Daing ng biktima, ‘di naging sapat, mga akusado, pinawalang-sala

ni PAO Chief Persida Rueda-Acosta @Daing Mula sa Hukay | May 18, 2026

ISSUE #395

Ang aming ibabahagi sa araw na ito ay isang kasong muling hawak ng aming Tanggapan, ang People of the Philippines vs. Melvin Ursua y Mendez, Jun Jun Solano (At-large) and Boyet Pamintuan (At-large), CICL AAA (Crim. Case No. 18208-16), na inihain sa Regional Trial Court (RTC) ng San Mateo, Rizal.  

Ito ay tungkol sa kasong Murder, paglabag sa Artikulo 248 ng ating Revised Penal Code at kalaunang pagpapawalang-sala sa inakusahang sina Ursua at CICL AAA.

Sa kasong ito, naghain ang mga akusadong sina Ursua at CICL AAA ng Demurrer to Evidence sa pamamagitan ng Public Attorney’s Office (PAO), San Mateo, Rizal District Office. Ang kahilingang pagbabasura sa nasabing kaso ay dahil sa kakulangan ng ebidensya ng prosekusyon, sapagkat bigo itong magprisinta ng testigo o saksi na nakakita mismo sa krimeng isinakdal, at ang tatlong saksi na kanilang iprinisinta ay walang personal na kaalaman hinggil sa nangyaring krimen.

Batay sa nasabing Demurrer to Evidence, ang umano’y pagbanggit ng namatay na biktima sa mga pangalang Melvin, Junjun, Tisoy, at Taga ay hindi ginawa habang siya’y may kamalayan sa kanyang nalalapit na kamatayan, kaya’t hindi ito maituturing na dying declaration. Gayundin, ang naturang pahayag ay hindi rin maituturing na bahagi ng res gestae, sapagkat nabigo ang prosekusyon na patunayan na ang mga taong binanggit diumano ng pumanaw ay siya ring mga taong kinasuhan sa Information.

Matapos ma-arraign ang mga akusadong sina Ursua at CICL AAA, ay ipinrisinta ng prosekusyon bilang mga testigo sina Dr. Sarmiento, Gng. Sta. Maria, at G. Paras.

Pagkaraan nito, inihain ng prosekusyon ang kanilang Formal Offer of Evidence at ang Hukuman, matapos isaalang-alang ang mga komento at pagtutol ng depensa, ay tinanggap bilang ebidensya ang mga salaysay nina Gng. Sta. Maria at G. Paras, at ang Certificate of Discernment at Turn Over to DSWD, subalit hindi tinanggap ang mga salaysay nina Butcon at PO1 Privado, gayundin ang Death Certificate, sapagkat ang mga ito ay hindi kinilala ng mga gumawa ng salaysay.

Pagkatapos nito ay naghain nga ang PAO ng nasabing Demurrer to Evidence.

Ayon sa Hukuman, ang Demurrer to Evidence sa mga kasong kriminal ay isang legal na remedyo ng akusado sa ilalim ng Seksyon 23, Rule 119 ng Rules of Court na humihiling ng pagbasura ng kaso dahil sa kakulangan ng ebidensya

Makikita sa records na sina Dr. Sarmiento, Gng. Sta. Maria, at G. Paras ay walang personal na kaalaman hinggil sa krimeng isinakdal. Ang partisipasyon lamang ni Dr. Sarmiento ay ang pagsailalim sa medico-legal examination sa mga labi ng biktima. Si Gng. Sta. Maria, bilang live-in partner ng biktima naman ay tumestigo lamang kung paano niya nalaman ang pagkamatay nito pati na rin ang mga nagastos kaugnay sa burol at libing. Tungkol naman kay G. Paras, ayon sa kanyang Judicial Affidavit, matapos niyang malaman na nasaksak ang kanyang pinsan, agad siyang nagtungo sa lugar ng insidente. Nakita niya diumano ang kanyang pinsan na duguan at nakalabas ang bituka, at ibinulong umano nito na, “Pinagtulung-tulungan nila ako, si Melvin, si Junjun, si Tisoy, at itong si Taga.” Namatay ang biktima kalaunan sa ospital.

Ayon sa Hukuman, ang ebidensya ng prosekusyon ay hindi bumubuo ng direktang ebidensya na magpapatunay sa pagkakasala nina Ursua at CICL AAA. Sinabi rin ng Korte na hindi rin papasok sa kaso ang circumstantial evidence alinsunod sa Seksyon 4, Rule 133 ng Rules on Evidence.

Ipinaliwanag ng Korte na ang circumstantial evidence ay iyong ebidensya na nagpapatunay ng isang katotohanan o pangyayari, o serye ng mga katotohanan, kung saan maaaring mabuo sa pamamagitan ng inference o hinuha ang mga isyung dapat patunayan. Batay rito, kailangang magtugma ang mga sumusunod: (1) may higit sa isang circumstance; (2) napatunayan ang mga katotohanang pinaghanguan ng inference; at (3) ang kombinasyon ng mga circumstance ay sapat upang makabuo ng conviction beyond reasonable doubt.

Sa kasong ito, iginiit ng prosekusyon na ang dying declaration ng namatay ay dapat tanggapin bilang ebidensya laban sa mga akusado at kay CICL AAA. Gayunman, sumasang-ayon ang Hukuman sa depensa na ang nasabing pahayag ng namatay ay hindi maituturing na dying declaration sapagkat hindi naipakita na ito ay ginawa habang may kamalayan siya sa kanyang nalalapit na kamatayan. Sang-ayon ito sa testimonya ni G. Paras na bago umano ibinulong ng namatay ang mga pangalang Melvin, Junjun, Tisoy, at Taga, sinabi muna nito ang, “Kung sakaling may mangyari sa akin.”

Batid pa ng Hukuman na batay sa kasong Lagao v. People, sinabi ng Korte Suprema na:

“Ang dying declaration ay itinuturing na ebidensyang may pinakamataas na antas ng kredibilidad, sapagkat ipinapalagay na walang taong may kamalayan sa kanyang nalalapit na kamatayan ang basta-basta na lamang magsasampa ng maling paratang.”

Maaaring ituring ang pahayag ng biktima bilang bahagi ng res gestae sa ilalim ng Rule 130, Section 44 ng Revised Rules on Evidence, kung saan nakasaad na ang mga pahayag na ginawa ng isang tao habang nagaganap ang isang nakakagulat na pangyayari o bago o pagkatapos nito, habang nasa ilalim ng matinding emosyon dulot ng pangyayari hinggil dito ay maaaring tanggapin bilang bahagi ng res gestae.

Subalit, batid din ng Hukuman na kahit ituring pa itong bahagi ng res gestae, hindi ito maaaring maging tanging batayan upang hatulan sina Ursua at CICL AAA, sapagkat iisa lamang itong circumstance. Inamin din ni G. Paras na hindi niya personal na kilala ang alinman sa mga akusado. Kaya naman, kulang ang circumstance na mag-uugnay at maaaring tumukoy sana sa mga akusado bilang mga taong pumatay sa biktima.

Sinabi ng Hukuman na batay sa kasong Zabala v. People, sinabi ng Korte Suprema na upang mapanatili ang conviction batay sa circumstantial evidence, mahalagang ang mga ebidensyang ito ay bumubuo ng isang hindi napuputol na kadena na hahantong sa makatuwiran at makatarungang konklusyon na tumutukoy sa akusado, at walang iba, bilang may sala.

Hindi rin naiprisinta ng prosekusyon si Mercy Albis, na batay sa testimonya ni G. Paras, ay siyang nakakita diumano sa mga akusado na pumatay sa biktima. 

Kaya naman, anumang sinabi umano ni Gng. Albis kay G. Paras ay hindi maaaring gamitin bilang ebidensya laban sa mga akusado dahil sa kanilang karapatang harapin ang taong nag-aakusa sa kanila alinsunod sa Seksyon 14(1) ng Saligang Batas.

Dahil sa mga nabanggit ay pinagbigyan ng Hukuman ang Demurrer to Evidence nina Ursua at CICL AAA at ang kasong ito laban sa kanila ay ibinasura ng Hukuman. 

Ang kaso laban naman kina Solano at Pamintuan na nananatiling at-large ay inilagak muna sa archives.

Ang nasabing Desisyon ng RTC ay naging final and executory noong 19 July 2024 o ang araw kung kailan ibinaba ng Hukuman ang Resolusyon nito hinggil sa nasabing Demurrer to Evidence nina Ursua at CICL AAA.

Tungkulin ng Korte na alamin ang katotohanan batay sa mga ebidensyang ipinrisinta lalo na ang mga iniharap ng nagsakdal. Kung walang naiprisintang saksi na may personal na kaalaman sa insidente, lalo na sa aktuwal na partisipasyon ng mga akusado sa paggawa ng krimen, ay pipiliin ng Korte na magbaba ng hatol na pagpapawalang-sala sa nasasakdal.

Bagaman nakikiramay ang Hukuman sa pagpanaw ng biktima na dumadaing ng katarungan hanggang sa kabilang buhay, katarungan pa rin para sa lahat ng partido ang dapat igawad ng Hukuman. Patas ang batas at walang kinikilingan, kaya nararapat lamang na mapalaya rin mula sa pagdaing ang inosente o ang isang taong walang kinalaman sa krimeng ibinibintang sa kanya.

Homicide case sa sabungan, ibinasura ng Korte dahil sa self-defense

ni PAO Chief Persida Rueda-Acosta @Daing Mula sa Hukay | May 11, 2026

ISSUE #394

Ang kamatayan ay isang bagay na tiyak na darating sa bawat tao, bagama’t walang nakaaalam kung kailan, saan, o paano ito magaganap. Marami sa atin ang umaasang papanaw nang payapa, dulot ng katandaan, karamdaman, o natural na takbo ng buhay. Ngunit para sa iba, nakatakdang dumating ito sa masakit at hindi inaasahang paraan.

Ang kuwento na aming ibabahagi sa araw na ito, na hango sa kaso na mayroong pamagat na People of the Philippines vs. Jill Taytay y Callo and Jack Taytay y Ladra (CR-ORD-2016-615, May 6, 2019), ay tungkol sa mapait at hindi inaasahang sinapit ni Maximillan, na kalaunan ay nauwi sa kanyang kamatayan. Samahan ninyo kami sa pagbabahagi ng kasong ito at alamin kung ano ang naging hatol ng hukuman sa mga inakusahan na nagdala sa mga naulila ni Maximillan ng lungkot at kalbaryo. 

Paratang para sa krimen na homicide ang inihain sa Regional Trial Court (RTC) ng Cagayan de Oro City, laban sa mag-ama na sina Jack at Jill na inakusahang nagsabwatan at nagtulungan, nang walang makatarungang dahilan at mayroong intensyon na pumaslang, sa panununtok at panggugulpi kay Maximillan. 

Naganap ang naturang krimen sa loob ng isang sabungan sa Balingasag, Misamis Oriental, noong ika-3 ng Enero 2016. Nagtamo ang nasabing biktima ng malubhang pinsala sa ulo na naging sanhi ng kanyang pagpanaw.

Batay sa bersyon ng tagausig, nag-ugat ang krimen sa pagtatalo sa pagitan nina Jack at Maximillan, kaugnay sa taya sa sabong. 

Diumano, bandang ala-6:30 ng gabi noong ika-3 ng Enero 2016, galit na nilapitan ni Maximillan si Jack, na noon ay nasa ibabang bahagi ng sabungan. Sinisingil diumano ni Maximillan si Jack ng taya ng huli sa sabong. 

Sa gitna umano ng kanilang pagtatalo, hinagisan ni Maximillan ng tuwalya si Jack, bagaman nakailag ang huli. Lumayo umano si Jack. Ngunit makalipas ang ilang saglit, lumapit muli at sinuntok sa panga si Maximillan. Bumaba naman diumano mula sa mga upuan sa itaas ng sabungan ang ama ni Jack na si Jill at sinuntok din si Maximillan, dahilan upang matumba si Maximillan sa lupa. Pinagtulungan diumano ng mag-ama si Maximillan, at noong nakahandusay na sa lupa si Maximillan, pumaibabaw si Jack at ilang ulit na pinagsusuntok ang ulo ni Maximillan hanggang sa mawalan ito ng malay.

Tumayo bilang saksi para sa tagausig ang isang nagngangalang “Victorico,” na nakasaksi umano sa insidente. Diumano, nilapitan ni Victorico ang mag-ama upang awatin ito, ngunit sila ay tumakbo palayo. 

Gayunman, sinubukan umanong habulin ni Victorico si Jack, subalit nabigo siya. Nang makita niyang tumatakbo si Jill patungo sa isa pang labasan, kanya itong hinabol at hinamon ng suntukan. Gayunman, nanaig diumano kay Victorico ang payo ng kanyang mga kaibigan na asikasuhin na si Maximillan. Kaya agad nila umanong dinala si Maximillan sa isang klinika, kung saan ilang beses na naibalik ang malay nito. 

Sa payo na rin ng doktor, kanilang inilipat si Maximillan sa pagamutan. Nang tanggapin diumano si Maximillan sa intensive care unit ay comatose na ang kalagayan nito. 

At sa kasamaang palad, pumanaw si Maximillan noong ika-6 ng Enero 2016.

Kinilala ng saksi para sa tagausig na si Dr. Castillo ang sertipikasyon ng kamatayan ni Maximillan, kung saan, nakasaad na “Brain Herniation Secondary to Subarachnoid, Secondary to Mauling,” ang sanhi ng pagkamatay nito. 

Gayunman, sa cross-examination, ipinahayag ni Dr. Castillo na ang pinsala sa ulo ng biktima ay maaaring sanhi ng pagkatama nito sa lupa noong siya ay matumba. Wala rin umanong iba pang sugat o pinsala si Maximillan.

Sa tulong at representasyon naman ni Manananggol Pambayan C.Y. Jamero ng PAO-Cagayan de Oro City, iginiit nina Jack at Jill ang pagsamo ng kawalan ng kasalanan.

Hindi itinanggi ng mag-amang akusado na sila ay nasa loob ng sabungan bandang ala-6:30 ng gabi noong ika-3 ng Enero 2016. Naroon din umano si Maximillan, na umiinom ng beer at tumataya sa sabong. 

Nang matapos ang may isang laban, siningil diumano ni Maximillan si Jack, subalit hindi nagbayad ang huli, sapagkat hindi naman umano siya sumang-ayon na tumaya kay Maximillan. 

Sa punto na ito ay bigla umanong sinugod ni Maximillan si Jack at nagsimula ang gulo sa kanilang pagitan. Nakiusap diumano si Jack kay Maximillan na huwag siyang saktan, ngunit inihagis diumano sa kanyang mukha ang isang tuwalya ni Maximillan, itinulak siya at pilit na pinagbabayad. Nang tumanggi pa rin si Jack, sinuntok umano siya ni Maximillan sa kanang pisngi, dahilan ng pagkahulog ni Jack sa ibabang bahagi ng sabungan. Hinabol umano siya ni Maximillan at muling sinuntok. Habang sila ay nagpapangbuno, lumapit diumano ang kaibigan ni Maximillan na si Victorico, at hinampas si Jack sa ulo at mukha gamit ang isang silya. Nanghina, natulala, at gumapang diumano si Jack papunta sa loob ng silid ng may-ari ng sabungan at humingi ng saklolo. Pumayag diumano ang may-ari na magtago roon si Jack.

Maliban kina Jack at Jill, tumayo bilang saksi para sa depensa ang eyewitnesses na nagngangalang “Ken” at “Alcher” na pinatotohanan ang depensa ng mag-ama.

Sa pagdedesisyon sa kasong ito, masinsinang pinag-aralan ng hukuman ng paglilitis kung sadyang pinaslang nina Jack at Jill si Maximillan, kung sila ay nagsabwatan, o kung maituturing na pagtatanggol lamang sa sarili ang ginawa ni Jack.

Ipinaalala ng RTC na ang homicide, na nakasaad sa Artikulo 249 ng ating Kodigo Penal, ay mayroong mga sumusunod na elemento: (1) mayroong tao na napaslang; (2) ang akusado ang may-akda sa pamamaslang; (3) mayroong intensyon ang akusado na pumaslang; at (4) ang pamamaslang ay hindi nakakitaan ng alinman sa mga qualifying circumstances ng krimen na murder, o ng parricide o infanticide.

Sa kasong ito, hindi kaila sa RTC na mayroong naganap na gulo sa pagitan ni Maximillan at Jack na mayroong kaugnayan sa tayaan sa sabong. 

Sa parte ng tagausig, kanilang iniangkla ang akusasyon ng pamamaslang sa diumano ay pananalakay ni Jack kay Maximillan batay sa testimonya ni Victorico. Samantala, ang ipinagtataka ng hukuman ng paglilitis ay kung bakit walang ibang saksi na nagpatotoo sa testimonya ni Victorico. 

Sa kabilang banda, ayon sa testimonya ng mga saksi ng depensa, hindi inosente na tagamasid si Victorico sa naganap na insidente, sapagkat siya mismo ay nakisali sa gulo nang hampasin nito si Jack ng isang silya at hinabol si Jill noong makita nito na palabas ang huli sa naturang sabungan. Dahil dito, hindi naging kapani-paniwala sa hukuman ang testimonya ni Victorico, na ilarawan ang sarili at si Maximillan bilang mga inosente at walang kapintasan sa pangyayari na humantong sa pagkamatay ni Maximillan.

Higit na naging kapani-paniwala para sa hukuman ng paglilitis ang ebidensya ng depensa na si Maximillan ang walang batayan na sumalakay kay Jack upang komprontahin ito tungkol sa taya sa sabong. 

Naitaguyod ng depensa na matapos na hagisan ni Maximillan ng tuwalya si Jack ay sinuntok nito sa mukha ang huli na naging dahilan upang mahulog si Jack sa mga upuan. Matapos ay hinabol pa ni Maximillan si Jack, sila ay nagpambuno na kung saan, bilang paghihiganti, sinuntok ni Jack si Maximillan na naging dahilan upang matumba si Maximillan sa lupa.

Dagdag pa ng hukuman ng paglilitis, naitaguyod ng depensa ang mga sumusunod na katotohanan, na hindi nagawa na salungatin ng tagausig: (a) na higit na malaki at matangkad si Maximillan kumpara kay Jack; (b) na retiradong militar na may edad na kwarenta y nueve [49] lamang si Maximillan; at (c) na kilala na mayroong impluwensya sa naturang sabungan si Maximillan. Para sa RTC, hindi maglalakas-loob ang isang tulad ni Jack na makipag-krus ng landas sa taong tulad ni Maximillan na mayroong ganoong uri ng katayuan. Ang mga nabanggit na sirkumstansya ay tumaliwas sa testimonya ni Victorico na si Jack ang hindi makatarungan na sumalakay o unlawful aggressor. Ang paninindigan din ni Jack na si Maximillan ang nagsimula ng gulo ay pinatotohanan ng testimonya ng mga saksi para sa depensa na sina Alcher at Ken.

Ang isa pang hindi naging kapani-paniwala sa hukuman ng paglilitis ay ang alegasyon na pinagtulungan ng mag-amang akusado ang biktima. Walang ebidensya na ipinrisinta ang tagausig na sumusuporta rito at wala ring pisikal na patunay na nagtamo ng maraming gasgas o pinsala sa katawan si Maximillan na maaaring magpatunay na siya ay nagdusa sa mga kamay ng dalawang salarin.

Paglilinaw ng RTC, hindi nila isinasantabi ang katotohanan na pumanaw si Maximillan bunsod ng tinamo nitong pinsala sa ulo. Subalit, ang ebidensya ng depensa, na hindi nasalungat ng tagausig, ay nagpapakita na sinuntok lamang ni Jack si Maximillan, na dahilan upang mapatumba ang huli sa lupa, upang makawala si Jack sa ginawang pag-atake sa kanya. Hindi rin kumbinsido ang RTC na ang suntok ni Jack ang direkta at natatangi na naging sanhi ng pinsala sa ulo ni Maximillan sapagkat maaaring ang nasabing pinsala ay bunsod ng pagkatama ng kanyang ulo sa lupa noong siya ay matumba. Ito rin ay malinaw sa naging opinyon ni Dr. Castillo.

Hindi rin matanto ng RTC kung bakit isinama sa asunto si Jill gayong walang ebidensya na nagpakita na mayroon siyang aktibo na partisipasyon sa naganap na gulo sa pagitan nina Jack at Maximillan. Wala ring katibayan na kasabwat siya sa paghahatid kay Maximillan sa kanyang kamatayan.

Bagaman nakikiramay ang hukuman ng paglilitis sa hindi inaasahan na pagpanaw ni Maximillan, hindi nila maaaring talikuran ang kanilang pangunahing tungkulin na katigan ang pagpapalagay ng kawalan ng kasalanan kay Jack kung hindi napatunayan ng tagausig ang pagkakasala ng naturang akusado nang lagpas sa makatuwirang pagdududa. Maliban dito, nakita ng hukuman ng paglilitis na sapat na napatunayan ng depensa na self-defense o pagtatanggol lamang sa sarili ang ginawa ni Jack mula sa naunang pananalakay sa kanya ni Maximillan.

Sa lahat ng legal na aspeto na nabanggit, minarapat ng RTC na magbaba ng hatol ng pagpapawalang-sala kina Jack at Jill. At ang desisyon na ito ng hukuman ng paglilitis ay nilagdaan noong ika-6 Mayo 2019.

Lahat ng kamatayan ay magdadala ng sakit at kapighatian. Mapait man na nagtapos ang buhay ni Maximillan, dahil sa gulo na kanyang kinasangkutan, nawa ay sa pagwawakas ng kasong ito ay matanggap ng kanyang kaluluwa ang naging legal na kapasiyahan. Dalangin namin na ang kanyang kaluluwa ay magkaroon na ng katahimikan.

Ang nawawalang blood test: Kapag ang hinala ay hindi sapat sa hatol

ni PAO Chief Persida Rueda-Acosta @Daing Mula sa Hukay | May 3, 2026

ISSUE #393

Sa mga baryong karaniwang payapa ang gabi, may mga sandaling napapalitan ang katahimikan ng ingay ng kasiyahan—musika, tawanan, at sayawan. Pista, isang gabing pinagdiriwang, kung saan ang buong komunidad ay nagtitipon upang magsaya.

Ngunit may mga gabing, sa gitna ng kasiyahan, may isang pangyayaring babasag sa lahat, hindi lamang sa katahimikan ng gabi, kundi maging sa diwa ng pagdiriwang.

Sa ganitong mga pagkakataon, mabilis ang pagdaloy ng mga tanong, “Sino ang may sala?” at “Sino ang dapat managot?”

Subalit sa mata ng batas, ang sagot ay hindi maaaring ibatay sa hinala lamang. Sapagkat nananatiling matibay ang isang prinsipyong hindi matitinag—ang presumption of innocence. 

Ang bawat akusado ay itinuturing na walang sala hangga’t ang kanyang pagkakasala ay hindi napapatunayan nang lampas sa makatuwirang pagdududa.

Batay sa kasong People of the Philippines v. Rey Vergel E. Faller, Criminal Case No. L-6526, na dininig ng Regional Trial Court, Branch 57, Libmanan, Camarines Sur, sa panulat ni Hon. Judge Irma Isidora M. Boncodin-Zamudio, sinuri ng hukuman kung sapat ba ang ebidensya upang hatulan ang akusado sa kasong murder sa ilalim ng Artikulo 248 ng Revised Penal Code (RPC). 

Ayon sa impormasyon, noong ika-8 ng Enero 2017, bandang alas-3:00 ng madaling araw, sa Brgy. Sagrada Familia, Sipocot, Camarines Sur, kasabay ng kasagsagan ng kapistahan—ang biktima na tatawagin nating “Alyas Roland” ay diumano’y pinagsasaksak, na nagdulot ng kanyang kamatayan.

Ang gabi na sana ay para sa sayawan at kasiyahan ay nauwi sa trahedya. Ang itinurong responsable sa krimen ay ang akusado na itago na lamang natin sa pangalang “Alyas Marco.”

Sa paglilitis, iniharap ng tagausig ang kanilang mga saksi upang buuin ang kuwentong nangyari—hindi sa pamamagitan ng direktang pag-uugnay, kundi sa pamamagitan ng mga pangyayaring diumano ay magtuturo sa akusado.

Si “Alyas Alex,” isang barangay tanod, na nagpatunay na siya ay nasa plaza noong gabing iyon dahil sa fiesta. 

Ayon sa kanya, bandang alas-2:00 ng madaling araw, may nagsabi sa kanya na mayroong taong nasaksak. Nang kanyang puntahan, natagpuan niya ang biktima na wala nang buhay. Wala umano siyang nababalitaang alitan sa pagitan ni “Alyas Marco” at ng biktima na si “Alyas Roland”.

Isinalaysay naman ni “Alyas Christian,” na bago ang insidente, nakita niya si “Alyas Marco” na nakasakay sa motorsiklo kasama ang dalawang angkas, patungo sa direksyon, kung saan kalaunan ay natagpuan ang katawan ng biktima na si Roland.

Makalipas ang ilang sandali, narinig niya ang balita na may nasaksak.

Ngunit sa kanyang testimonya, inamin niyang hindi niya nakita ang mismong insidente ng pananaksak. Ang kanyang kaalaman ay limitado sa mga pangyayaring naganap bago at pagkatapos nito.

Si “Alyas Helen,” kamag-anak ng biktimang si Roland, ay nagsabing narinig niya ang salitang “Roland, patay na ako,” habang siya ay nasa kanilang bahay. Subalit sa kanyang pagsisiyasat, wala siyang personal na nakita kung sino ang umatake sa biktima. Ang kanyang kaalaman ay batay lamang sa kanyang narinig at sa mga kuwentong nakalap matapos ang insidente.

Mahalaga ring bahagi ng ebidensya ang testimonya ni SPO4 Joven, ang imbestigador ng kaso. 

Ayon sa kanya, may natagpuang dugo sa sweatshirt ni “Alyas Marco.” Gayunman, nang ipadala ito sa crime laboratory, hindi naisagawa ang mahalagang pagsusuri. 

Ang dahilan, walang maibigay na blood sample mula sa pamilya ng biktima upang maikumpara ang dugong natagpuan sa damit ng akusado.

Sa kabila ng pagkakaroon ng blood stains, hindi napatunayan kung ito nga ba ay nagmula sa biktima. Sa madaling salita, ang isang mahalagang ebidensya na sana ay maaaring magbigay-linaw sa kaso ay nanatiling hindi napakinabangan.

Sa kabilang banda, sa tulong ni PAO Lawyer, Atty. Anthony Lorcha Belleza, mariing itinanggi ni “Alyas Marco” ang paratang laban sa kanya.

Ayon sa kanya, siya ay nasa plaza noong gabing iyon, nakiki-fiesta at nakikipagkuwentuhan sa kanyang mga kaibigan. Bandang hatinggabi, siya ay umuwi at natulog. Kinaumagahan, saka lamang niya nalaman na siya ay iniimbestigahan kaugnay ng insidente.

Ang kanyang depensa ay suportado ng kanyang mga saksi na nagpatunay sa kanyang presensya sa ibang lugar noong oras ng krimen.

Sa pagresolba ng kaso, malinaw ang naging sentro ng pagsusuri ng hukuman, sapat ba ang circumstantial evidence upang patunayan ang pagkakasala ni “Alyas Marco” nang lampas sa makatuwirang pagdududa?

Ipinaalala ng hukuman na ang circumstantial evidence ay maaaring maging sapat upang maghatol ng pagkakasala kung ito ay bumubuo ng isang tuluy-tuloy at hindi napuputol na kadena ng mga pangyayari na humahantong sa iisang konklusyon, na ang akusado at wala nang iba ang may sala.

Subalit sa kasong ito, bagama’t may ilang pangyayaring ipinakita ang tagausig, tulad ng presensya ni “Alyas Marco” malapit sa lugar ng insidente, ang umano’y suot niyang damit na may bahid ng dugo, at ang mga narinig na pahayag ng mga saksi—ang mga ito ay hindi sapat upang bumuo ng isang matibay na kadena ng ebidensya.

Ang mga pangyayaring ito ay hindi direktang nag-uugnay kay “Alyas Marco” sa mismong krimen. Walang saksi na nakakita sa aktuwal na pananaksak. Ang mga testimonya ay pawang nagpapakita lamang ng mga pangyayaring maaaring may kaugnayan, ngunit hindi nagbibigay ng katiyakang siya nga ang may sala.

Lalong pinahina ng kakulangan ng blood sample ang kaso ng tagausig. Ang dugong natagpuan sa sweatshirt ni “Alyas Marco” ay nanatiling isang pahiwatig lamang, at hindi isang matibay na patunay.

Sa kabuuan, ang mga ebidensya ay nagdulot lamang ng hinala, hindi ng katiyakan. Sa ating mga batas penal, ang hinala, gaano man kalakas, ay hindi kailanman maaaring pumalit sa patunay na lampas sa makatuwirang pagdududa. Sa huli, pinawalang-sala si “Alyas Marco,” dahil sa kabiguang mapatunayan ang kanyang pagkakasala.

Sa ganitong mga pagkakataon, hindi lamang isa ang pinanggagalingan ng daing. May daing ang pamilya ng biktima, sapagkat ang hustisyang kanilang inaasam ay tila nananatiling mailap. Ngunit may daing din ang akusado—isang taong kinailangang ipagtanggol ang sarili laban sa isang mabigat na paratang na hindi napatunayan nang sapat.

Sapagkat sa ilalim ng batas, ang kalayaan ng isang tao ay hindi maaaring ipagkait batay lamang sa mga pahiwatig, sa mga salaysay na hindi tiyak, at sa ebidensyang hindi ganap.

Sa gitna ng isang gabing puno ng kasiyahan, isang buhay rin ang nawala. Ngunit sa harap ng hukuman, ang katotohanan ay nanatiling nababalot ng pagdududa. Sa mga ganitong kaso, ang batas ay nananatiling tapat sa kanyang paninindigan, na mas mabuti nang makalaya ang isang posibleng nagkasala kaysa makulong ang isang taong hindi napatunayang may sala.