Droga sa vape, hindi na simpleng bisyo

by Info @Editorial | September 6, 2026

Hindi na simpleng bisyo ang problema. Kapag vape na may marijuana at party drugs ay madaling nakakarating sa kamay ng mga kabataan, malinaw na may malaking butas sa pagpapatupad ng batas at pagbabantay sa bentahan.

Mas nakababahala kung nagiging normal na bahagi na ito ng gimikan at barkadahan. Hindi sapat ang paminsan-minsang raid at kumpiskasyon habang patuloy namang nakalulusot ang mga supplier at tulak.

Mas delikado pa, nag-iiba na rin ang paraan ng bentahan. Hindi na kailangang magtungo sa madidilim na eskinita dahil maaaring gamitin ang social media, messaging apps at delivery services para ilapit ang ilegal na produkto sa mga kabataan.

Dapat ding kumilos ang mga magulang, paaralan at komunidad. Hindi sapat ang sermon kapag huli na ang lahat; kailangan ang mas maagang edukasyon, pagbabantay at malinaw na babala tungkol sa panganib ng droga at mga produktong ipinapasa bilang ordinaryong vape.

Habang ang kabataan ang nakikitang gumagamit, dapat habulin ang mas malaking tanong: Sino ang kumikita at sino ang nagpapapasok ng droga sa kanilang mundo?

Kung seryoso ang gobyerno sa pagsugpo sa ilegal na droga, putulin ang suplay—hindi puro maliliit na gumagamit ang gawing mukha ng problema.

System loss, hindi dapat dagdag-bayarin ng konsyumer, tanggal VAT wala lang!

by Info @Editorial | September 5, 2026

Sa bansang halos buwan-buwan ay problema ang mataas na singil sa kuryente, bawat pisong mababawas sa bayarin ay malaking bagay. Kaya tama lamang ang panukalang alisin ang VAT sa system loss—kuryenteng hindi naman direktang napapakinabangan ng ordinaryong konsyumer.

Matagal nang pasan ng publiko ang samu’t saring singil sa electric bill. Mas masakit, pati ang system loss ay may buwis pang ipinapatong. Kung may paraan para bawasan ang pasanin, bakit hindi ginawa noon pa?

Pero huwag tayong magdiwang agad. Ang tunay na sukatan ng panukalang ito ay hindi ang ganda ng pangako kundi ang aktuwal na bawas sa buwanang bill. Kapag naipasa, dapat tiyaking bawat sentimong matitipid ay diretso sa konsyumer—walang palusot, walang bagong singil na ipapalit.

Sa mahal ng kuryente, hindi pabor ang bawas-singil. Karapatan ito ng konsyumer.

Palpak at abusado, walang 'K' sa 5-year barangay, SK terms

by Info @Editorial | September 4, 2026

Hindi dapat basta palakpakan ang panukalang gawing limang taon ang fixed term ng mga opisyal ng barangay at miyembro ng Sangguniang Kabataan (SK). 

Totoong nakasasagabal sa pagpapatuloy ng mga programa ang madalas na halalan, pero hindi sapat na dahilan iyon para pahabain nang pahabain ang pananatili ng mga opisyal sa puwesto. Ang mandato ay ipinagkakatiwala ng mamamayan, hindi pribilehiyong dapat awtomatikong patagalin.

Sa barangay nagsisimula ang pinakabatayang serbisyo ng gobyerno. Kapag mahusay ang kapitan at mga kagawad, maaaring makatulong ang mas mahabang termino upang matapos ang mga proyekto at programa. Pero kapag palpak, abusado o inutil ang nakaupo, limang taon ding maghihintay ang mamamayan bago sila magkaroon ng pagkakataong magpalit ng lider. Ang continuity sa pamamahala ay mahalaga, pero mas mahalaga ang accountability.

Ganito rin sa Sangguniang Kabataan. Ang SK ay nilikha upang maging tunay na boses at training ground ng kabataan sa pamamahala, hindi para maging maagang pasukan sa permanenteng pulitika. 

Kung limang taon ang termino, kailangang tiyaking may matibay na mekanismo laban sa kapabayaan, korupsiyon at political dynasties. Hindi puwedeng pahabain ang kapangyarihan nang hindi kasabay na pinatitibay ang pananagutan.

Kung limang taon ang gustong ibigay sa barangay at SK officials, dapat limang taon din silang mahigpit na singilin sa resulta. 

Ang tunay na sukatan ay hindi kung gaano katagal nananatili ang isang opisyal sa puwesto, kundi kung gaano karaming problema ang nalutas niya habang naroon.