid ni Sheryl upang hanapin ang bata na si AAA. 

Nagtungo sila sa South Super Highway, sa ilalim ng Skyway flyover, at doon ay nakita ng kapatid ni Sheryl si Roel at tinanong ito kung nasaan si AAA. Sumagot diumano si Roel na nasa kapatid niya sa Cavite ang naturang bata. Kalaunan ay inaresto sina Roel at Sheryl kaugnay sa pamamaslang kay AAA. 

Habang papunta sa himpilan ng Criminal Investigation Division, sinabi diumano ni Roel na wala na si AAA, at patay na umano ang nasabing bata. 

Batay naman sa testimonya ni SPO1 Sadsad, inamin diumano sa kanya ni Roel na pinainom niya ng Gin si AAA, pinagpapalo at ibinalot sa damit. Itinuro diumano ni Roel kung saan sa Dasmariñas, Cavite dinala at iniwan ang katawan ni AAA, na agad namang pinuntahan ng mga operatiba. Sapagkat inilibing ang bangkay ni AAA, kinilala na lamang ni Sheryl ang kanyang anak sa pamamagitan ng mga kuhang litrato.

Si Dr. Seranillos ang nagsagawa ng post mortem examination sa bangkay ni AAA. 

Ayon sa kanya, blunt traumatic injuries na tinamo sa ulo ng batang biktima ang naging sanhi ng kamatayan nito. Nagsumamo naman sa hukuman ng paglilitis sina Roel at Sheryl na sila ay walang kasalanan sa pagpanaw ni AAA.

Batay sa testimonya ni Sheryl, unang baitang lamang sa elementarya ang kanyang naabot at na hindi siya marunong bumasa o sumulat. Kanyang kinumpirma ang pinatotohanan ng tagausig na pinaslang ni Roel si AAA. Naging tikom diumano ang kanyang bibig noong naganap ang malagim na insidente dahil maging siya ay pinagbantaan na papaslangin din ni Roel. Kinumpirma rin ni Sheryl na dinala nila ang wala nang buhay na katawan ng kanyang anak sa kapatid ni Roel sa Cavite. 

Nanatiling tikom ang kanyang bibig bunsod sa patuloy na takot para sa kanyang sariling buhay. Nang hiwalayan niya umano si Roel ay ibinahagi niya sa kaibigan ng kanyang kapatid ang pagkakapaslang kay AAA, pati na ang ginawang paglibing sa katawan ng kanyang anak sa Cavite. 

Pinabulaanan naman ni Roel ang mga alegasyon laban sa kanya. Diumano, ang mga ito ay gawa-gawa lamang ni Sheryl. 

Dagdag pa ni Roel, sinabi na lamang diumano sa kanya ni Sheryl na patay na si AAA, ngunit hindi umano ipinaliwanag sa kanya kung bakit o paano ito nangyari. 

Tumestigo naman si Margie, kapatid ni Roel, na nakita niya si Sheryl nang dalhin ng huli

si AAA sa Cavite. Napansin diumano ni Margie na merong mantsa ang damit ni Sheryl, ngunit sinabi umano nito sa kanya na dumi lamang iyon ni AAA. 

Dagdag pa ni Margie, tila umano merong saltik si Sheryl dahil tumatawa ito nang walang dahilan. 

Makalipas diumano ang isang buwan ay nakita na lamang niya si Roel, lulan ng sasakyang pampulis, na merong pasa ang mukha. 

Matapos ang mabusising pag-aaral sa bawat ebidensya na isinumite sa hukuman ng paglilitis, nagbaba ng hatol ang RTC Makati City. Guilty beyond reasonable doubt si Roel para sa krimen na murder. 

Nakumbinsi ang hukuman ng paglilitis na naitaguyod ng tagausig nang higit pa sa makatuwirang pagdududa na sinamantala ni Roel ang kanyang higit na lakas at edad sa pananakit kay AAA at na walang-awa nito na ibinato ang musmos na biktima na naging sanhi ng kanyang mga pinsala sa katawan at ang kalaunan na kamatayan.

Pagbibigay-linaw pa ng RTC Makati City, hindi kapani-paniwala ang depensa ni Roel na nakisama lamang siya sa gustong mangyari ni Sheryl. 

Para sa hukuman ng paglilitis, hindi naaayon sa inaasahan na pag-uugali ng isang tao, na nalaman na pinaslang ang anak ng kanya mismong kinakasama, na sumakay na lamang sa agos ng pangyayari at ikubli ang malagim na sinapit ng biktima. 

Dahil dito, ipinag-utos ng RTC Makati City ang pagpataw kay Roel ng parusa na reclusion perpetua without eligibility for parole. 

Ipinag-utos din ng RTC Makati City ang kanyang pagbabayad-pinsala ng halagang P75,000.00, at moral damages sa halagang P75,000.00.

Ipinawalang-sala naman ng RTC Makati City si Sheryl. Sang-ayon ang hukuman ng paglilitis sa iginiit ng depensa, sa tulong ni Manananggol Pambayan M. C. Bastasa ng PAO-Makati City District Office, na ang pananagutang kriminal ni Sheryl ay pinabulaanan ng kanyang lagay ng pag-iisip. 

Para sa hukuman ng paglilitis, naitaguyod ng depensa ang labis na pagkabigla at hindi pagkatanggap ni Sheryl sa katotohanan ng pagkamatay ng kanyang 2-taong gulang na anak, dahilan ng pagkawalang-imik nito. Bagaman merong mga indibidwal na maaaring agad na maninindigan kung maharap sa ganitong uri ng sitwasyon. 

Binigyang-linaw ng hukuman ng paglilitis na ang pagiging tikom ni Sheryl sa sinapit ng kanyang anak ay hindi maituturing na pagkukulang na merong kaparusahan sa ilalim ng ating Revised Penal Code.

Ang desisyon na ito ng RTC Makati City ay ipinroklama noong ika-2 ng Mayo 2017.

Napakahirap para sa isang ina na mawalay sa kanyang anak, lalo’t higit kung ito ay dahil sa isang malagim na krimen. Karagdagan pa na pagpapahirap sa isang ina ang masangkot sa pagpanaw ng sariling anak kung ang mga nangyari ay wala sa kanyang kontrol. 

Pagkaparalisa ng kanyang buong pagkatao at pagkagunaw ng kanyang mundo – ilan lamang ang mga iyan na magiging bitbit niya hanggang ang kanya namang buhay ay matuldukan sa mundong ito.

Napawalang-sala man si Sheryl, hindi na kailanman maibabalik pa ang kanyang buhay na parte si AAA. Marahil patuloy niya ring dadalhin ang bigat sa kalooban at kanyang konsensya na sa pagmamalupit na sinapit ng kanyang musmos na anak. 

Hindi man naipagtanggol ng kanyang ina ang buhay ng musmos na anghel na si AAA, dalangin namin ang katahimikan ng kanyang kaluluwa. 

Nawa ay nakamit pa rin niya ang inaasam na hustisya sa ibinaba na desisyon laban sa amain niya na pumaslang sa kanya. Dalangin din namin na wala nang iba pang mga kabataan ang mabiktima, upang wala na ring maging dahilan ng kanilang pagdaing sa sinapit na kalupitan at kamatayan mula sa nasabing krimen.

Biktimang nagmagandang loob, buhay ang naging kapalit

ni Atty. Persida Rueda-Acosta @Daing mula sa hukay | August 16, 2025

• 

ISSUE #362

Bahagi na ng buhay ng mag-asawa o pamilya ang pagkakaroon ng mga hindi pagkakaunawaan o problema. Subalit, anuman ang kanilang pagdaanan, dapat manatili lamang sa kanilang pagitan ang mga ‘di pagkakasundo upang ‘di na makasakit o makapandamay pa ng iba. 

Sa hindi inaasahang tagpo ng mga pangyayari, ang biktima sa kuwento na aming ibabahagi sa araw na ito na hango sa kasong People of the Philippines vs. Mark Anthony Neri y Solomon (G.R. No. 270757, October 30, 2024), nadamay ang biktima sa away na nagsimula sa pagitan ng mag-asawa na kanyang kapitbahay. 

Ang biktima ay si Lorenzo, nalagay siya sa kapahamakan, hanggang sa nauwi sa hindi inaasahang kamatayan.

Samahan ninyo kami sa pagbabahagi ng sinapit ni Lorenzo, at alamin natin kung naihatid ba sa kanya ang karampatang hustisya.

Kasong murder ang isinampa sa Regional Trial Court (RTC) ng Olongapo City bunsod ng pamamaslang, nang merong pagtataksil sa biktima na si Lorenzo, at si Mark ang pinaratangang salarin sa naturang krimen. 

Naganap ang malagim na insidente ng pamamaslang bandang alas-8:00 ng gabi, noong ika-18 ng Hunyo 2016, sa isang barangay sa Subic, Zambales.

Batay sa bersyon ng Tagausig, bandang alas-7:00 ng gabi, noong ika-18 ng Hunyo 2016, narinig ng saksi na si Rolinda na nagtatalo sina Mark at ang asawa nito. 

Si Rolinda ay kapitbahay ng nabanggit na mag-asawa at siya umano ay naglalaba noong oras na iyon. 

Napansin niya rin na meron diumanong hawak na bolo ang asawa ni Mark at narinig na pasigaw nitong sinabi na, kaya nitong tagpasin ang ulo ni Mark sa harap ng maraming tao. Tahimik lamang diumano si Mark, ngunit kinuha niya ang bolo at dinala sa kapitbahay. Sapagkat naalarma na umano si Rolinda na maiskandalo ang pagtatalo ng mag-asawa, sinabihan niya si Lorenzo na tumawag ng kagawad upang pahupain ang pagtatalo sa pagitan ng mag-asawa.  

Ang saksi ng tagausig na si Kag. Christopher, ang sumama kay Lorenzo sa bahay nina Mark. 

Naiwan diumano si Lorenzo na nakaupo sa tricycle, habang hinanap ni Kagawad Christopher si Mark mula sa asawa nito. Laking gulat na lamang diumano ni Kag. Christopher nang marinig ang sigaw ng mga tao sa kalsada ng, “Sinaksak na siya! Ayon na, tinakbo na! Sinaksak na siya!” 

Pagkalingon diumano ni Kag. Christopher, nakita niya si Mark na merong hawak na kutsilyo, katabi ang duguang si Lorenzo na merong saksak sa likod. 

Sinubukan pa umano na tumakbo palayo ni Lorenzo, subalit hinabol pa rin siya ni Mark, at ilang ulit pang pinagsasaksak sa dibdib.

Agad na humingi ng saklolo si Kag. Christopher, at agad namang nagtungo sa pinangyari ng insidente ang barangay tanod na si Efren. 

Duguan na ng maabutan ni Efren ang biktima, habang si Mark nama’y napaliligiran na ng mga tao at nakahandusay sa lupa. Nang bitiwan ni Mark ang kutsilyo, kinuha ito ni Efren at kanyang iniabot kay Kag. Christopher. Nang mahawakan nila si Mark, agad itong dinala sa himpilan ng pulisya. 

Gayunpaman, nadala man sa pagamutan si Lorenzo, subalit hindi na naisalba ang kanyang buhay. 

Batay sa pagsusuri ni Dr. Afable, saksi para sa tagausig, agad na binawian ng buhay si Lorenzo matapos ang pananaksak.

Mariing pagtanggi naman ang iginiit ni Mark sa hukuman ng paglilitis. Diumano, nang humupa ang pagtatalo sa pagitan nilang mag-asawa, noong ika-18 ng Hunyo 2016, pumasok na siya ng kanilang bahay at nagpahinga. 

Pinuntahan na lamang diumano siya sa kanyang bahay ni Kag. Christopher at inaresto kaugnay sa pamamaslang kay Lorenzo.

Nagbaba ang RTC ng hatol noong ika-22 ng Hulyo 2019. “Guilty beyond reasonable doubt” si Mark para sa krimen na murder. 

Batay sa desisyon ng hukuman ng paglilitis, napatunayan ng panig ng tagausig na merong pagtataksil ang ginawang pananaksak ni Mark, na kagyat na nagdala sa biktima sa kanyang huling hantungan. 

Paliwanag ng RTC, ang biglaang pananaksak ng salarin habang nakatalikod ang biktima ay nagbigay ng kasiguraduhan na hindi makakaganti o maipagtatanggol ng biktima ang kanyang sarili. 

Parusa na reclusion perpetua ang ipinataw kay Mark, at ipinag-utos ng hukuman ang kanyang pagbabayad-pinsala ng halagang P100,000.00, P100,000.00 para sa moral damages, P100,000.00 para sa exemplary damages, at P50,000.00 para sa temperate damages.

Iginawad ang mga nabanggit na halaga para sa mga naulila ni Lorenzo, na may 6% interes bawat taon, mula sa petsa na maging pinal ang nasabing hatol hanggang sa mabayaran ang kabuuan ng mga nasabing halaga.

Inapela ni Mark ang nabanggit na desisyon sa Court of Appeals Manila. 

Sa tulong at representasyon ni Manananggol Pambayan C.J.V. Soriano-Ellema, mula sa aming PAO-Special and Appealed Cases Service (PAO-SACS), hiniling ng depensa na mabaliktad ang hatol kay Mark, sapagkat hindi umano napatunayan ng panig ng tagausig ang lahat ng mga elemento ng murder, partikular na ang sirkumstansya na pagtataksil o treachery. Wala rin umanong ebidensya na nagpapatunay ng pagkakasala ni Mark.

Hindi ipinagkaloob ng CA Manila ang hiling ni Mark sa kanyang apela. 

Para sa appellate court, sapat na naitaguyod ng tagausig ang lahat ng mga elemento ng murder, maging ang sirkumstansya na pagtataksil o treachery. 

Binigyang-halaga ng CA Manila ang testimonya ni Kag. Christopher, na nakaupo lamang umano ang biktima, walang armas o sandata, nang bigla na lamang salakayin ng inakusahan at saksakin sa likod nito. Nang subukang lumayo ng biktima ay hinabol pa ito ng inakusahan at makailang ulit pang pinagsasaksak.

Iniakyat ni Mark ang kanyang hiling na mapawalang-sala sa Kataas-taasang Hukuman. 

Bilang paalala, binigyang-diin ng Second Division ng Kataas-taasang Hukuman na sa pamamagitan ng pag-aapela ay nabubuksan ang buong kaso para sa muling pag-aaral at pagsusuri. 

Sa sitwasyon ni Mark, naging kapuna-puna sa Kataas-taasang Hukuman ang paratang laban sa kanya. “Merong pagtataksil” o “with treachery” lamang ang isinaad sa naturang paratang; at hindi inilahad ng tagausig kung ano ang mga partikular na akto na bumubuo sa nasabing sirkumstansya kaugnay sa insidente ng pananaksak. 

Sa kabila nito, hindi kinuwestiyon ni Mark ang naturang depekto hanggang natapos ang paglilitis. Dahil sa kapabayaan na iyon, naipaubaya na ni Mark ang kanyang karapatan na kuwestyunin pa ang naturang depekto.

Gayunpaman, sang-ayon ang Kataas-taasang Hukuman sa iginiit ng depensa na hindi napatunayan ng tagausig ang sirkumstansya na treachery o pagtataksil. 

Binigyang-linaw ng Kataas-taasang Hukuman na maaari lamang masabi na merong pagtataksil kung mapatunayan ang parehong kundisyon na ito; Una, na gumamit ang inakusahan ng paraan o pamamaraan na nagbigay ng kasiguraduhan ng pagsasakatuparan ng krimen, at kanilang kaligtasan mula sa anumang maaari na pagdedepensa ng biktima. Ikalawa, na sadyang pinili ng inaakusahan ang naturang paraan o pamamaraan. 

Ipinaliwanag ng Kataas-taasang Hukuman na sa kaso ni Mark, hindi maituturing na merong pagtataksil sa nangyaring pananaksak sa biktima. Bagama't nasaksihang sinalakay ni Mark ang biktima, hindi umano malinaw na naitaguyod ng tagausig kung sadya ba na pinili ni Mark ang naturang paraan o pamamaraan ng pananalakay bilang pagsiguro ng pagsasakatuparan ng krimen at ng kanyang kaligtasan.

Ipinaliwanag din ng Kataas-taasang Hukuman na kinakailangan na mapatunayan ang sirkumstansya ng pagtataksil sa umpisa pa lamang ng pananalakay upang mabigyang-halaga ito bilang elemento ng krimen na murder. Sa kaso umano ni Mark, hindi naitaguyod ng tagausig kung paano nagsimula ang sinasabing pananalakay ng inakusahan sa biktima. 

Ang mga sigaw ng mga tao na nasa kalsada nang maganap ang insidente ay nagpakita lamang ng katotohanan na nasaksak na ang biktima, subalit hindi kung papaano nagsimula ang pananaksak. Maging si Kag. Christopher ay nakita na lamang na meron nang saksak at duguan na ang biktima, ngunit hindi niya nasaksihan kung paano nagsimula ang pananalakay sa kaawa-awang biktima.

Sapagkat hindi umano maaari na isapantaha ng Kataas-taasang Hukuman na sadyang pinili ni Mark ang paraan ng pananalakay, kulang ang mga elemento upang mahatulan si Mark para sa krimen na murder. 

Gayunpaman, napatunayan ng tagausig na pumanaw ang biktima at ang kanyang pagpanaw ay bunsod ng makailang ulit na pananaksak na ginawa ni Mark, maaari siyang hatulan para sa krimen na homicide. 

Kung kaya’t noong ika-30 ng Oktubre 2024, naglabas ng resolusyon ang Second Division ng Kataas-taasang Hukuman at bahagyang binago ang desisyon ng CA Manila. “Guilty beyond reasonable doubt” si Mark para sa krimen na homicide. 

Parusa na pagkakakulong ng 8 taon at isang araw na prision mayor bilang minimum, hanggang 14 na taon, 8 buwan, at isang araw na reclusion temporal bilang maximum, ang ipinataw na parusa sa kanya. 

Ipinag-utos din ang kanyang pagbabayad-pinsala sa halagang P50,000.00, moral damages na halagang P50,000.00, at temperate damages na halagang P50,000.00, sa mga naulila ni Lorenzo, na merong karagdagan na 6% interes bawat taon, mula sa petsa na maging pinal ang nasabing hatol hanggang sa mabayaran ang kabuuan na mga nasabi na halaga.

Ang nasabing resolusyon ay naging final and executory noong ika-12 ng Pebrero 2025.

Ang kuwento sa kaso natin ngayong araw ay isang paalala na tayo’y dapat mag-ingat sa bawat galaw at pakikisalamuha, sa loob man ng ating tahanan o labas. 

Hindi man natin maiwasan na mailabas ang ating mga personal na alitan o hindi pagkakaunawaan, ating pagsikapan na iwasang ilagay ang kapakanan ng ibang tao sa alanganing sitwasyon o sa anumang uri ng kapahamakan.

Hindi na maibabalik pa ang buhay ni Lorenzo. Kaya naman, ang kanyang pamilya ay patuloy na nangungulila bunsod ng pagkawala niya sa mundong ito. 

Kahit bahagyang nabago ang desisyon ng hukuman at bumaba ang hatol laban sa taong pumaslang sa kanya, nagkaroon naman ng katahimikan ang kanyang kaluluwa sa naihatid na hustisya.