Isyu sa WPS, dapat linawin

ni Mylene Alfonso @News | February 10, 2026

Photo File: FB / Jose Antonio Ka-Pep Goitia

SA gitna ng mga pahayag na kumakalat online hinggil sa West Philippine Sea (WPS), pinaalalahanan ni Chairman Emeritus Jose Antonio Goitia ang publiko na maging mapanuri sa mga naratibong nagpapahina sa tiwala ng bansa sa batas at sa sariling soberanya.

May mga pahayag sa social media, kabilang ang mula umano kay Sass Rogando Sasot, na kailangang suriing mabuti, lalo na kung ang epekto nito ay ang pagdududa sa mga karapatang matagal nang pinagtitibay ng batas internasyonal. 

“Kapag ang pagdududa na walang batayan ay tinatanggap bilang normal, ang pag-iingat ay nagiging anyo na ng pagsuko,” ani Goitia. 

Hindi aniya kailanman naging malabo ang paninindigan ng Pilipinas sa Ayungin Shoal. Ito ay ipinagtatanggol bilang bahagi ng Exclusive Economic Zone (EEZ) ng bansa, hindi bilang lupain.

Sa ilalim ng UNCLOS, may ganap na karapatan ang Pilipinas na magpatupad ng batas, ipagtanggol ang likas-yaman, at panatilihin ang presensya nito sa loob ng EEZ. Ang mga karapatang ito ay malinaw umanong pinagtibay ng arbitral ruling noong 2016. 

Ang desisyon ng Pilipinas na tahakin ang landas ng arbitration ay hindi umano tanda ng kahinaan, kundi patunay ng disiplina at lakas ng paninindigan ng estado. 

Sa kabila ng ingay sa social media, nananatili umanong buo ang legal na posisyon ng Pilipinas. Wala umanong batas mula sa Kongreso at walang desisyon ng Korte Suprema na nagpawalambisa sa Presidential Decree No. 1596. Gayundin, walang pahayag sa arbitration na may kapangyarihang gawin ito.

Ang UNCLOS ay nakatuon sa mga karapatang pandagat, hindi sa pagbura ng mga pambansang batas.

'Pinas, walang isusukong teritoryo

ni Mylene Alfonso @News | February 9, 2026

Photo File: Jose Antonio Ka-Pep Goitia, Rodante Marcoleta at Robin Padilla - FB

Hindi umano maaaring palampasin ang mga pag-atake sa legal na posisyon ng Pilipinas, lalo na laban sa Philippine Coast Guard (PCG) at sa Armed Forces of the Philippines (AFP).

"Kapag pinahihina ang mga institusyong nagtatanggol sa Republika, ang neutralidad ay hindi na pagiging maingat. Ito ay nagiging pagsuko," ani Dr. Jose Antonio Goitia.

“Ang mga panawagan para sa pag-urong ay bihirang aminin bilang pagtataksil,” dagdag ni Goitia.

Nakaugat ang karapatan ng Pilipinas sa United Nations Convention on the Law of the Sea at pinagtibay ng desisyong arbitral noong 2016 na bumura sa umano'y malawak at kathang-isip na pag-angkin ng Tsina.

Hindi umano hinihingi ng batas ang hiwalay na mga coordinate upang maitatag ang Exclusive Economic Zone ng Pilipinas. 

Sa ilalim ng UNCLOS, ang mga karapatang pandagat ay likas na nagmumula sa mga archipelagic baseline. 

Photo File: FB / Jose Antonio Ka-Pep Goitia

Samantala, ang tinatawag na nine-dash line ng Tsina ay wala umanong batayan, walang malinaw na hangganan, at walang bisa sa mata ng internasyonal na batas.

Hindi umano maaaring maliitin ang epekto ng mga pahayag nina Senador Rodante Marcoleta, Senador Robin Padilla, at ilang personalidad sa media. 

Ang patuloy na pagkuwestiyon sa mga karapatang pandagat ng bansa at ang pag-ulit ng mga naratibong hinubog ng dayuhang kapangyarihan ay naglalagay umano sa alanganin ang pambansang interes sa panahong kinakailangan ang malinaw at matibay na paninindigan.

"Ang soberanya ay hindi usapin ng opinyon," giit ni Goitia. "Ito ay nakapaloob sa Konstitusyon at sa batas. Ang pagdududa rito ay tahasang banta sa kakayahan ng

Republika na ipagtanggol ang sarili."

"Ang Palawan ay hindi kailanman naging bahagi ng Tsina," ani Goitia. "Walang alitang legal

ukol sa Palawan. Kasinungalingan lamang ang ipinapakalat," giit ni Goitia.   

"Walang isusukong teritoryo. Walang soberanyang ipagkakasundo. Ang Pilipinas ay naninindigan," dagdag pa nito.

Diplomasya sa WPS, ‘wag haluan ng personal at pulitikal na opinyon

ni Ka Ambo @Bistado | January 28, 2026

Tuloy na ang pagsasakdal kay Digong sa ICC sa Pebrero.

Pero, umaapela pa ang kanyang mga abogado.

-----$$$--

Kinukuwestiyon ng mga abogado ni Digong ang rekomendasyon ng mga medical experts kaugnay sa resulta ng medical exam sa dating pangulo.

Wala pang tugon ang mga huwes ng appeal chamber.

----$$$--

Hiwalay ang isyu ng kalusugan sa isyu ng hurisdiksyon sa kaso ni Duterte.

Ibig sabihin, ibinubuhos lahat ng mga abogado ni Digong ang lahat ng diskarte upang makauwi ang kanilang kliyente sa Pilipinas.

-----$$$--

PINAGDUDUDAHAN naman ng ilang kritiko ang tunay na kondisyon sa kalusugan ni Pangulong Marcos.

Taliwas kasi dati, aktuwal na nabawasan na ang aktibidad ng kapatid ni Sen. Imee.

----$$$--

AYON kay Sen. Imee, walang nag-alaga sa kanyang “Ading”.

Isang malaking isyu ito na paborito ng mga tsismoso’t tsismosa.

-----$$$---

IN-AMBUSH ang isang mayor sa Maguindanao at nahuli ng camera ang eksena.

Bazooka ang ginamit sa pananambang.

Pero, ligtas ang mayor—dahil naka-armor ang Land Cruiser.

-----$$$--

NAGKAKASAGUTAN ang ilang senador at diplomat ng China.

Sa tingin natin, ang diplomat ay “wala sa hulog” — tulad din ng mga senador.

-----$$$--

KAKAUNTI kasi ang nakakaunawa kung ano ang esensiya o sustansiya na nasa likod ng “public administration”.

Dapat ay maunawaang mabuti ang pilosopiya—kung ano ang “gobyerno”, ano ang “soberanya” at ano ang “opisyal” ng pamahalaan.

------$$$--

Marami ang hindi nakakaunawa sa tunay na “relasyon ng mga bansa” sa kapwa bansa.

Pinaka-espesipiko ay kung ano ang tunay na sitwasyon sa relasyong “Pilipinas-China”?

-----$$$--

MAGING ang mga tagapagsalita ng AFP at DND ay hindi nauunawaan ang kanilang inihahayag sa publiko.

Ganyan din ang mga senador—at lalong hindi nakakaunawa ang mga “Chinese diplomat”.

----$$$--

DAHIL kapos ng pang-unawa ang mga Chinese diplomat at maging ang mga opisyal ng gobyerno sa Pilipinas, naililihis ng mga ito ang tunay na konteksto ng isyu.

Dapat nating maunawaan na “foreign relations” ito—at hindi ito away-palengke.

----$$$--

KAPAG sumali sa isyu si Atty. Claire, lalong maghahalo ang balat sa tinalupan!

Hindi birong isyung ito.

Dapat maglabas ng opisyal na pahayag ang matataas na diplomat ng Pilipinas at China at hindi ang kanilang mga "political officer".

-----$$$--

Dapat umiwas na magbigay ng pahayag ang mga political officer, active politician at maging ang military officers sa isyu sa West Philippine Sea.

Dapat ipaubaya ito sa mga “career diplomat.”

Inuulit natin, career diplomat dapat ang naglalabas ng mga opisyal na pahayag!

-----$$$--

Career diplomat lamang ang dapat paniwalaan ng publiko.

Hindi dapat pinapatulan ang mga “propagandista” ng dalawang bansa!

---

Kung may reaksyon, sumbong o katanungan, sumulat sa ASINTADO ni Judith Sto. Domingo sa BULGAR Bldg., 538 Quezon Ave., Quezon City o mag-email sa asintado.bulgar@gmail.com.