Lumang motorsiklo, isama na rin sa 3 taong bisa ng rehistro

ni Atty. Rodge Gutierrez @Mr. 1-Rider | June 3, 2023

May kasabihan tayo na daig ng maagap ang masipag kaya sa unang araw ng panunungkulan ni Department of Transportation Assistant Secretary at Land Transportation Office (LTO) officer-in-charge (OIC) Hector Villacorta, agad nating kinalampag ang kanyang tanggapan hinggil sa kalagayan ng motorsiklo sa bansa.

Bilang representative at first nominee ng 1-Rider Partylist, marahil ay tayo ang kauna-unahang nagpadala ng sulat o kung hindi man ay isa sa mga nauna upang hilingin na maisama na rin ang mga lumang motorsiklo sa ipinapatupad ng Land Transportation Office (LTO) na tatlong taong bisa o validity ng lahat ng mga bagong motorsiklo sa bansa.

Sa maikling panahon kasi nang panunungkulan ni dating LTO Chief Jay Art Tugade ay nagpalabas ito ng anunsiyo na lahat ng magpaparehistro ng bagong motorsiklo ay may bisa ng 3 taon ang rehistro kahit pa ang mga makina ay mas mababa pa sa 200cc.

Nauna rito, may umiiral na panuntunan alinsunod sa Republic Act 4136 at Republic Act 11032, na ang mga motorsiklong may makina o engine displacement na 201cc pataas lamang ang mayroong 3 taong bisa ng initial registration sa LTO. 

Ngunit makaraan ang mga pag-aaral ng LTO, nagdesisyon na silang gawin na ring 3 taon ang bisa ng rehistro kahit sa mga motorsiklong may makina na 200cc pababa alinsunod sa Memorandum Circular No. JMT-2023-2395.

Napakaganda ng naging hakbanging ito ni Tugade kaya lamang ay inabot na ito ng iba’t ibang kontrobersiya na hindi na niya kinaya kaya naobligang iwan na lamang ang kanyang puwesto na pinanghinayangan ng marami nating ‘kagulong’.

Nakapaloob din sa naturang memorandum na ang Motor Vehicle User's Charge (MVUC) na kokolektahin sa inisyal na registration ay ia-adjust upang sumapat sa planong registration validity period.

Kaya sinuportahan ng 1-Rider Partylist sa pangunguna ng inyong lingkod ang hakbanging ito ni Tugade dahil malaking tulong ito sa mga driver na nagpaparehistro ng bagong motorsiklo para magamit sa kanilang trabaho o paghahanapbuhay.

Base sa pinakahuling datos na inilabas ng LTO, tinatayang nasa 2 milyong motorsiklo ang nasa 200cc pababa na nakatakdang magparehistro ngayong taon at ang mga ito ang principal beneficiaries ng bagong polisiya.

At ngayon ay umaasa tayo na mas paiigtingin pa ng bagong upong OIC ng LTO na si Villacorta ang magagandang inumpisahan ni Tugade kaya labis tayong umaasa sa kapasidad nito na nagbunsod sa atin para hilinging isama na rin ang mga lumang motorsiklo sa 3 taong validity ng rehistro.

Malaking bagay kasi kung pati ang lumang motorsiklo ay maisasama na dahil malaking kabawasan ito sa mga bayarin at higit sa lahat ay mababawasan ang abalang ilalaan ng mga rider pagtungo sa tanggapan ng LTO—lalo pa at mahalaga sa kanila ang bawat araw para kumita.

Napakarami na rin sa ating mga ‘kagulong’ ang nagmamay-ari ng lumang motorsiklo kaya malaking bagay kung pati ang sektor na binubuo ng mga App Riders tulad ng Grab, Lalamove, JoyRide, Move It , Foodpanda at Toktok ay maisama na sa napakalaking hakbangin na ito.

Higit sa lahat ay income generating din ito sa panig ng LTO dahil marami na ang hindi nagpaparehistro dahil sa kakulangan ng budget, lalo na ‘yung mga ‘kagulong’ natin sa mga probinsya, pero kung papayagan sila ng LTO na maisama na sa 3-year validity ay maraming lumang motorsiklo ang mahihikayat na magparehistro.

Sa totoo lang, napakaraming motorsiklo ang expired na ang mga rehistro, lalo na ‘yung mga kababayan nating naninirahan sa bulubunduking bahagi ng bansa na wala namang ibang gamit na transportasyon kundi ang motorsiklo.

Alam ng mga operatiba ng Philippine National Police (PNP) at ng LTO ang sitwasyon na ‘yan ngunit mas umiiral sa kanila ang awa sa kalagayan ng ating mga kababayang namamahalan sa registration kaya hindi na nila hinuhuli.

Kaya magandang isama na sa 3-year validity maging ang mga lumang motorsiklo.

---

SA MGA NAIS MAKIPAG-UGNAYAN, MAG-KOMENTO, MAGSUMBONG O MAGSAMPA NG REKLAMO AY MAAARING TUMAWAG SA SMART-09063043012, GLOBE -09567289931 O MAG-EMAIL SA Mr1Rider@1riderpartylist.com O SUMULAT SA MR. 1-RIDER, BULGAR Bldg., 538 Quezon Ave., Quezon City, AT ASAHAN NINYONG AGAD KAMING TUTUGON.

Tambak na problema sa LTO, ‘di kinaya ni Tugade

ni Atty. Rodge Gutierrez @Mr. 1-Rider | June 1, 2023

Ngayong araw, magwawakas ang panunungkulan ni Atty. Jose Art ‘Jay Art’ Tugade bilang chief ng Land Transportation Office (LTO) matapos itong magsumite ng resignation noong Mayo 22, 2023.

Sa loob ng pitong buwang panunungkulan ni Tugade bilang Assistant Secretary ng LTO, kitang-kita naman ang pagtatangka nitong ayusin ang buong ahensya ngunit nabigo ito at tahasang inamin ang hindi maayos na pakikitungo sa Department of Transportation (DOTr).

Napakaraming problema ang dinatnan ni Tugade pagdating niya sa LTO, ngunit dahil sa napakaraming kapalpakan ng naturang ahensya at laganap na korupsyon, bumaba sa puwesto si Tugade na taas noo kahit hindi niya napagtagumpayang ayusin ang buong ahensya.

Isa sa inabutang problema ni Tugade na ngayon ay nais silipin ng Senado at Kamara ay ang information technology (IT) contractor ng LTO, na sa pag-alis ni Tugade ay nananatiling problema ang mga isyung hindi pa rin nareresolba hinggil sa driver’s license at vehicle registration.

Ayon sa National Public Transport Coalition (NPTC), umabot na sa 14 extensions at mahigit na dalawang taong pagkakaantala, ngunit hindi pa rin nabubuo ng German contractor na Dermalog ang integrated system para sa LTO.

Sa halip na bumilis at gumaan ang trabaho, labis pa itong nakakaapekto sa pagproseso ng mahahalagang dokumento tulad ng pagkuha ng driver’s license at renewal ng rehistro ng sasakyan na dahilan din para magkaroon pa ang mga ‘fixer’ na sumistema.

Nakakalungkot isipin na nakabayad na ang LTO ng 80% ng P3.4 bilyon para sa nasabing kontrata na dapat ay pinakikinabangan na, ngunit natapos na lamang ang panunungkulan ni Tugade nang hindi man lamang ito naramdaman.

Dahil sa pagkabigo ng Dermalog na sumunod sa kontrata, grabeng naapektuhan nito ang inaasahang gagaan na pagproseso ng driver’s license at motor vehicle registrations na naging sanhi pa ng karagdagang problema.

Nagdulot pa kasi ito ng karagdagang problema tulad ng paglaganap ng korupsyon sa iba’t ibang tanggapan ng LTO, dumami ang mga kolorum sa hanay ng public transport at lumala pa ng labis ang problema sa carnapping na karagdagang problema sa pamunuan ng Philippine National Police (PNP).

Kaya hindi natin masisisi ang NPTC kung bakit patuloy sila sa pag-iingay hinggil dito, kaya nararapat lamang na magpaliwanag ang Dermalog kung bakit nangyari ito na umagaw na sa atensyon ng Senado at Kamara.

Dapat kasing malaman ng publiko kung bakit hindi nakasunod sa kontrata ang Dermalog na ayusin ang IT system sa loob ng anim na buwan mula sa delivery date nito noon pang Disyembre 2018, bagay na sobrang tagal na.

Ang problemang ito ay dinatnan at namana ni Tugade dahil nang maupo siya bilang Assistant Secretary ng LTO noong Nobyembre 2022 ay pirmado na ang joint venture agreement noon pang 2018.

Kaya sa buong panahon ng panunungkulan ni Tugade, tinututukan na niya ang naturang problema at katunayan ay nais niyang magpataw ng penalty sa Dermalog o tuluyan nang ibasura ang kontrata.

Kaso sa dami nang sumabog na problema at intriga ay hindi na kinaya ni Tugade ang sitwasyon, lalo pa nang magkaroon ng pakikialam ang DOTr sa procurement na nagresulta sa kakapusan ng driver’s license at ngayon pati ang plaka ng motorsiklo at four-wheeler vehicle.

Nakakahinayang na sa ilalim ng panunungkulan ni Tugade ay isusulong na sana nito ang digitalization sa system at operation ng LTO para mas maging mabilis at pulido ang lahat ng transaksyon, ngunit bigla itong napundi kaya nauwi sa wala ang lahat.

Napakarami ng problemang inabot ni Tugade sa pagdating niya sa LTO at nakita rin naman natin na sa napakaikling panahon ng pananatili niya sa puwesto ay naging maingay ang naturang ahensya at may mga ‘fixer’ din naman siyang naipakulong sa kabila ng malalim na ugat ng korupsyon sa buong tanggapan.

Ngayon ang huling araw ni Tugade, pero maiiwan niya ang santambak na anomalya sa LTO na sayang at hindi niya natapos maresolba.

---

SA MGA NAIS MAKIPAG-UGNAYAN, MAG-KOMENTO, MAGSUMBONG O MAGSAMPA NG REKLAMO AY MAAARING TUMAWAG SA SMART-09063043012, GLOBE -09567289931 O MAG-EMAIL SA Mr1Rider@1riderpartylist.com O SUMULAT SA MR. 1-RIDER, BULGAR Bldg., 538 Quezon Ave., Quezon City, AT ASAHAN NINYONG AGAD KAMING TUTUGON.

‘Add tip’ feature sa ride-hailing apps, pinalagan!

ni Atty. Rodge Gutierrez @Mr. 1-Rider | May 30, 2023

Tinatawagan natin ang pamunuan ng Land Transportation and Franchising Regulatory Board (LTFRB) na magsagawa ng imbestigasyon hinggil sa umano’y ‘tip requirements’ ng ilang ride-hailing firms dahil labis nitong naaapektuhan ang matitino nating ‘kagulong’ na parehas na naghahapbuhay.

Sinisira ng sistemang ito ang magandang sinimulan ng ating mga rider na huwag matulad sa ibang tiwaling taxi driver na kung hindi nandadaya sa metro ay nag-o-overcharge, kaya nadadamay ang matitinong taxi driver.

Kung hindi ito mapipigilan sa lalong madaling panahon, matutulad ang mga motorcycle taxi sa ordinaryong four wheeler taxi na iniiwasan na ng mga pasahero at kumikita na lamang tuwing rush hour dahil walang ibang mapagpiliang masasakyan.

Nakakalungkot na kahit sa ibang bansa ay may mga tour guide na sinasabing maganda at mababait ang mga Pilipino, maliban lamang sa mga taxi driver na ginagawang katatawanan upang pang-alis ng inip ng mga turistang bumibiyahe.

Sayang naman kung dadanasin din ito ng ating mga ‘kagulong’ na pinagsikapang magkaroon ng puwang para makapaghanapbuhay sa kalsada, bagama’t hanggang ngayon ay wala pa ring batas na maglalabas ng panuntunan hinggil sa legalidad ng motorcycle taxi.

Ayon sa resulta ng isinagawang survey ng Social Weather Stations (SWS), nasa 69% ng ating mga kababayan ang nahihirapang maghanap ng trabaho, at alam n’yo ba na bumaba ang joblessness rate sa bansa dahil marami ang napunta sa pagiging service rider.

Nakakalungkot na isang grupo ng mga commuters ang nagrereklamo dahil sa umiiral na ‘bidding’ sa mga rider at ang may pinakamalaking alok na ‘tip’ ay siyang unang isasakay.

Kung magtutuloy-tuloy ang ganitong kalakaran, tiyak na maaapektuhan ang motorcycle taxi.

Ang nagrereklamo ay ang Coalition for Filipino Commuters laban sa Joyride, dahil sa umano’y diretsahang paghingi nito ng tip mula sa pasahero bago nila i-book na makabiyahe.

Hindi nga naman tama na isama sa feature ng platform ang paghingi ng tip dahil malaking disadvantage ito sa panig ng mga pasaherong ayaw magbigay ng tip o wala talagang kakayahang magbigay ng tip.

Bilang Unang Representante ng 1-Rider Partylist, buong puso nating sinusuportahan ang hinaing na ito ng Coalition for Filipino Commuters dahil ayaw nating maapektuhan ang mga pasahero at masira ang imahe ng ibang motorcycle taxi na hindi naman gumagawa nito.

Kung titingnan ang Joyride app, may makikitang ‘add tip’ feature bago makakuha ng motorcycle taxi o kotse, ngunit ang pagbibigay umano ng tip ay ‘optional’ na ipinaaalala naman ng naturang platform.

Ngunit tila sumasalungat ito sa babala ng LTFRB para sa mga public transport, partikular sa mga motorcycle taxi na ipinagbabawal ang overcharging at dapat lahat ng industry player ay sumunod sa ipinatutupad na fare matrix.

Binuo ang fare matrix ng LTFRB upang matiyak na ang pamasaheng sisingilin sa mga pasahero para sa lahat ng pampublikong sasakyan—kahit anong klase pa ito, ay tama at hindi maaabuso ang mga mananakay.

Sabagay, hindi naman kinukunsinti ng pamunuan ng LTFRB ang mga reklamo hinggil sa mga overcharging, basta agad lang nating ipaalam sa kanilang tanggapan na may mga ganitong kalokohang umiiral sa ating pampublikong sasakyan.

Hindi kasi makakarating sa ating pamahalaan kung hindi natin pagsusumikapang iparating, lalo pa at dumarami na naman ang iba’t ibang klase ng reklamo, hindi lamang sa overcharging kundi ang pang-aabuso namang dinaranas ng ilan sa ating mga ‘kagulong’ sa piling ng pasahero.

Ang mga ganitong usapin ay nakatakdang talakayin ng Technical Working Group ng Committee on Transport para sa Motorcycle Taxi Bill at isa-isang hihimayin ang mga detalye upang matukoy ang ugat at posible pang problema at mabigyan ng karampatang solusyon.

Hindi naman namin tahasang kinokondena ang Joyride dahil ang nakuha naming impormasyon ay ang reklamo laban sa kanila, ngunit bukas naman ang espasyo ng artikulong ito sakaling nais nilang magpaliwanag hinggil dito.

---

SA MGA NAIS MAKIPAG-UGNAYAN, MAG-KOMENTO, MAGSUMBONG O MAGSAMPA NG REKLAMO AY MAAARING TUMAWAG SA SMART-09063043012, GLOBE -09567289931 O MAG-EMAIL SA Mr1Rider@1riderpartylist.com O SUMULAT SA MR. 1-RIDER, BULGAR Bldg., 538 Quezon Ave., Quezon City, AT ASAHAN NINYONG AGAD KAMING TUTUGON.