Babala ng experts… talas ng pag-iisip, apektado ng labis na pag-inom ng alak

ni Mabel G. Vieron @Life & Style | May 19, 2023

Hindi na bago sa ating pandinig ang pagkakaroon ng masasamang epekto ng sobrang pag-inom ng alak. Sa totoo lang, hindi na mabilang ang namamatay dahil sa karamdamang dulot nito.

May mga napapabalita ring namamatay dahil sa mga aksidente na may koneksyon pa rin sa alak.

Ngunit kung ang inaakala niyong sakit sa atay at aksidente lamang ang masamang naidudulot ng alak, nagkakamali kayo dahil kung susumahin, aabot sa mahigit 60 uri ng sakit ang maaring makuha sa labis na pag-inom ng alak.

Narito ang ilan sa mga karamdaman na posibleng makuha mula sa sobrang pag-inom ng alak.

1. ANEMIA. Ang labis na pag-inom ng alak ay maaaring makaapekto sa ating dugo. At kung magpapatuloy, maaari itong humantong sa sakit na anemia, kung saan bumababa ang level ng oxygen sa dugo, lalo na kung madalas ang pag-inom ng alak.

2. CARDIOVASCULAR DISEASE. Kung ikaw ay palaging umiinom ng alak, posible ka ring magkaroon ng sakit sa daluyan ng dugo (cardiovascular). Kabilang sa mga sakit na tinutukoy dito ay stroke at atake sa puso na parehong nakamamatay. Ang labis na pag-inom ng alak ay nakakaapekto sa dugo na kung magpapatuloy ay maaaring humantong sa pamumuo.

3. SAKIT SA ATAY. Ito ang pinakakilalang sakit na maaring makuha ng mga taong pala-inom, ito ay ang pagkasira ng atay o cirrhosis. Ang malalang kondisyon ng cirrhosis ay hindi na malulunasan ng gamot, kinakailangan na nitong mapalitan ang nasirang atay sa pamamagitan ng transplantasyon.

4. PAGKALIMOT. Ang talas ng pag-iisip ay natural na nababawasan sa pagtanda ng bawat tao. Ngunit ang taong madalas uminom ng alak ay doble o triple ang bilis ng pagkasira ng mga cells sa utak, kaya mapapaaga ang kanilang pagiging malilimutin.

5. NERVE DAMAGE. Apektado rin ng alak ang mga nerves sa ilang bahagi ng ating katawan. Tinatawag na alcoholic neuropathy ang kondisyon na pagkasirang ito. Dahil dito, maaaring dumanas ng pamamanhid ng ilang bahagi ng ating katawan.

6. ALTAPRESYON. Tinatawag na altapresyon o high blood pressure ang kondisyon ng pagpataas ng presyon ng dugo. Matataas ang chance na ma-stroke at atakihin sa puso ang mga dumadanas ng altapresyon.

7. PAGKASIRA NG PANCREAS (PANCREATITIS). Hindi lamang ang tiyan at atay ang apektado ng tuluy-tuloy na pag-inom ng alak. Maging ang pancreas ay nanghihina rin. Kung masisira ang pancreas, maaari tayong makaranas ng pananakit ng tiyan at pagtatae.

Ilan lamang ito sa mga sakit na nakukuha sa labis na pag-inom ng alak. Oh, alam niyo na mga beshie, ha! Oks lang naman na uminom, basta ‘wag magpapasobra upang ‘di maapektuhan ang ating kalusugan.

Okie?

Ano ang cardiovascular endurance at paano ito mapalalakas?

ni Mabel G. Vieron @Life & Style | May 16, 2023

Ang cardiovascular endurance ay isang paraan upang malaman kung gaano kataas o kababa ang level ng physical fitness at aerobic health ng isang tao.

Kapag mayroong mataas na cardiovascular endurance ang isang tao, may kakayahan itong gumawa ng mga intense exercise sa mahabang oras at ‘di basta-bastang napapagod. Samantalang, ang taong may mababang level ng cardiovascular endurance ay mabilis mapagod at maaaring mahirapan na tapusin ng kanyang aktibidad.

Ang epektibong paraan upang ma-improve ang ating cardiovascular endurance ay sa pamamagitan ng cardio exercises. Lingid sa ating kaalaman, ang cardio exercise ay nakakatulong upang mapataas ang ating enerhiya, stamina, ma-improve ang ating blood lipid profile, at matanggal ang sobrang calories upang makuha ang inaasam na timbang.

Ready ka na bang malaman kung ano ang mga tips para ma-improve ang ating cardiovascular endurance?

1. MAGSIMULA SA SIMPLE. Kung ikaw ay baguhan pa lamang sa pag-e-ehersisyo, maaari kang mag-ehersisyo nang 15 minuto, at sundan ito nang 30 minuto na cardio exercise nang tatlong beses sa isang linggo. Sa ganitong paraan, mabilis mong makikita ang resulta matapos ang walo hanggang 16 linggo.

2. ‘WAG KALIMUTANG KUMONSULTA SA DOKTOR. Kung ikaw ay may hypertension, mas maiging kumonsulta muna sa eksperto bago magsimulang mag-ehersisyo. Gayundin, humingi ng advice sa kanila kung anong mga exercise ang maaari mong gawin. Piliin mo ang aktibidad na puwede sa iyo tulad ng low to moderate intensity activities.

3. HUWAG SOBRAHAN NG CARDIO EXERCISE. Ang paggawa ng cardio exercise nang higit sa limang araw ay nagdudulot ng kapahamakan. ‘Ika nga nila, lahat ng sobra ay nakakasama. Ngunit kung nais mo talagang mag-exercise nang higit sa limang araw, ang ehersisyo na gagawin mo ay dapat gumagana rin ang iba’t ibang muscle groups ng iyong katawan, upang maiwasang maapektuhan at mabugbog ang iyong kasukasuan at kalamnan. Huwag mo ring kalimutang gawin ang low and high-impact exercises nang salitan.

4. DAHAN-DAHANG I-CHALLENGE ANG SARILI. Ang intense exercise ay nakadepende sa edad at fitness goals ng isang indibidwal. Dahan-dahang i-challenge ang iyong pangangatawan na gumawa ng mas mataas kaysa sa normal level ng iyong pagkilos. Halimbawa, sa bawat 15 minuto na pag-e-exercise, dagdagan mo ito ng isa o dalawa pang minuto bawat linggo.

5. ‘WAG KALIMUTANG MAG-WARM UP, COOL DOWN, AT STRETCHING. Bago simulan ang exercise, dapat munang mag-warm up nang lima hanggang sampung minuto dahil makakatulong ito na mas mapadali at maiwasan ang injuries. Pagkatapos mag-warm up, ‘wag kalimutang mag-stretching. Sa dulo ng cardiovascular exercise, dapat mag-cool down upang maibalik sa normal na sirkulasyon ang dugo.

Ang paglalaro ng sports tulad ng basketball, volleyball, soccer, tennis, at squash ay nakakatulong din upang ma-improve ang cardiovascular endurance ng isang tao. Lahat ng tao ay nabibigyan ng benepisyo ng pag-e-exercise, ngunit hindi lahat ng exercise ay angkop para sa lahat.

Kaya kung ikaw ay may hypertension, ang mga nababagay na cardio exercises na maaari mo lamang gawin ay may mababa hanggang katamtaman na intensidad tulad ng paglalakad, pagbibisikleta, at group fitness classes.

So, mga ka-BULGAR, alam niyo na, ha? ‘Wag masyadong patayin ang sarili sa exercise.

Okie?

Tips para ‘di feeling lonely ang solo travel

ni Jersy L. Sanchez @Life & Style | May 14, 2023

Bakasyon season ngayon dahil perfect ang summer season para sulitin ang pagta-travel, kasama man natin ang ating friends o family, o solo travel.

Usung-uso ngayon ang solo travelling dahil bukod sa tipid ay malaya mong magagawa ang mga gusto mo. Pero for sure, may ilang hesitant na gawin ito dahil takot makisalamuha sa ibang tao o mag-explore, habang may mga game na game naman dahil magandang paraan ito para mas makilala ang sarili habang nasa isang bagong environment.

Pero ang tanong, hindi ba lonely ang solo traveling? Don’t worry dahil we got you, beshie!

Narito ang ilang tips para hindi ka feeling lonely at masulit ang iyong solo travel:

1. HOSTEL PARA SA ACCOMMODATION. Isa sa mga mahirap desisyunan ay ang accommodation, lalo na kung ikaw ay solo traveler. Bagama’t ang iba ay mas gustong mag-stay sa luxury hotel room, may iba namang oks na sa hostel kung kailangan lamang nila ng matutuluyan sa gabi at kung nagtitipid. Pero sa true lang, ang hostel stay ay magandang paraan para makakilala rin ng iba pang travelers na posibleng solo ring nagta-travel.

2. MAG-EXPLORE. Anumang klase ng accommodation ang in-avail mo – hotel o hostel – iwasang mag-stay lang dito buong araw. Lumabas at mag-explore kahit hindi ka pamilyar sa environment dahil sa ganitong paraan, hindi mo mararamdaman na mag-isa ka dahil sa mga lokal o sa mga kapwa mo traveler.

3. GUMAWA NG ITINERARY. Paano? Sa tulong ng social media, madali kang makakagawa ng itinerary sa pamamagitan ng mga local Facebook groups na may mga meet-up para sa mga tao na posibleng kapareho mo ng interes. Gayundin, puwedeng mag-search ng hashtag tungkol sa mga aktibidad na patok sa iyong destinasyon. Kung plano mong makipag-meet sa mga kapwa turista o lokal, paalala lang na mag-ingat sa pagbabahagi ng iyong mga impormasyon dahil in the end, hindi mo pa personal na kilala ang iyong mga mami-meet na tao.

4. ALONE TIME. Para sa iba, ang solo travel ay isang form of self-care dahil nagagawa nila ang mga gusto nila nang malaya. Bilang halimbawa, puwede mong i-treat ang iyong sarili sa isang mamahaling dinner para mas ma-feel mo ang iyong bakasyon at alam mong relaxed ka.

5. MAKIPAG-BONDING SA MGA LOKAL. Para sa iba, hindi madaling makisalamuha sa mga kapwa turista, pero ayon sa mga travel experts, ang pinakamagandang paraan para ma-experience ang isang lugar ay ang makipag-usap o makisama sa mga lokal. Paano? Simulan sa pamimili sa local stores at makipagtsikahan sa mga kapwa mamimili o sa may-ari ng tindahan.

6. MAG-INGAT. Sa lahat ng pagkakataon, solo travel man o may kasama ka, tiyaking alam ng iyong mga mahal sa buhay kung nasaan ka. Bago bumiyahe, puwede mong i-share sa loved ones mo ang iyong itinerary at panatilihing nakabukas ang live location ng iyong mobile phone. Gayundin, make sure na may dala kang battery pack o charger sa lahat ng pagkakataon. Puwede ring mag-download ng offline map na puwede mong ma-access anytime.

So, ano pa ang hinihintay mo, besh? Habang summer, make sure na lalabas ka sa iyong comfort zone at subukang mag-solo travel.

Maraming paraan para ma-enjoy ang iyong biyahe, pero bago ang lahat, planuhing mabuti ang iyong trip at tiyaking mako-contact ka ng iyong mga mahal sa buhay anytime.

Sana’y nakatulong ang mga tips na ito para sa iyong travel. Enjoy, ka-BULGAR!