Multa at parusa sa mga pasaway na TNVS drivers

ni Leonida Sison @Boses | December 13, 2025

Matagal nang reklamo ng mga commuter ang biglaang pag-cancel ng booking ng ilang TNVS drivers, isang ugaling hindi lang nakakainis, kundi nakakasira sa mismong layunin ng modernong transport system na dapat ay naghahatid sa kanila ng maayos, pantay, at disente na serbisyo. 

Kaya tama lamang na higpitan at parusahan ang sinumang driver na ginagawang laro ang oras ng mga commuter.

Naglabas ng bagong panuntunan ang Land Transportation Franchising and Regulatory Board (LTFRB) laban sa mga TNVS drivers na basta-basta na lang nagkakansela ng booking.

Ayon sa ahensya, hindi na katanggap-tanggap ang patuloy na pang-aabuso sa sistema, lalo na’t ang commuters ang diretso nitong pinapahirapan. Ang memorandum circular na ito ay tugon sa direktiba ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. na unahin ang kapakanan ng mga pasahero at gawing patas ang serbisyo ng transport sector.

Sa ilalim ng LTFRB MC 2025-055, itinuturing nang paglabag ang driver-initiated cancellations.

Mabigat ang ipapataw na parusa sa kung sino ang lalabag, magkakaroon ng ₱5,000 sa unang offense, ₱10,000 at 30-day impound sa pangalawa, at ₱15,000 at kanselasyon ng prangkisa sa susunod. Hindi na puwedeng gamiting palusot ang trapiko, short trips, o pagpili ng mas mataas na pamasahe.

Binibigyang-diin ni LTFRB Chair Vigor Mendoza II na ang ganitong pag-uugali ay direktang paglapastangan sa oras ng pasahero. Ang iba, umano, ginagawa pa itong modus, tatanggap ng booking, pero kakanselahin kapag hindi pabor ang biyahe o mababa ang bayad. May mga kaso ring nadadamay ang senior citizens, PWDs, o mismong pasaherong nasa biyahe na.

Gagamitin ng LTFRB ang logs ng transport network companies (TNCs) para matukoy kung may pattern ng diskriminasyon o sadyang pag-iwas sa ilang lugar, oras, o pasahero. Inatasan din ang TNCs na magsumite ng buwanang ulat tungkol sa cancellations at pangalan ng drivers na paulit-ulit ang paglabag.

Hindi naman pang lahat ang batas, hindi kasama sa penalized cancellations ang mga

insidenteng may kinalaman sa natural calamities, biglaang sira ang sasakyan, o seryosong maling asal ng pasahero. May kaparusahan din ang mismong TNCs kapag hindi nila sinusupil ang pasaway na drivers, kabilang ang multa, suspensyon, o pagbawi ng accreditation.

Sa bagong tuntuning ito, malinaw na hindi na puwedeng gawing negosyo ang pang-aabuso sa oras ng tao. Ang TNVS ay hindi dapat pumili ng pasahero. Kung bahagi ka ng serbisyong pambiyahe, trabaho mo ang maghatid sa kanila sa kanilang paroroonan.

Sa ating bansa kung saan araw-araw nang natin laban ang pag-commute, malaking bagay ang mga hakbang na tulad nito. Tama lang na bigyan ng parusa ang TNVS drivers na inuuna ang kita kaysa obligasyon.

Ang transport service ay hindi dapat nakabase sa kung ano ang gusto ng driver, ito ay responsibilidad. Kung seryoso ang ‘Pinas na maging moderno ang ating bansa, ang kinakailangan lang ay tamang pag-respeto sa oras, dignidad, at karapatan ng mga pasahero.

---

Para sa inyong opinyon, sumbong, hinaing o nais hinging tulong ito ang pagkakataong marinig ang inyong boses, sumulat lamang sa BOSES ni RYAN SISON at ipadala sa Bulgar Bldg. 538 Quezon Avenue, Quezon City o mag-email sa boses.bulgar@gmail.com

Pahirap na VAT sa kuryente, tanggalin na dapat

ni Leonida Sison @Boses | December 12, 2025

Matagal nang dapat ibinaba ang singil sa kuryente, dahil sa ating bansa, halos bawat tahanan ay may kuwento ng pagsisikap ng dahil sa taas ng power cost. 

Kaya ang pag-usad ng panukalang alisin ang Value Added Tax (VAT) sa electricity ay hindi lang magandang balita, kundi matagal nang nararapat. Panahon na upang unahin ang mamamayan at ang industriya, hindi ang patong na nagpapabigat sa buhay ng mamamayan.

Suportado ng pinakamalalaking business organizations at labor groups ang panukala. Naglabas ng magkasanib na pahayag ang Philippine Chamber of Commerce and Industry (PCCI), Employers Confederation of the Philippines (ECOP), Philippine Exporters Confederation (PHILEXPORT), at Trade Union Congress of the Philippines (TUCP) upang himukin ang Kongreso na aprubahan kaagad ang House Bill 6740. 

Ang naturang panukala, na inakda ni TUCP Partylist Representative Raymond Mendoza, ay naglalayong alisin ang VAT sa electricity upang mapagaan ang gastusin ng bawat tahanan at mapalakas ang industriya.

Ayon kay Mendoza, dekada ng nagiging mabigat ang singil sa kuryente, bigat na hindi lang pumapatay sa budget ng bawat pamilya kundi sumasakal din sa competitiveness ng negosyo. Kapag mataas ang power cost, nababawasan ang productivity, lumiliit ang oportunidad, at nagiging malayo ang ating bansa sa paningin ng mga investors. Kung kaya’t ang pagbabawas ng buwis ay maituturing na hakbang na magbubukas ng pinto para sa mas mabilis na pag-usad ng ekonomiya.

Ang panukalang ito ay hindi lang usapin ng singil sa kuryente, kundi ng dignidad. Dahil sa isang bansa kung saan ang kuryente ay halos kasing halaga ng pagkain, ang VAT removal ay act of relief at strategic move na magpapalakas sa manufacturing, export, at MSMEs.

Ang VAT removal ay hindi simpleng pagbawas lamang, isa itong pamumuhunan sa taumbayan. Ang murang power supply ay nagbibigay-laya sa pamilya, at nagbibigay-bilis sa industriya. At sa panahon na kailangan nating umasenso sa progreso, ang pagbabawas ng patong ay malinaw na direksyong makatao.

Kung nais ng bansa ng matatag na ekonomiya, dapat isulong ang polisiya na nagpapaluwag, hindi nagpapahirap. 

Ang House Bill 6740 ay hakbang na magpapagaan sa buhay ng nakararami, magpapalakas sa negosyo, at maglalapit sa bansa sa patas na kompetisyon sa ekonomiya. 

Ang VAT sa kuryente ay pabigat na hindi na tugma sa panahon ngayon, dahil sa sabay-sabay na pagtaas ng mga bilihin. 

Oras na para bawasan ang pasanin at ipadama ang benepisyo sa bawat Pinoy, gawing abot-kamay ang mga pangunahing pangangailangan ng taumbayan.

---

Para sa inyong opinyon, sumbong, hinaing o nais hinging tulong ito ang pagkakataong marinig ang inyong boses, sumulat lamang sa BOSES ni RYAN SISON at ipadala sa Bulgar Bldg. 538 Quezon Avenue, Quezon City o mag-email sa boses.bulgar@gmail.com

Commuter friendly na lansangan, tiyakin para sa kaligtasan ng taumbayan

ni Leonida Sison @Boses | December 11, 2025

Nakakatuwang isipin na mayroong direktiba, na patuloy na sumusuporta sa ating mga commuter, na araw-araw napapagod at nakikipag-siksikan, para lang makapunta sa kanilang pupuntahan.

Kaya ang direktiba ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. na gawing mas ligtas ang EDSA ay isang hakbang na tiyak na makabubuti sa taumbayan. 

Kamakailan, nagsanib-puwersa ang Department of Transportation (DOTr) at Department of Public Works and Highways (DPWH) upang suriin ang aktuwal na kondisyon ng EDSA. 

Pinangunahan nina Transportation Secretary Giovanni Lopez at DPWH Sec. Vince Dizon ang isang 4.4 kilometrong walkthrough mula Ayala Avenue hanggang Roxas Boulevard, kasama ang Move As One Coalition at iba’t ibang civil society groups.

Sa loob ng halos dalawang oras na paglalakad, malinaw na ang sidewalk ng EDSA ay matagal nang pinabayaan. 

Mula sa lubak, baradong PWD ramps, basurang nakaharang, hanggang sa masisikip na bahagi, malinaw na hindi sapat ang nakaraan at kasalukuyang sistema. 

Ayon kay Lopez, pakiramdam niya ay mandirigma siya habang tinatahak ang walkway. At ayon kay Dizon, matagal nang reklamo ang ganitong kalagayan, ngunit ngayon pa lamang tinututukan.

Kaugnay nito, napagkasunduan ang agarang pagpapatupad ng short-term improvements, habang sa pagsapit ng 2026 ay sisimulan ang malawakang renovation ng EDSA walkway. Target nitong gawing ligtas, maluwag, at accessible ang bawat pedestrian. 

Posibleng bumaba pa ang dating P15 billion budget kapag naging mas mabilis ang trabaho, ayon kay Dizon.

Samantala, tinanggap ng Move As One Coalition ang inspeksyon ngunit iginiit nilang

kailangan ang pangmatagalang solusyong nakatuon sa tao. 

Ayon kay consultant Dinna Dayao, dapat unahin ang walking, cycling, at paggamit ng light electric vehicles bilang pangunahing paraan ng paggalaw sa lungsod.

Sa akin, ang problema sa EDSA ay hindi lang sa sira, kalat, o sikip ng daan, ito ay dahil din sa pagsasawalang-bahala. 

Kung hindi gagawing prayoridad ang tao, walang makikitang pagbabago kahit gaano kaganda ang plano. Kailangang ipaalala na ang bawat lubak ay sagabal sa trabaho, bawat baradong ramps ay banta sa may kapansanan, at bawat sirang sidewalk ay nagdadala ng panganib.

Kung nais ng bansa ng maayos na biyahe, dapat bigyan ng sapat na suporta ang mga imprastruktura na araw-araw tinatahak ng pangkaraniwang mamamayan. 

Hindi biro ang kahalagahan ng isang ligtas na sidewalk at komportableng transport system.  Ang EDSA ay ugat ng mass mobility, kapag maayos ito, gumagaan ang buhay ng buong Metro Manila. 

Kaya ngayon, dapat pagtulungan ng pamahalaan at publiko ang paglilinis, pag-aayos, at tamang paggamit ng kalsada para makaiwas sa aksidente at sa mas makatarungang paggalaw ng masa.

---

Para sa inyong opinyon, sumbong, hinaing o nais hinging tulong ito ang pagkakataong marinig ang inyong boses, sumulat lamang sa BOSES ni RYAN SISON at ipadala sa Bulgar Bldg. 538 Quezon Avenue, Quezon City o mag-email sa boses.bulgar@gmail.com