Early Childhood Care and Development, susi sa matatag na pundasyon sa edukasyon

ni Kuya Win Gatchalian @Win Tayong Lahat | February 10, 2026

Sa Final Report ng Second Congressional Commission on Education (EDCOM II), lumalabas na 21% lamang ng mga batang tatlo at apat na taong gulang ang may partisipasyon sa mga programa at serbisyo ng Early Childhood Care and Development (ECCD). Lumabas din sa ulat na mahigit 4,600 barangay ang wala pa ring child development center. Dagdag pa ng Komisyon, 200,000 na bata pa ang hindi naaabot ng Supplementary Feeding Program ng Department of Social Welfare and Development (DSWD). 

Ang mga hamong ito ay sumasalamin sa tunay na kalagayan ng bansa pagdating sa ECCD. Saklaw ng ECCD System ng bansa ang kabuuan ng mga programang pang-kalusugan, nutrisyon, early childhood education, at social services development na tutugon sa pangangailangan ng mga kabataang wala pang limang taong gulang. 

Sa madaling salita, mahalaga ang papel ng ECCD upang mabigyan ang ating mga mag-aaral ng matatag na pundasyon. Kung hindi natin mabibigyan ang ating mga kabataan ng dekalidad na mga programa at serbisyong may kinalaman sa ECCD, at kung hindi natin maaabot ang mga batang nangangailangan nito, magpapatuloy ang krisis na kinakaharap natin sa edukasyon.

Kaya naman patuloy nating isinusulong ang ganap at epektibong pagpapatupad ng Early Childhood Care and Development System Act (Republic Act No. 12199). Sa ilalim ng naturang batas, ang mga local government units na ang magiging responsable sa pagpapatupad ng mga programa at serbisyo para sa ECCD. Nakasaad sa batas na ipapatupad ang mga programa at serbisyong ito ng mga ECCD Office na lilikhain sa bawat probinsya, lungsod, at munisipalidad. 

Tiniyak din nating suportado ng 2026 national budget ang pagpapatatag sa ECCD. Naglaan tayo ng P2.46 bilyon sa ilalim ng Local Government Support Fund upang i-upgrade ang mga daycare centers ng fourth- at fifth-class municipalities bilang mga child development centers. Magagamit din natin ang pondong ito para sa hiring ng mga child development workers.

Naglaan din ng P9.6 bilyon para sa Supplementary Feeding Program na saklaw ang mga tatlo hanggang limang taong gulang na mga batang naka-enroll sa mga Childhood Development Centers (CDC) at Supervised Neighborhood Play (SNP). Sa taong ito, aabot na sa 180 araw ang dating 120 feeding days. 

Ilan lamang ito sa mga hakbang na ating gagawin upang mapatatag ang ECCD at mabigyan ang ating mga mag-aaral ng matatag na pundasyon. Patuloy nating tutukan ang pagpapatupad ng mga programang may kinalaman sa edukasyon hanggang sa masugpo natin ang krisis na kinakaharap ng sektor.

---

May katanungan ka ba, reklamo o naisihingi ng tulong? Sumulat sa WIN TAYONG LAHAT ni Kuya Win Gatchalian, BULGAR Bldg., 538 QuezonAve., Quezon City

o mag-email sa surewin.bulgar@gmail.com

Board for Professional Teachers, palalakasin at palalawigin ng batas

ni Kuya Win Gatchalian @Win Tayong Lahat | February 5, 2026

Isa sa mga panukalang batas na inihain ng inyong lingkod sa pagsisimula ng 20th Congress ang Senate Bill No. 52, kung saan isinusulong nating ma-amyendahan ang Philippine Teachers Professionalization Act of 1994 (Republic Act No. 7836).

Kasama sa mga layunin ng panukalang batas na ito ang pagreporma sa licensure examination ng mga guro upang tiyaking sapat ang kanilang kaalaman at kakayahan bago sila pumasok sa ating mga silid-aralan upang makapagturo. Naniniwala ang inyong lingkod na ang kalidad ng edukasyon ng bansa ay aangat kung mahuhusay ang ating mga guro kaya maliban sa pagbibigay sa kanila ng dekalidad na edukasyon at pagsasanay o training, kailangang tiyakin din nating sapat ang mga pamamaraan upang sukatin ang kanilang kaalaman at kakayahan.

Sa ilalim ng ating panukalang batas, magdadagdag tayo ng mga miyembro sa Board for Professional Teachers. Magkakaroon din ng hiwalay na examinations para sa special needs at early childhood education maliban pa sa mga isinasagawa na para sa elementary at secondary level.

Mahalaga ito, lalo na’t may mga tiyak na pangangailangan ang ating mga mag-aaral na may kapansanan, gayundin ang mga batang wala pang limang taong gulang, na kinakailangang tutukan ng mga kuwalipikadong guro.

Binibigyan din ng panukalang batas ang Professional Regulation Commission (PRC), sa pakikipagtulungan sa Teacher Education Council (TEC), ng kapangyarihang maglatag ng saklaw ng mga examinations para sa ibang larangan ng mga specialization, pati na rin ang akmang mga qualifications. Kakailanganin namang kumuha ng refresher course ang mga hindi makakapasa ng dalawang beses sa licensure examination.

Iminumungkahi din ng naturang panukala ang pagsumite ng portfolio na nagpapakita ng kaalaman at kakayahan pagdating sa professional teaching standards para sa Board Licensure Examination for Professional Teachers. Magkakaroon din ng kapangyarihan ang TEC na magtalaga ng mga pamantayan sa paghahanda at pagsusuri ng mga isinumiteng portfolio.

Isinusulong din natin sa ilalim ng panukalang batas ang paglalabas ng mga licensure examination questions at ang mga kaukulang sagot. Iminumungkahi nating ibahagi sa TEC ang impormasyong ito limang araw pagkatapos isagawa ang mga examinations. Sa ganitong paraan, makakapagbahagi sila ng kanilang pagsusuri at rekomendasyon at matitiyak nating tugma ang edukasyon ng mga guro sa nilalaman ng licensure examination.

Iminumungkahi naman ng Second Congressional Commission on Education ang pagkakaroon ng mga eksperto na susulat sa nilalaman ng licensure examination upang matiyak na akma sila sa mga naghahangad na maging guro.

Tinalakay natin ang panukalang batas na ito ngayong linggo at patuloy natin itong pag-aaralan upang matiyak na maitataguyod natin ang kapakanan ng ating mga guro, masusugpo natin ang krisis sa edukasyon, at maiaangat natin ang kakayahan ng ating mga mag-aaral.

---

May katanungan ka ba, reklamo o naisihingi ng tulong? Sumulat sa WIN TAYONG LAHAT ni Kuya Win Gatchalian, BULGAR Bldg., 538 QuezonAve., Quezon City

o mag-email sa surewin.bulgar@gmail.com

Mass promotion sa mga paaralan, dapat nang itigil

ni Kuya Win Gatchalian @Win Tayong Lahat | Febnuary 3, 2026

Nitong mga nagdaang araw, ipinanawagan ng Second Congressional Commission on Education (EDCOM II) ang pagwawakas sa ‘mass promotion’ sa ating mga paaralan. Sa ilalim ng ‘mass promotion,’ ipinapasa sa susunod na grade level ang mga mag–aaral kahit hindi pa nila taglay ang sapat na proficiency o kakayahan para sa susunod na baitang. Sa madaling salita, pumapasa sila sa susunod na baitang nang hindi handa. 

Bagama’t walang opisyal na polisiya ang Department of Education (DepEd) na nagsusulong ng ‘mass promotion,’ pinuna ng EDCOM II na nagpapatuloy sa mga paaralan ang mga gawaing ito. Ayon sa mga guro, iniiwasan ang pagbigay ng bagsak na marka sa mga mag-aaral dahil hinihikayat ng sistema na panatilihing mababa ang bilang ng mga mag-aaral na umuulit ng grado. Nabibigyan din ang mga guro ng dagdag na administratibong gawain kasunod ng hindi pagpasa sa isang mag-aaral para sa susunod na grado, kabilang ang mga home visit at pagdokumento ng mga dagdag-aralin.

Ang bilang ng mga mag-aaral na pumapasa, umuulit ng grado, at nagiging dropout ay nananatiling mga batayan sa mga Individual and Office Performance Commitment and Review Forms at sa mga school report cards. Dahil dito, nahihikayat ang mga punong-guro na panatilihing mababa ang bilang ng mga mag-aaral na may bagsak na marka. Ayon sa mga guro, nasisisi rin sila kung marami ang bilang ng mga mag-aaral na bumabagsak.

Dahil sa pagpapatuloy ng mga gawaing ito, lumala at nagpapatuloy ang krisis natin sa edukasyon. Noong sinuri ng EDCOM II ang datos mula sa Comprehensive Rapid Literacy Assessment, lumabas na 48.76% ng mga mag-aaral ng Grade 1 hanggang 3 ang hindi nakakapagbasa nang ayon sa kanilang grade level para sa School Year 2024-2025. Pagdating ng edad na 15, hindi nila nauunawaan ang kanilang binabasa. Ayon naman sa World Bank, pito sa 10 mag-aaral ang walang sapat na kakayahan sa mathematics at pagbasa. 

Kaya naman nakikiisa ang inyong lingkod sa panawagang repasuhin at wakasan ang mga polisiya na humihikayat sa ‘mass promotion.’ Imbes na ikahiya ang bilang ng mga mag-aaral na nangangailangan ng tulong, kailangang tiyakin ng sistema na nagbibigay ito ng angkop na suporta sa mga mag-aaral upang maging handa sila sa susunod na grade level. 

Mahalagang tiyakin nating epektibong maipapatupad ang Academic Recovery and Accessible Learning (ARAL) Program na magbibigay suporta sa mga mag-aaral na nangangailangan ng tulong. Para sa taong 2026, naglaan tayo ng P8.96 bilyon para sa hiring ng 440,000 tutors na susuporta sa 6.7 milyong mga mag-aaral. 

Patuloy din nating isinusulong ang aktibong pakikilahok ng ating mga komunidad, pati na rin ang ating mga local government units (LGU) upang iangat ang kakayahan ng ating mga mag-aaral. Kaya naman sa ilalim ng National Literacy Council Act na inihain ng inyong lingkod, iminumungkahi nating italaga ang mga local school board bilang de facto local literacy councils upang sila ang mamuno sa pagsulong ng functional literacy sa kanilang mga nasasakupan.

---

May katanungan ka ba, reklamo o naisihingi ng tulong? Sumulat sa WIN TAYONG LAHAT ni Kuya Win Gatchalian, BULGAR Bldg., 538 QuezonAve., Quezon City

o mag-email sa surewin.bulgar@gmail.com