Biktimang wa’ kalaban-laban, hustisya mailap pa rin

ni Atty. Persida Rueda-Acosta @Daing mula sa hukay | Sep. 28, 2024

Sadyang hindi natin alam kung kailan tayo papanaw at hindi rin natin hawak o kontrolado ang nalalabi nating araw, oras o segundo. 

Kung tayo ay papalarin, tiyak na mahabang buhay ang ating tatahakin. Subalit, lubos na nakalulungkot kung iadya ng tadhana na tayo’y mawala na lamang. Pero, higit na nakalulungkot kung papanaw tayo ng walang kalaban-laban. 

Tila ganito ang nangyari sa biktima sa kaso na aming ibabahagi sa araw na ito, ang People of the Philippines vs. Winifredo Roldan y Agtay, Accused, William Roldan y Agtay, Accused-Appellant (CA-G.R. CR-HC No. 17879, April 5, 2024), sa panulat ni Honorable Court of Appeals Associate Justice Raymond Reynold R. Lauigan [Special Seventeenth Division]).

Ang naturang biktima ay si David. Tunghayan natin kung paano siya binawian ng buhay, at kung ano ang naging pinal na hatol sa kanyang pagkamatay.Sina William at Winifredo ay nadawit at nasampahan ng kasong murder sa Regional Trial Court (RTC) ng Gumaca, Quezon. 

Sa paratang na inihain laban sa kanila, nagtulungan at nagsabwatan diumano sila upang paslangin, gamit ang isang de-motor na bangka, ang noon ay walang depensa na biktima na si David. 

Naganap diumano ang pamamaslang noong ikalawa ng Marso 2018, ala-1:30 ng tanghali sa Munisipalidad ng Gumaca, Probinsya ng Quezon.

Si William lamang ang sumailalim sa arraignment, sapagkat si Winifredo ay nanatiling at large. “Not guilty” naman ang naging pagsamo ni William sa hukuman.

Batay sa bersyon ng tagausig, nangingisda umano ang magkapatid na sina Danny at David noong araw na naganap ang malagim na insidente. 

Diumano, sakay sila ng kani-kanilang bangka at gumamit ng troll line para sa isdang tuna bilang kanilang pain. Bigla diumanong dumating sina William at Winifredo, sakay ng kani-kanilang bangka, at dinaanan ang naturang linya ng magkapatid. 

Malapit sila Danny sa kawan ng mga isda, habang sila William ay may 15 metro ang layo, nang bigla umanong bumalik si William at iniitsa ang kawit nito. Ang naturang kawit ay sumabit diumano sa pang-ibabang kasuotan o shorts ni Danny.

Hindi umano itinigil ni William ang kanyang bangka, bagkus tiningnan lamang diumano nito si Danny at pinaandar nang mabilis ang nasabing bangka na naging dahilan diumano upang mahila at mahulog si Danny sa dagat. Gayunman, nagawa umanong makaalpas ni Danny sa pagkakakawit sa kanya. Nang makita umano ito ni Winifredo ay galit niyang pinuntahan at pinalibutan si Danny gamit ang kanyang bangka. Agad naman umanong sinabihan ni Danny si David na lumayo, subalit agad din umanong bumaling si Winifredo sa bangka ni David at inihampas ang bangka nito sa bangka ng huli. 

Nakita ni Danny na tumilapon sa dagat si David. Agad naman umanong umalis sina William at Winifredo, habang hinintay ni Danny na lumutang ang kapatid. 

Nakita umano ni Danny na walang malay si David at lumubog sa ilalim ng dagat. Sinubukan niya umanong sagipin ang kapatid ngunit hindi na siya nakalangoy pa nang pailalim. Kaya agad umanong humingi ng saklolo si Danny at ang isa sa tumugon sa kanya ay si Joselito, bagaman sinubukan nilang hanapin si David, nabigo pa rin sila.

Ayon naman sa testimonya ni Patrolman Pusao, siya umano ang nakatanggap ng ulat ukol sa naturang insidente. Nang makarating umano sa pinangyarihan, nakita niya ang isang dilaw na bangka na sira ang outrigger at mayroong tama ang gilid na tila dulot ng pagkakatama ng matalim na bagay. Nang magsagawa umano ng follow-up operation ay sumuko si William.

Para naman sa panig ng depensa, mariin na iginiit ni William na walang katotohanan ang mga paratang laban sa kanya. Kapwa umano nilang hinahabol ang kawan ng mga isda nang bigla na lamang sumabit ang bangka ni Danny sa kanilang linya ng pain. Hindi umano totoo ang paratang na iniitsa niya ang kanyang kawad na sumabit sa shorts ni Danny, dahil kung totoo umano iyon ay higit na malubhang kondisyon ang inabot ni Danny. 

Nakita rin umano ni William na pinaandar nang mabilis ni David ang bangka nito sa mga alon at nilampasan ang bangka ni Winifredo. Umangat diumano ang harap na bahagi ng bangka ni Winifredo nang ikabig nito ang kanyang bangka upang maiwasan ang pagtama sa bangka ni David. 

Nakita umano ni William na tinamaan si David ng likod na bahagi ng bangka ni Winifredo at umalis na si Winifredo habang ang biktima ay duguan na nasa likurang bahagi ng bangka.Nakita rin umano ni William na humingi ng saklolo si Danny, ngunit umalis umano siya sa pinangyarihan ng insidente upang habulin si Winifredo.

Sa ibinabang desisyon ng RTC, hinatulan na may sala sina William at Winifredo para sa krimeng murder. Ang sabwatan sa pagitan ng dalawa ay napatunayan diumano ng kanilang kapwa na presensya nang maganap ang krimen. Dahil malapit umano si William kay Winifredo nang gawin ng huli ang krimen, masasabi umano na ang presensya ni William ang humikayat sa huli upang isakatuparan nito ang pamamaslang. Parusang reclusion perpetua at pagbabayad ng sibil na pinsala at danyos sa mga naulila ng biktima ang ipinataw sa mga inakusahan.

Agad namang naghain ng apela si William sa Court of Appeals (CA). Iginiit niya na hindi umano napatunayan sa hukuman ang lahat ng mga elemento ng krimen at hindi umano napatunayan na mayroong sabwatan sa pagitan nila ni Winifredo.

Masusing inaral muli ang kaso na inihain laban kay William. Ipinaalala ng CA na sa tuwing mayroong iniaakyat na apela, binubusisi ng appellate court kung mayroon bang katibayan sa kriminal na responsibilidad ng akusado nang higit sa makatwirang pagdududa.

Sa apela ni William, hindi umano nakumbinsi ang CA na napatunayan ng tagausig ang kanyang pagkakasala nang higit sa makatwirang pagdududa.

Binigyang-diin ng appellate court ang konsepto ng conspiracy, alinsunod sa desisyon ng Korte Suprema sa kasong People v. Escobal (G.R. No. 206292, October 11, 2017 [Honorable Chief Justice Lucas P. Bersamin (na noon ay Associate Justice), Third Division]). Ang bahagi ng naturang desisyon ay nagsasaad:

“Conspiracy exists when two or more persons come to an agreement concerning the commission of a felony, and decide to commit it; hence, the agreement concerning the commission of the crime must be shown to precede the decision to commit it. Indeed, the acts of Abaño adverted to did not necessarily reflect his community of purpose with Escobal in the killing of the victim. The former's mere passive presence at the scene of the crime did not constitute proof of concerted action between him and Escobal.

Knowledge of, or acquiescence in, or agreement to cooperate is not enough to constitute one a party to a conspiracy, absent any active participation in the commission of the crime with a view to the furtherance of the common design and purpose.”

Sa kaso umano ni William, naroon lamang siya noong naganap ang krimen, subalit wala umanong malinaw na ebidensiya na naroon siya bunsod ng naunang plano na paslangin ang biktima. Sa katunayan, naroon na umano sina William at Winifredo nang dumating ang magkapatid na Danny at David, bagay na kinumpirma umano mismo ni Danny sa hukuman. 

Sa pag-uunahan umano nila sa kawan ng mga isda ay sumabit diumano ang kawit ni William sa shorts ni Danny, o ayon sa pahayag ni William ay sa bangka mismo umano ni Danny ito sumabit. 

Nang putulin umano ni Danny ang linya kung saan nakakabit ang kawit ni William ay doon lamang umano gumawa ng mga hakbang si Winifredo na nauwi sa pagkasawi ni David. 

Para umano sa CA, ang mga biglaang pangyayari bunsod ng mga naging reaksyon ni Winifredo ay nagpapakita ng kawalan ng kasunduan o sabwatan sa pagitan nila ni William.

Wala rin umanong ebidensiya na ipinrisinta ang tagausig patungkol sa aktibong partisipasyon ni William sa sinapit ni David. 

Ipinaalala ng CA na kinakailangan na mapatunayan ang sabwatan sa pagitan ng mga pinararatangan ng krimen, at ito ay sa pamamagitan ng positibo at tiyak na ebidensiya, at hindi haka-haka. 

Binigyang-diin pa ng appellate court, sa panulat ni Honorable Associate Justice Lauigan ng Special Seventeenth Division:

“Conspiracy transcends mere companionship, and mere presence at the scene of the crime does not in itself amount to conspiracy. Even knowledge of, or acquiescence in, or agreement to cooperate is not enough to constitute one party to a conspiracy, absent any active participation in the commission of the crime with a view to the furtherance of the common design and purpose.”

Dahil umano sa kakulangan ng ebidensiya na sumusuporta sa alegasyon ng sabwatan sa pagitan ng mga inakusahan, hatol na pagpapawalang-sala ang iginawad ng CA kay William. Ang naturang desisyon ay naging final and executory noong Abril 5, 2024.

Nakamit man ni William ang hustisya, hanggang ngayon ay tila kasama na ng mga alon na inanod ang katarungan para sa hindi inaasahan na pagpanaw ng biktima na si David. 

Gayunman, umaasa pa rin kami na sana sumuko o madakip na si Winifredo upang maipaliwanag niya ang kanyang bahagi sa naganap na gulo. At kung sadyang siya nga ang may kagagawan sa pagkahulog ni David sa karagatan, panagutan niya sana lahat ng kanyang kasalanan. Nang sa gayun, ang daing ni David mula sa hukay na umabot sa karagatan, at baon hanggang sa kabilang buhay ay matuldukan.

Tali-taliwas na pahayag… Mga saksi, ‘di kinatigan, biktima patuloy na dumadaing ng hustisya

ni Atty. Persida Rueda-Acosta @Daing mula sa hukay | Sep. 21, 2024

Ang aming tanggapan ang kadalasang takbuhan ng mga inakusahan ng krimen, lalo na ng mga maralita at walang pinansyal na kakayahang kumuha ng pribadong abogado. Gayunman, sa aming pagtatanggol sa mga inakusahan, hindi maalis sa aming puso’t isipan ang daing ng mga biktima, lalo na ang mga biktima ng mga karumal-dumal na krimen tulad ng pamamaslang na hindi nakatanggap ng kalutasan at katarungan.

Ito ang tangis ng aming damdamin para sa pumanaw ng biktima na si Donald. Ang napagbintangan sa kanyang pamamaslang ay sina alias “Buyong” at “Hamel”. Tunghayan natin ang nangyari sa kaso na isinampa sa dalawa na umabot sa Court of Appeals, ang People of the Philippines vs. David Ortega y Lagahit/Gerald Ortega alias “Buyong” (CA G.R. CR-HC NO. 15105, November 20, 2023).Sina Buyong at Hamel ay napagbintangan na nagsabwatan umano sa pamamaril kay Donald. Matinding sugat umano ang natamo ng biktima na naging sanhi ng agaran niyang pagpanaw, sa kapinsalaan ng kanyang mga naulila.

Kasong murder ang isinampa kina Buyong at Hamel ng Regional Trial Court (RTC) sa Lungsod ng Quezon.Batay sa bersyon ng panig ng tagausig, alas-12:45 ng hating gabi, noong Hulyo 20, 2015, naglalakad umano si Donald sa isang kalsada sa Barangay Payatas, Lungsod ng Quezon, kasama sina Alejandro, Alvin, at dalawa pang babae. Nang marating umano nila ang kanto ng naturang kalsada, nakita nila si Hamel at 8 pang katao na mayroong hawak na mga bato. Pinagbabato umano ng grupo ni Hamel ang grupo ni Donald. Agad naman umanong gumanti sina Donald, Alejandro at Alvin, habang mabilis namang tumakas ang dalawang babae na kasama nila.  

Umatras na umano ang grupo ni Buyong, ngunit ikinagulat ng grupo nila Donald nang makita na lamang nila na biglang lumabas mula sa isang eskinita sina Buyong at Hamel na mayroon diumanong bitbit na “sumpak”.

Agad umanong tumalilis ang grupo nila Donald sa takot para sa kanilang mga kaligtasan. Pero sa kasamaang-palad, naabutan nina Buyong at Hamel si Donald. Pinaputukan umano ni Hamel si Donald ng kanyang sumpak na naging sanhi upang mapahiga sa lupa ang biktima. Pinaputukan din umano ni Buyong ng kanyang sumpak ang biktima upang masiguro na wala na itong buhay.

Matapos nu’n ay agad na tumalilis sa lugar sina Buyong at Hamel. Agad namang pinuntahan ni Alvin si Donald upang suriin ang kalagayan nito. Nadala pa sa pagamutan si Donald, ngunit binawian din ito ng buhay. Sa pagsusuri ng National Bureau of Investigation (NBI), napag-alaman na tama ng bala sa kanang lumbosacral area ang sanhi ng pagkamatay ng biktima.

Mariing pagtanggi naman ang iginiit ng mga inakusahan. Bilang depensa ni Buyong, natulog umano agad siya pagkauwi niya galing sa trabaho,  noong Hulyo 19, 2015, alas-10:40 ng gabi. At nagising na lamang umano siya alas-7:00 ng umaga, Hulyo 20, 2015. Hindi umano siya umalis ng kanilang bahay, kaya wala umanong posibilidad na ginawa niya ang krimen na ibinibintang sa kanya. 

Kawangis na depensa rin ang iginiit ni Hamel. Diumano, pagkauwi niya ng bahay noong Hulyo 19, 2015, alas-7:00 ng gabi, kumain lamang siya at agad ding natulog. Nagising na lamang umano siya noong Hulyo 20, 2015, alas-6:00 ng umaga. Kung kaya’t tulad ni Buyong, imposible umano na naroon siya nang maganap ang pamamaril.

Gayunman, batay umano sa sulat mula sa Quezon City Jail Warden, pumanaw si Hamel noong Setyembre 6, 2020.Noong Nobyembre 24, 2020 ay naglabas ng desisyon ang RTC. Guilty para sa krimen na murder ang naging hatol kina Buyong at Hamel. Napatunayan diumano ng ebidensiya ng prosekusyon ang pagsasabwatan nila, at sa pamamagitan umano ng treachery at abuse of superior strength ay naisakatuparan nila ang pamamaslang sa biktima. 

Hindi sang-ayon si Buyong sa naturang desisyon, kung kaya’t agad siyang naghain ng kanyang apela sa Court of Appeals (CA). Iginiit niya na dapat siyang mapawalang-sala, sapagkat hindi umano napatunayan ng ebidensiya ng tagausig ang higit sa makatuwirang pagdududa.

Partikular, hindi umano napatunayan ng tagausig ang kanyang pagkakakilanlan bilang salarin sa krimen, na mayroong sabwatan sa pagitan nila ni Hamel, at na gumamit sila nga treachery at abuse of superior strength. Sa ibinabang desisyon ng CA, ipinaalala nito na ayon sa ating Saligang Batas, ang bawat akusado ay ipinagpapalagay na inosente sa krimen hanggang ang kanyang pagkakasala ay mapatunayan sa hukuman nang higit sa makatuwirang pagdududa. 

Bagaman binibigyan din umano ng halaga ang mga kapasiyahan ng mababang hukuman kaugnay sa kredibilidad ng mga saksi na humarap rito, maaari umanong tingnan muli sa apela kung mayroon bang mahahalagang sirkumstansya na nakaligtaan ang naturang hukuman na maaaring magpabago sa naging desisyon nito.

Matapos ang masusing muling pag-aaral sa apela ni Buyong, iginawad sa kanya ng appellate court ang hatol na pagpapawalang-sala. Para sa CA, hindi umano napatunayan nang higit sa makatuwirang pagdududa ang pagkakakilanlan ng inakusahan bilang siyang salarin sa nasabing krimen.

Naging kapuna-puna rin sa CA na hindi sigurado si Alejandro, isa sa mga saksi ng panig ng tagausig, kung si Buyong nga ba ang partido na umaapela. Hindi rin umano ito sigurado kung binaril nga ba ni Buyong ang biktima. Sinabi pa diumano ni Alejandro na maaaring ang mga kasamahan ni Buyong ang bumaril sa biktima.

Samantala, si Alvin, isa rin sa mga saksi ng tagausig, na nagsabing narinig lamang niya ang tunog ng putok ng sumpak, na kapwa umanong may hawak na sumpak sina Buyong at Hamel, at na kapwa umanong nagpaputok ang mga ito. Pero hindi umano nasaksihan ni Alvin kung sino sa pagitan ng dalawang inakusahan ang bumaril na nakasugat sa biktima na naging sanhi ng pagpanaw nito.

Ang hindi malinaw na mga testimonya nina Alvin at Alejandro, at ilan sa mga pagkakasalungat ng kanilang testimonya, at ang pagkabigo na positibong kilalanin si Buyong bilang may-akda ng krimen ang nagdulot umano ng pagdududa sa isipan ng CA na may kinalaman si Buyong sa pagkakapaslang kay Donald.

Muling ipinaalala ng CA, sa panulat ni Honorable Associate Justice Alfredo D. Ampuan ng Thirteenth Division, na:

“Proving the identity of the accused as the malefactor is the prosecution's primary responsibility. Thus, in every criminal prosecution, the identity of the offender, like the crime itself, must be established by proof beyond reasonable doubt. Indeed, the first duty of the prosecution is not to prove the crime but to prove the identity of the criminal, for even if the commission of the crime can be established, there can be no conviction without proof of identity of the criminal beyond reasonable doubt.”

Para sa CA, hindi umano naitaguyod ng ebidensiya ng tagausig ang sabwatang ibinibintang kina Buyong at Hamel.

 Binigyang-diin ng CA na ang sabwatan o conspiracy ng mga inakusahan ay hindi ipinagpapalagay lamang. Bagaman ito ay hindi elemento ng krimen, ito ay kinakailangan pa ring patunayan nang higit sa makatwirang pagdududa. Maliban umano sa payak na alegasyon ng tagausig ukol sa diumano’y sabwatan sa pagitan nina Buyong at Hamel ay wala na umanong ibang ebidensiya na magpapatunay sa naturang alegasyon.

Ipinaalala ng appellate court na mariin nitong kinokondena ang walang katuturang krimen at ang taos puso nitong pakikiramay sa naulila ng biktima. Magkagayunman, binigyang-diin nito na hindi napatunayan ng tagausig na may moral na katiyakan na ang inakusahan ang may-akda sa pamamaslang kay Donald. Kung kaya’t higit umano na marapat na ibaba ang hatol ng pagpapawalang-sala. Ang Desisyon na ito ng CA ay naging final and executory noong Nobyembre 20, 2023.

Bagaman ipinagmamalaki ng aming tanggapan ang bawat tagumpay na nakamit ng mga Manananggol Pambayan sa bawat sulok ng ating bansa na patuloy na nagtatanggol sa ating mga maralitang kababayan na inaakusahan, hangad din namin ang kalutasan sa bawat krimen at katahimikan ng kalooban ng bawat biktima, kabilang na ang mga kaluluwa ng mga biktima na namayapa.

Para sa sinapit ni Donald, panalangin namin na maresolba pa rin ang misteryo kung sino talaga ang may-akda sa kanyang pamamaslang. Nawa ay adyain ng langit na malutas ang karumal-dumal na krimen sa pamamagitan ng pagdakip sa salarin at pagbabayad sa ilalim ng ating batas. Nawa ito ay adyain ng langit upang ang pagdaing niya mula sa kanyang hukay ay matapos na.

Lalaking pilit pinapaamin sa kasong wa’ kinalaman, absuwelto

ni Atty. Persida Rueda-Acosta - @Daing mula sa hukay | September 14, 2024

Maaari bang magamit bilang patunay ng isang akusado ang isang pagtatapat o pag-amin sa loob ng himpilan kung ito ay isinagawa sa harap ng isang kapitan ng barangay, isinulat, at mayroong recorded video?

 Ang sagot sa nabanggit na katanungan ang siyang nagdikta sa kalayaan o pagkakakulong ng isa sa ating mga kliyente na itatatago na lamang natin sa pangalan na Roberto.

Sa araw na ito, ating ibabahagi ang kuwento ni Roberto  –  isa sa mga natulungan ng aming tanggapan na mapawalang-sala sa kasong murder na isinampa laban sa kanya kaugnay sa kamatayan na sinapit ni Dolores, hindi niya tunay na pangalan.

Sa kasong People v. Durana (CA-G.R. CR-HC No. 12) isinulat ni Honorable Justice Tita Marilyn B. Payoyo-Villordon, na may Entry of Judgement noong ika- 11 ng Pebrero 2022, pinal na natuldukan ang daing ni Roberto mula sa sapilitang pagkakadawit kaugnay sa pagkakapaslang kay Dolores.

Bilang pagbabahagi, mayroong dalawang nangungupahan sa tahanan ni Dolores na mayroong dalawang palapag, at ang isa rito ay si Roberto, na siyang akusado sa ating kuwento.

 Ayon sa buod na bersyon ng panig ng tagausig, dalawa ang kuwarto sa unang palapag ng bahay. Ang isang kuwarto ay inookupahan ng anak ni Dolores na si Nina, at asawa nito na si Natoy – kapwa hindi nila tunay na pangalan.

Ang isang kuwarto naman ay inookupa nina Roberto at ng isa pang nangungupahan na itatago na lang natin sa pangalan na Luis. Samantala, si Dolores naman ay may sariling higaan na inilagay sa likod ng aparador malapit sa dining area, at sa labas lang ng kuwarto nina Roberto at Luis, habang ang ikalawang palapag ay inookupahan naman ng iba pang mga anak ni Dolores.

Noong ika-2 ng Hulyo 2008, alas-12:30 ng hating gabi, habang hinihintay ni Nina sa labas ang pag-uwi ng kanyang asawa, nakita nito si Roberto na umuwi at tila lasing. Bandang ala-1 ng hating gabi nang dumating si Natoy. Agad pumasok ng bahay ang mag-asawa, at isinara ang mga pinto. Sa daan papasok sa kanilang kuwarto, nakita pa ni Nina si Dolores na natutulog sa kanyang higaan.

Alas-3:30 ng madaling araw, bumangon na si Nina upang ihanda ang almusal ng kanilang mga anak. Paglabas niya ng kanyang kuwarto, napansin niyang nakabukas ang main door. Pagkatapos nu’n ay nakita niya si Dolores na nakahandusay at natatakpan ng unan ang mukha. Niyugyog ni Nina ang kaliwang braso ni Dolores, ngunit hindi ito sumasagot, kaya agad na humingi ng tulong si Nina kay Natoy.

Nang makitang naghi-hysterical ang asawa, agad na lumabas si Natoy sa kanilang kuwarto para tingnan si Dolores. Tinanggal ni Natoy ang unan sa mukha ni Dolores at tinanong, “Nay, sino ang gumawa sa iyo niyan?”

 Samantala, tinawagan ni Nina ang Barangay Chairman na si Rico, hindi nito tunay na pangalan, para i-report ang insidente at ang kapitan naman ang siyang nag-report sa pulisya.

Dahil wala pang lead kung sino ang pinaghihinalaan o suspect, inimbitahan ng mga pulis ang mga naninirahan sa tahanan ni Dolores at isa na rito ay si Roberto.

 Napansin ng imbestigador ang mga gasgas sa braso ni Roberto at tinanong kung saan ito nakuha. Ayon kay Roberto, nakuha umano niya iyon nang magharutan sila ng kanyang katrabaho. Hindi kumbinsido ang imbestigador sa mga paliwanag ni Roberto, kaya siya ay itinuring na suspect at siya ay ikinulong.

Nang mabalitaan ito ni Barangay Chairman Rico, agad niyang pinuntahan si Roberto sa istasyon ng pulis kung saan ito nakakulong.

 Labis na ikinagulat ni Kapitan Rico nang biglang umamin si Roberto ukol sa pagpaslang kay Dolores. Ang kanyang pag-amin ay nagkaroon ng kasulatan at sakop din ng isang reporter mula sa ABS-CBN.

Sa kabilang banda, iginiit ni Roberto na siya ay inosente. Nang maimbitahan siya sa himpilan ng pulisya, aniya ay pinilit siya ng mga pulis at ng Kapitan ng Barangay na si Rico na umamin sa krimen.

 Siya ay pinaniwala na agad na matatapos ang kaso kapag umamin siya. Dahil sa panggigipit, nagsagawa siya ng sulat-kamay na pag-amin nang walang presensiya ng abogado.

Matapos ang paglilitis, nahatulan si Roberto sa kasong murder o pagpaslang. Kaugnay nito, umapela si Roberto sa naunang hatol ng hukuman, at hiniling na siya ay mapawalang-sala. Tulad ng ating naunang nabanggit, binaliktad ang naunang hatol na konbiksyon kay Roberto at tuluyang pinawalang-sala.

Ayon sa hukuman para sa mga apela, ang pagkakakilanlan ng isang akusado at isang nakasaksi ay isang mahalagang piraso ng ebidensiya na magagamit upang mapagpasyahan ang tagumpay o pagkabigo ng kaso para sa tagausig. Sa kasamaang palad para sa panig ng tagausig – sa kasong ito ay walang eyewitness o saksi.

Ayon sa hukuman para sa mga apela, maingat nilang siniyasat ang mga rekord at ang mga transcript ng stenographic notes ng mga testimonya ng mga saksi, at nalaman na ang obserbasyon ng mababang hukuman ay dapat na ibasura. Partikular, ang kakulangan ng direktang ebidensiya sa pagpatay kay Dolores ay humahadlang sa pagsisikap ng prosekusyon na idiin si Roberto bilang salarin.

 Sa madaling salita, sa kawalan ng isang nakasaksi, ang mga katotohanan at pangyayari na napatunayan ng prosekusyon na pinagsama-sama ay hindi sapat upang bigyang-katwiran ang malinaw na konklusyon, o moral na katiyakan, na pinatay nga ni Roberto ang biktima.

Patungkol naman sa pag-amin umano ni Roberto sa pagkakasala, malinaw sa Artikulo III, Seksyon 12 ng ating Saligang Batas na ang sinuman na sinisiyasat dahil sa diumanong paglabag sa batas ay may karapatan na mabigyan ng isang abogado na may sapat na kakayahan at independensiya.

 Kaugnay nito, hindi dapat tanggaping ebidensiya laban sa kanya ang anumang pagtatapat o pag-amin na nakuha ng labag sa mga nasabing alituntunin.

Totoo na mayroong nakaraang desisyon ang ating Korte Suprema na ang nabanggit na probisyon na ito ng ating Saligang Batas ay hindi tumutukoy sa mga kusang pahayag, o sa mga hindi nakuha sa pamamagitan ng pagtatanong ng mga otoridad na nagpapatupad ng batas, ngunit ibinigay sa isang ordinaryong paraan kung saan ang akusado ay pasalitang umaamin sa paggawa ng pagkakasala.

Gayunman, napag-alaman pa rin ng hukuman para sa apela na hindi katanggap-tanggap ang pag-amin ni Roberto hindi lamang dahil sa wala itong gabay ng isang abogado, wala rin itong independiyenteng ebidensiya na nagpapakita na ito ay isinagawa na may kusang-loob.

 Taliwas sa kasong naging pamantayan sa naunang konbiksyon ni Roberto, kung saan itinuring na wasto ang pag-amin na boluntaryong ibinigay sa pribadong mamamayan, sa kasong ito ni Roberto ay napatunayan na mayroong “coercive atmosphere” sa interview o kapanayam sapagkat ito ay naganap sa loob ng kulungan sa himpilan ng pulisya.

Ayon sa hukuman para sa apela, ang terminong boluntaryo ay nangangahulugan na ang akusado ay nagsasalita ng kanyang malayang kalooban at kasunduan, nang walang anumang uri ng panghihikayat, at may ganap at kumpletong kaalaman sa kalikasan at mga kahihinatnan ng pag-amin.

 Sa kasong ito, ang mga rekord ay kakaunti kung natanto nga ni Roberto ang buong halaga ng kanyang pag-amin at ang posibleng kahihinatnan nito.

Alinsunod sa mga nabanggit, hindi maaaring magamit ang nasabing pag-amin ni Roberto laban sa kanya, sapagkat napatunayan na hindi ito boluntaryo. Kaya naman, sa kawalan ng ebidensiya ng pag-amin, hindi napatunayan ng estado ang pagkakakilanlan ng pumaslang kay Dolores dahil sa kakulangan ng saksi o eyewitness.

Sa kabuuan, ang mga pagdududa na ito ay nararapat na iresolba tungo sa pagpapawalang-sala kay Roberto – alinsunod sa pagpapalagay na inosente ang akusado maliban lamang kung mapatunayan ang pagkakasala nang higit sa makatwirang pagdududa.

Sa kabilang banda, ang biktima ay dumadaing pa rin mula sa hukay; nawa ay hindi maging mailap sa kanya ang tadhana tungkol sa hustisyang hinahanap niya. Nawa ay managot sa kamay ng batas ang tunay na maysala.