top of page
TALKIES - MAYOR VICO, UMAMING NEVER NAISIP MAG-SHOWBI-IG _vicosotto.jpg
Search

ni Leonida Sison @Boses | July 12, 2026



Boses column ni Leonida Sison


Hanggang kailan dapat magtiis ang mga konsyumer sa bayaring hindi naman nila kasalanan? Kapag may mali sa metro at biglang lumobo ang singil sa kuryente, bakit tila ang mga mamamayan pa ang unang naaabala at nangangambang maputulan ng serbisyo? Sa panahong bawat piso ay mahalaga, nararapat lamang na unahin ang karapatan at kapakanan ng mga konsyumer kaysa dagdagan pa ang kanilang pasanin.


Lumalabas ngayon ang panawagang huwag munang putulan ng suplay ng kuryente ang mga customer ng Meralco na may nakabinbing reklamo kaugnay ng umano'y maling meter reading at hindi pangkaraniwang taas ng kanilang electric bill. Hindi makatarungang pilitin ang isang konsyumer na bayaran ang halagang kanyang kinukuwestiyon upang maiwasan lamang ang pagkawala ng serbisyo, lalo na kung may posibilidad na nagkaroon ng pagkakamali sa sistema.


Patuloy ring dumarami ang mga reklamong may kaugnayan sa umano'y maling pagbabasa ng metro. Isa sa mga iniulat na kaso ay isang pamilyang nakatanggap ng napakataas na singil kahit nakapatay umano ang kanilang circuit breakers habang sila ay nasa bakasyon. Ang ganitong mga pangyayari ay sapat na dahilan upang magkaroon ng masusing pagsusuri at agarang aksyon upang matiyak na tama at makatarungan ang paniningil.


Dahil dito, mahalagang tiyakin ng mga kinauukulang ahensya na may mabilis, patas at malinaw na proseso sa pagresolba ng mga billing dispute. Hindi dapat mailagay sa alanganin ang mga konsyumer habang hinihintay ang resulta ng imbestigasyon. Ang layunin ng sistema ay protektahan ang publiko, hindi dagdagan ang kanilang problema.


Sa panig naman ng Meralco, nilinaw nitong hindi kinakailangang bayaran ng customer ang bahaging pinagtatalunan ng kanilang bill habang isinasagawa ang pagsusuri sa reklamo. Tiniyak din ng kumpanya na walang mapuputulan ng serbisyo habang nakabinbin ang imbestigasyon. Dagdag pa rito, pansamantala nitong itinigil ang disconnection activities para sa mga hindi pa nababayarang billing mula Mayo hanggang Hulyo 2026, alinsunod sa direktiba ng Energy Regulatory Commission (ERC). Patuloy rin umano nilang sinusuri at inaaksyunan ang lahat ng reklamong may kaugnayan sa billing, konsumo at meter reading.


Mahalagang mapanatili ang tiwala ng publiko sa mga institusyong nangangasiwa sa mahahalagang serbisyo tulad ng kuryente. Kung may pagkukulang o pagkakamali sa sistema, nararapat lamang itong maitama kaagad at hindi ipasa ang epekto sa mga ordinaryong mamamayan. Karapatan ng bawat konsyumer ang makatanggap ng tumpak na pagsingil, malinaw na paliwanag at patas na pagtrato. Sa panahong patuloy na tumataas ang gastusin sa araw-araw, mas kailangan ang isang sistemang nagbibigay-proteksyon sa mamamayan kaysa dagdag na pasaning hindi naman nila dapat akuin.


 
 

ni Fr. Robert Reyes @Kapaayapaan / Patakbo-takbo | July 11, 2026



Fr. Robert Reyes


Ito ang Ebanghelyo noong nakaraang Huwebes ng umaga:


“Ang labindalawang ito’y sinugo ni Jesus at kanyang pinagbilinan: ‘Huwag kayong pupunta sa lugar ng mga Hentil o sa alinmang bayan ng mga Samaritano. Sa halip ay hanapin ninyo ang mga nawawalang tupa ng sambahayan ng Israel. Humayo kayo at ipangaral ninyo na malapit nang maghari ang Diyos. Pagalingin ninyo ang mga maysakit, buhayin ang mga patay, pagalingin ang mga ketongin at palayasin ang mga demonyo. Yamang tumanggap kayo nang walang bayad, magbigay naman kayo nang walang bayad. Huwag kayong magdala ng salapi—maging ginto, pilak o tanso—sa inyong mga lukbutan. Huwag din kayong magdala ng supot sa inyong paglalakbay, ni bihis na pamalit, panyapak o tungkod, sapagkat ang manggagawa ay may karapatan sa kanyang ikabubuhay.’” (Mateo 10:7-15)

Ikaapat na araw na ng impeachment trial sa Senado. Marami na tayong narinig at napanood mula sa magkabilang panig ng depensa at prosekusyon.


Sa ikalawang araw, narinig natin ang pahayag na ang sinasakdal umano ay ang ibinoto ng 32 milyong mamamayan. Nang tanungin kung bakit wala ang nasasakdal, sumagot ang depensa, “Naririto na rin siya sa pamamagitan ng kanyang mga abogado.”


Kinabukasan, inilabas naman ng prosekusyon ang video ni Vice President Sara Duterte kung saan sinabi niyang ipapapatay umano niya ang Pangulo, ang asawa nito, at si Martin Romualdez. Ayon din sa video, nakausap na umano niya ang isang “hitman” na gagawa nito.


Ipinalabas ang video sa pamamagitan ng isang imbestigador ng NBI. Paulit-ulit siyang tinanong ng depensa upang subukang mabutas ang kanyang testimonya, ngunit nanatili siyang kalmado, malinaw at hindi nalito sa kanyang mga sagot hanggang sa matapos ang pagtatanong.


Tinanong pa siya ng isang senador tungkol sa kanyang mga “credentials” bilang testigo. Sumingit naman ang presiding officer at nagtanong kung mayroon siyang listahan ng kanyang mga kredensiyal. Sinabi nitong kung mahaba ang listahan ay magbigay na lamang siya ng kopya sa mga naroroon. Pumayag naman ang testigo. Katuwa lamang ang tanong, sapagkat maaari ring itanong sa nagtanong kung ano rin ang kanyang mga kredensiyal.


Mabuti naman at dumalo sa ikalawang araw ng paglilitis ang nasasakdal na si Vice President Sara Duterte. Nang tanungin kung mayroon siyang nais sabihin, nagbahagi siya ng maikling sipi:


“In this bloodbath and bludgeoning, I will be bloodied but unbowed.”

Pagkatapos nito ay umalis na siya at hindi na tumanggap ng anumang katanungan. Ayon sa kanyang spokesperson na si Atty. Michael Poa, hindi na siya dadalo sa mga susunod na sesyon upang matutukan ang kanyang mga responsibilidad bilang Bise Presidente.


Hindi nagtagal, maraming nagpaliwanag na ang pahayag ay hango sa tulang Invictus ni William Ernest Henley. Ganito ang nakasaad sa ikalawang saknong:


“In the fell clutch of circumstance, I have not winced nor cried aloud. Under the bludgeonings of chance, My head is bloody, but unbowed.”


Sino si William Ernest Henley? Hindi siya pulitiko. Isa siyang manunulat na nagkaroon ng tuberculosis sa buto noong kabataan at naputulan ng kaliwang binti. Ang Invictus ay isinulat bilang paglalarawan ng kanyang pakikipaglaban sa pagdurusa at sa sariling awa sa sarili (self-pity). Malayo ang kanyang pinagdaanan sa sitwasyon ng Bise Presidente.

Balikan natin ang Ebanghelyo. Hinimok ni Kristo ang kanyang mga alagad na hanapin ang mga nawawalang tupa ng Israel. Ganito rin ang hamon sa atin—tulungan ang mga naliligaw at nalilito sa pamamagitan ng pagsisiwalat ng katotohanan.


Inutusan din Niya ang mga alagad na magpagaling ng mga maysakit, pagalingin ang mga ketongin at magpalayas ng masasamang espiritu. Sinimulan na nating gawin ito noong nakaraang Sabado at patuloy natin itong isasagawa.


Iniutos din ni Kristo na huwag tumanggap ng bayad at huwag magbigay ng bayad kapalit ng paglilingkod. Hindi salapi o anumang gantimpala ang kapalit ng paghahanap at pagpapahayag ng katotohanan, kundi ang katarungan at ang paglaya ng marami mula sa kadiliman ng kasinungalingan at sa kaapihan ng kawalan ng hustisya.


Preparado ang magkabilang panig ng depensa at prosekusyon. Ngunit mahalagang itanong: Ano ang uri ng paghahandang ginawa nila? Para saan ito at ano ang kanilang motibasyon? At sino ang tunay na makikinabang sa kanilang pagsisikap?


Kilalang-kilala natin ang isa sa mga kasapi ng prosekusyon. Sa loob ng pitong taon ay dinalaw at nagmisa tayo para sa dating Senadora Leila de Lima. Nanindigan siyang inosente siya at hindi siya nagpadaig. Hindi siya nawalan ng pag-asa. Sa loob ng pitong taon ay natuto siyang manahimik, magdasal, magnilay, mag-aral at higit pang patatagin ang kanyang sarili para sa anumang misyong ipagkakaloob sa kanya ng Diyos.

Paulit-ulit niyang sinabi sa atin: “Inosente ako at mapatutunayang tama ako ng kasaysayan.”


Tiyaga, tiwala at tatag ang itinuro sa kanya ng mga taong ginugol niya sa bilangguan.

Kakaiba ang paghahandang ito—isang paghahandang hinubog ng Diyos para sa misyong ginagampanan niya ngayon nang may tapang, pananalig at buong pagtitiwala sa Kanya.


At ito rin ang inaasahang paghahanda ni Kristo sa Kanyang mga alagad at sa ating lahat: ang matutunan ang ganap at tunay na pagtitiwala at pananalig sa Kanya.


 
 

ni PAO Chief Persida Rueda-Acosta @Magtanong Kay Attorney | July 11, 2026



Magtanong Kay Atty. Persida Acosta


Dear Chief Acosta,


Sa dami ng mga problemang kinakaharap ng ating lipunan, lalo na sa usapin ng mga kriminal, sa halip na dumaan sa proseso ng hukuman, hindi po ba maaaring sa pamamagitan na lamang ng batas o pagsasabatas ang pagpataw ng parusa o kasalanan?


— Visam





Dear Visam, 


Para sa iyong kaalaman, nakasaad sa Artikulo III, Seksyon 22 ng ating Saligang Batas ang sumusunod:


Section 22. No ex post facto law or bill of attainder shall be enacted.


Hinggil sa nabanggit, ipinaliwanag ng Korte Suprema sa kasong Montenegro vs. Castañeda (G.R. No. L-4221, ika-30 ng Agosto 1952, isinulat ni Kagalang-galang na Punong Mahistrado César Bengzon), ang kahulugan ng bill of attainder: 


A bill of attainder is a legislative act which inflicts punishment without judicial trial.” 


Sa mas kamakailan na kasong Fuertes vs. Senate of Philippines (G.R. No. 208162, ika-07 ng Enero 2020, isinulat ni Kgg. Kasamahang Mahistrado Marvic M.V.F. Leonen), ibinahagi ng Korte Suprema ang historya at kasalukuyang kahulugan ng bill of attainder:


In modern times, a bill of attainder is generally understood as a legislative act which inflicts punishment on individuals or members of a particular group without a judicial trial. A bill of attainder encroaches on the courts' power to determine the guilt or innocence of the accused and to impose the corresponding penalty, violating the doctrine of separation of powers.


For a law to be considered a bill of attainder, it must be shown to contain all of the following: "a specification of certain individuals or a group of individuals, the imposition of a punishment, penal or otherwise, and the lack of judicial trial." The most essential of these elements is the complete exclusion of the courts from the determination of guilt and imposable penalty. Indeed, it is only when a statute applies either to named individuals or to easily ascertainable members of a group in such a way as to inflict punishment on them without a judicial trial does it become a bill of attainder.” 


Samakatuwid, kahit na mabigat at marami ang suliraning kinakaharap ng ating lipunan, lalo na sa usapin ng kriminalidad, hindi pa rin maaaring sa pamamagitan lamang ng batas ay agad nang ideklara na may kasalanan ang isang tao o grupo, at patawan sila ng parusa nang hindi dumaraan sa paglilitis. Alinsunod sa mga nabanggit, ipinagbabawal ng ating Saligang Batas ang tinatawag na bill of attainder, sapagkat ito ay isang batas na nagpaparusa sa partikular na tao o grupo nang walang paglilitis sa hukuman (judicial trial).


Gaano man kabigat ang pangangailangan na sugpuin ang kriminalidad, hindi maaaring isantabi ang karapatan ng sinuman na marinig, makapagpaliwanag, makapaghain ng ebidensya, at mahatulan lamang matapos ang makatarungang paglilitis. Ang pagbabawal sa bill of attainder ay nagsisilbing panangga ng mga mamamayan laban sa padalos-dalos na pagpaparusa, at paalala na sa ilalim ng ating Saligang Batas, ang katarungan ay hindi lamang nakabatay sa layuning maparusahan ang nagkasala, kundi sa katiyakang ang pagpaparusa ay dumaan sa wastong proseso ng batas.


Sana ay nabigyan namin ng linaw ang iyong katanungan. Ang payong aming ibinigay ay base lamang sa mga impormasyon na iyong inilahad at maaaring magbago kung mababawasan o madaragdagan ang mga detalye ng iyong salaysay. 


Maraming salamat sa iyong patuloy na pagtitiwala.


 
 
RECOMMENDED
bottom of page