Kontra-droga sa lahat ng rehiyon, seguridad, mas paiigtingin ng ASEAN

ni Leonida Sison @Boses | May 11, 2026

Para sa kaligtasan ng taumbayan, mahalagang makita na seryoso ang mga bansang kabilang sa Association of Southeast Asian Nations (ASEAN) sa paglaban sa ilegal na droga dahil direktang nakaaapekto ito sa seguridad, kabuhayan, at kinabukasan ng ordinaryong mamamayan. 

Sa gitna ng patuloy na paglaganap ng sindikato at krimen sa rehiyon, malinaw na ipinakita ng ASEAN sa ginanap na 48th ASEAN Summit sa Cebu na hindi sapat ang puro pangako lamang kundi kailangan ng konkretong aksyon, koordinasyon, at matibay na pagpapatupad ng batas upang maprotektahan ang mga komunidad laban sa pinsalang dulot ng droga.

Nagkaisa ang mga lider ng Timog-Silangang Asya na pairalin ang “zero-tolerance approach” laban sa ilegal na bentahan ng narcotics bilang bahagi ng layunin na makabuo ng drug-free ASEAN region. Kabilang dito ang pagpapatuloy ng ASEAN Work plan on Securing Communities Against Illicit Drugs na nakatuon sa pagpigil sa pagkalat ng droga at pagpapalakas ng seguridad ng mga mamamayan.

Inaasahan ding magiging mahalaga ang pamumuno ng Pilipinas sa ika-9 na pagpupulong ng ASEAN Ministerial Meeting on Drug Matters ngayong taon dahil ito ang magsisilbing daan upang mas mapalalim ang kooperasyon ng mga bansa laban sa mga sindikato.

Binigyang-diin din ng ASEAN ang kahalagahan ng ASEAN Drug Victims Remembrance Day tuwing Hunyo 26 kasabay ng International Day Against Drug Abuse and Illicit Trafficking. 

Mahalaga itong hakbang upang mas maipaunawa sa publiko ang matinding epekto ng droga sa pamilya, kabataan, at komunidad. Pinuri rin ng mga lider ang ASEAN Narcotics Cooperation Center dahil sa patuloy nitong paglalabas ng ASEAN Drug Monitoring

Report na tumutulong sa pagbibigay ng datos at impormasyon laban sa ilegal na droga.

Bukod sa kampanya kontra droga, pinalawak din ng ASEAN ang usapin sa seguridad, karapatang pantao, at kapayapaan. Tinalakay sa summit ang pagpapalakas ng regional defense cooperation sa ilalim ng ADMM at ADMM-Plus upang mas maging handa ang rehiyon sa mga banta sa seguridad. Kasama rin dito ang pagsusulong ng partisipasyon ng kababaihan at kabataan sa peacebuilding at conflict prevention programs.

Suportado rin ng mga lider ang pagpapalakas ng human rights protection sa pamamagitan ng ASEAN Intergovernmental Commission on Human Rights o AICHR. Layunin nitong tiyaking may malasakit sa mahihirap, marginalized sectors, at mga mamamayang madalas maapektuhan ng kaguluhan at kahirapan.

Magandang senyales na unti-unting kumikilos ang ASEAN hindi lamang para sa diplomasya kundi para sa tunay na kapakanan ng taumbayan. Gayunman, magiging walang saysay ang lahat ng kasunduan kung hindi ito mararamdaman sa lansangan, paaralan, at mga tahanan. Nasa tunay na pagpapatupad pa rin ang sukatan ng tagumpay.

Para sa maraming mamamayan, mas mahalaga ang ligtas na komunidad, protektadong kabataan, at maayos na kinabukasan kaysa sa magagarbong summit at deklarasyon lamang.

Tax ng mga manggagawa, bawasan na

ni Leonida Sison @Boses | May 10, 2026

Awa na lang sana ang manaig sa gitna ng sunud-sunod na taas-presyo ng mga bilihin at pag-unawa sana para sa maraming Pilipino na halos kapusin sa araw-araw kahit na mayroong pagkakakitaan.

Sa panahon na patuloy na tumitindi ang epekto ng krisis sa langis sa Middle East at pagmahal ng pangunahing bilihin, malaking ginhawa para sa ordinaryong manggagawa ang panukalang bawasan ang income tax ng low-income at middle-class earners. Dahil sa kadahilanang hindi na sumasapat ang kasalukuyang sahod upang makasabay sa gastos ng pagkain, pamasahe, upa, at iba pang pangunahing pangangailangan kaya natural lamang na suportahan ng publiko ang hakbang na magpapalaki sa kanilang take-home pay.

Suportado ng Department of Economy, Planning and Development (DEPDev) ang mga panukalang magbibigay ng tax relief sa mga Pilnoy. Ayon sa isang opisyal ng ahensya, makakatulong ang bawas-buwis upang lumakas ang purchasing power ng mga manggagawa at magkaroon sila ng dagdag na perang magagamit sa araw-araw.

Kabilang sa mga isinusulong na pagbabago ang pagtaas ng income tax exemption mula P250,000 hanggang P400,000 at pag-angat ng tax-free bonuses mula P90,000 hanggang P150,000 sa ilalim ng Senate Bill 56.

Hindi lang ito simpleng usapin ng buwis kundi direktang tulong sa pamumuhay ng mga manggagawa. Ang dagdag na perang matitipid buwan-buwan ay maaaring mapunta sa pagkain, edukasyon ng mga anak, bayarin sa bahay, at maging emergency savings. 

Sa gitna ng patuloy na pagtaas ng presyo ng langis at pangunahing bilihin, mahalaga ang anumang hakbang na magbibigay ng kaunting ginhawa sa mga manggagawang matagal nang naiipit sa mataas na gastusin.

Gayunpaman, ipinaalala rin ng opisyal na kailangang pag-isipang mabuti kung saan kukuha ng pondo ang gobyerno kapag lumiit ang koleksyon ng buwis. Posibleng maapektuhan ang badyet para sa mga pampublikong paaralan, ospital, imprastruktura, at iba pang serbisyong direktang pinakikinabangan ng mamamayan kung walang kapalit na pagkukunan ng kita. Dahil dito, binigyang-diin ng ahensya na mahalagang magkaroon muna ng alternatibong revenue sources bago ipatupad ang malawakang tax cuts.

Sa ganang akin, tulungan sana ang mamamayan habang pinananatili namang matatag ang pondo para sa serbisyong publiko. Totoong mahalaga ang bawas buwis lalo na sa mga manggagawang hirap nang sumabay sa taas ng presyo, ngunit dapat ding tiyakin na hindi mababawasan ang kalidad ng edukasyon, kalusugan, at iba pang programang kailangan ng taumbayan.

Mas magiging makabuluhan lamang ang anumang tax reform kung tunay nitong mapapabuti ang buhay ng ordinaryong Pilipino nang hindi isinasakripisyo ang kinabukasan ng mga susunod na henerasyon. 

Unahin ang bayan bago ang bangayan sa pulitika

ni Leonida Sison @Boses | May 9, 2026

Isipin muna nila ang taumbayan bago magbangayan sa pulitika dahil habang abala ang magkabilang kampo sa palitan ng maaanghang na pahayag, mga ordinaryong Pinoy naman ang direktang naaapektuhan ng taas-presyo, kakulangan sa trabaho, at lumolobong utang ng bansa.

Sa gitna ng mainit na sigalot ng kampo nina Vice President Sara Duterte at Pangulong Bongbong Marcos Jr., mas lalong lumalabas ang pagkadismaya ng publiko dahil tila mas inuuna pa ang sagutan kaysa konkretong solusyon sa problema ng bayan.

Sa naging pahayag ni Duterte habang nasa Netherlands, iniuugnay niya sa umano’y kawalan ng pokus ng administrasyon ang patuloy na pagtaas ng utang ng bansa at problema sa unemployment. Binanggit niya na dapat nakatuon ang pamahalaan sa trabaho at hindi sa pakikipagsagutan sa mga kritiko at social media attacks.

Kasabay nito, inilabas ng Bureau of the Treasury (BTr) na umabot na sa P18.49 trillion ang utang ng Pilipinas, habang iniulat naman ng PSA na nasa 2.58 milyong Pinoy pa rin ang walang trabaho noong Marso 2026. Kahit bumaba nang bahagya ang bilang mula Pebrero, malinaw na marami pa ring pamilya ang hirap makabangon sa araw-araw na gastusin.

Hindi naman ito pinalampas ng Malacañang. Ayon sa isang opisyal, minana lamang ng kasalukuyang administrasyon ang malaking utang mula sa panahon ni dating pangulong Rodrigo Duterte. Iginiit din na normal para sa mga bansa ang mangutang upang pondohan ang mga programa at serbisyong kailangan ng mamamayan.

Idinagdag pa niya ang isyu ng Pharmally at umano’y mga maanomalyang proyekto sa Build, Build, Build bilang ilan sa dahilan ng paglobo ng utang noon.

Bukod sa ekonomiya, binatikos din ni Vice President Sara Duterte ang umano’y pagiging sensitibo ng ilang opisyal sa opinyon ng mamamayan at mga isyung may kinalaman sa kalayaan sa pagpapahayag. Sinabi rin niyang maraming personalidad at pulitiko ang ginagamit ang kanyang pangalan upang kumita o makakuha ng atensyon. Maging ang ilang opisyal ay hindi niya pinalampas matapos nitong magkomento tungkol sa 2028 elections.

Sa kabila ng maaanghang na salita, may isang puntong mahalagang pag-isipan ng gobyerno at oposisyon: sawa na ang publiko sa puro bangayan. Ang tunay na laban ngayon ay kung paano mapapababa ang presyo ng bilihin, makalilikha ng disenteng trabaho, at mapapaganda ang transportasyon, healthcare, agrikultura, at seguridad. Tama rin ang obserbasyon ni Duterte tungkol sa maayos na transport system sa Netherlands dahil malinaw na malaking tulong ito sa ekonomiya at galaw ng tao.

Hindi na sapat ang sisihan kung sino ang may kasalanan sa utang o kahirapan. Ang mas mahalaga ay kung sino ang may malinaw na plano para maramdaman ng taumbayan ang pagbabago. Habang patuloy ang politika, Pilipino pa rin ang naghihintay ng totoong aksyon at sana solusyon na lamang at hindi na puro ingay na wala namang saysay.