top of page
Search

ni Dr. / Atty. Erwin P. Erfe, M.D. - @Sabi ni Doc | November 15, 2022




Dear Doc Erwin,


Ako ay health buff—mahilig mag-exercise at kumain ng masustansyang pagkain. Marami na akong nabasa tungkol sa health benefits ng mga pagkaing mayaman sa magnesium o pag-inom ng magnesium supplement kung hindi sapat ang nakukuhang magnesium sa pagkain. Ngunit may nabasa akong artikulo sa health magazines na may ginagampanang papel ang magnesium sa paglaban sa mga sakit at kanser. Ito ba ay fake news upang maibenta ang magnesium supplements? O, may pag-aaral na ba tungkol sa bisa ng magnesium? - Rain


Sagot


Maraming salamat Rain sa iyong pagliham sa Sabi ni Doc.


Makatotohanan ang iyong binanggit na may health benefits ang mineral na Magnesium. Maraming research studies na nagpakita ng bisa nito upang mapalakas ang exercise performance, lalo na sa may edad na. Tumutulong din ang Magnesium sa mga bodybuilders na lumakas at mapalaki ang kanilang muscle mass. Epektibo rin ayon sa mga pananaliksik ang Magnesium sa mga atleta upang lalong lumakas at makaiwas sa muscle damage na karaniwang nararanasan ng mga atleta matapos ang sports competition.


Samantala, inilathala noong 2015 sa Journal of the American Board of Family Medicine na ang kakulangan sa Magnesium ay nagdudulot ng depresyon at makatutulong ang pag-inom ng Magnesium supplements upang mabawasan ang mga sintomas nito.


Malawak na rin ang paggamit ng mga doktor ng Magnesium supplements sa mga pasyente upang makaiwas sa pagtaas ng blood sugar level, makaiwas sa sakit sa puso, stroke at high blood pressure. Iniinom na rin ito bilang panlaban sa migraine attacks, PMS o premenstrual syndrome at anxiety.


Tungkol naman sa iyong katanungan sa papel na ginagampanan ng Magnesium sa paglaban sa iba’t ibang sakit at cancer. Ayon sa scientific article na isinulat ni Dr. Forrest Nielsen, ang kakulangan sa Magnesium ng ating katawan ay magdudulot ng tinatawag na “chronic low-grade inflammation”, risk factor sa pagkakaroon ng sakit sa puso, hypertension at diabetes. Sinang-ayunan ito ng artikulo noong February 10, 2022 ng University of Cambridge School Clinical Medicine, kung saan sinabing ang level ng Magnesium sa ating katawan ay importante upang labanan ng ating immune system ang iba’t ibang sakit at mga cancer cells. Binanggit din sa artikulo na ang cancer cells ay mabilis kumalat kung may kakulangan sa Magnesium. Humihina rin ang immune system sa paglaban nito sa mga flu viruses.


Sa pinakabagong research study na inilathala sa scientific journal na Cell noong February 17, 2022, sinabi ng mga scientists mula sa Switzerland at Amerika na kinakailangan ng mga T Cells ng ating immune system ang Magnesium upang malabanan ang mga abnormal at infected cells.


Anila, importante ang Magnesium sa ating immune system upang labanan ang iba’t ibang sakit, cancer, lalo na ng mga pasyente na sumasailalim sa cancer immunotherapy.

Ang Recommended Daily Allowance (RDA) o Adequate Intake (AI) para sa Magnesium ay 400mg hanggang 420mg sa kalalakihan na may edad 18 pataas at 310mg hanggang 320mg naman sa kababaihan.


Ano’ng pagkain ang mayaman sa Magnesium? Ang pumpkin seeds, chia seeds, almonds, cashew at black beans ay mataas ang nilalaman na Magnesium. Gayundin ang spinach, brown rice, peanut butter at avocado.

Maraming Salamat sa inyong pagliham sa Sabi ni Doc at nawa’y magpatuloy sa pagbuti ang inyong kalusugan. Kung may mga katanungan pa, mag-email lamang sa Sabi ni Doc sa e-mail address na erwin.erfe@gmail.com o sa doc.bulgar@gmail.com

 
 

ni Dr. / Atty. Erwin P. Erfe, M.D. - @Sabi ni Doc | September 26, 2022




Dear Doc Erwin,

Ako ay ina na may seven years old na anak na lalaki. Kamakailan ay na-diagnose siya na may epilepsy at nag-request ang doktor ng PET scan. Ano ang PET scan? Makabubuti ba ito sa aking anak at sa kanyang sakit na epilepsy? May radiation ba ito o may idudulot na masama sa kalusugan ng aking anak? - Maria Rosita


Sagot


Maraming salamat Maria Rosita sa iyong pagliham sa Sabi ni Doc at sa pagsubaybay sa ating health column.


Ang Positron Emission Tomography o PET scan ay imaging technique na ginagamit ng mga specialista sa nuclear medicine. Ang PET scan ay naiiba sa CT scan at MRI.


Sa pamamagitan ng tinatawag na radiotracers, isang radioactive material na naglalabas ng radiation at ng PET scan machine ay nalalaman ng mga dalubhasa kung paano gumagana ang ating katawan, isang organ o kung lumalala o gumagaling na ang sakit.


Halimbawa, sa inyong anak na kamakailan lamang ay na-diagnose na may epilepsy, ginagamit ang PET scan upang malaman ng inyong doktor kung saang parte ng utak ng inyong anak ang apektado ng epilepsy. Makatutulong ang PET scan upang makapagdesisyon ang inyong doktor kung anong gamot o treatment ang nararapat sa inyong anak.


Maaari rin gamitin ang PET scan sa pag-diagnose ng Alzheimer’s disease. Sa ganitong procedure ginagamit ang glucose-based radiotracer, tulad ng FDG o F-18 fluorodeoxyglucose. Dahil ang mga apektadong brain cells sa Alzheimer’s disease ay hindi gaanong nagagamit ang glucose, bilang source of energy, kumpara sa mga normal brain cells, makikita sa PET scan ang parte ng brain na may kakulangan sa paggamit ng glucose. Ang mga bahagi na ito ang apektado ng Alzheimer’s disease.


Isa pang halimbawa ay ang paggamit ng PET scan sa sakit na cancer. Sa pamamagitan ng PET scan nalalaman kung may cancer ang pasyente at kung anong stage na ng cancer meron ito. Makatutulong din ang PET scan upang malaman ng doktor at ng pasyente kung epektibo ang ginagawang treatment sa pasyente o muling bumalik ang cancer.


Sa sakit sa puso, malalaman, sa pamamagitan ng PET scan, kung aling parte ng puso ang apektado ng sakit at kung may problema sa pagdaloy ng dugo sa puso.


Tungkol sa inyong katanungan kung ang PET scan ay may radiation, dahil gumagamit ang PET scan ng radioactive material bilang radiotracer nito, mayroong risk dahil sa radiation exposure. Hindi ito nararapat sa mga buntis at breastfeeding mothers. May mga pagkakataong ito ay maaaring gamitin sa mga nabanggit kung sa evaluation ng doktor ay mas makabubuti ito kaysa makakasama sa pasyente at sa bata. Sa pagkakataong ito ay kinakailangang malaman ng pasyente ang mga risks ng radiation ng PET scan sa kanyang katawan at sa bata na kanyang ipinagbubuntis. Sa breastfeeding mother naman ay kinakailangang palipasin muna ang apat oras o higit pa pagkatapos ng PET scan bago muling magpasuso.


Dahil sa radiation na nanggagaling sa radiotracers na ginamit sa PET scan ay pinapayuhan ang pasyente na pansamantalang lumayo muna ng ilang oras sa mga buntis, breastfeeding mothers at sa mga bata upang maiwasan ang radiation exposure sa mga nasabing indibidwal.


Sana ay nasagot ng ating mga ipinahayag sa itaas ang iyong mga katanungan.

Maraming Salamat sa inyong pagliham sa Sabi ni Doc at nawa’y magpatuloy sa pagbuti ang inyong kalusugan. Kung may mga katanungan pa, mag-email lamang sa Sabi ni Doc sa e-mail address na erwin.erfe@gmail.com o sa doc.bulgar@gmail.com

 
 

ni Dr. / Atty. Erwin P. Erfe, M.D. - @Sabi ni Doc | September 20, 2022




Dear Doc Erwin,


Nabasa ko sa magazine ang pinakabagong pag-aaral tungkol sa olive oil at avocado oil. Dahil sa mga medical terms na ginamit sa nasabing artikulo ay hindi ko naintindihan kung paano nakatutulong ang mga ito upang humaba ang buhay ng tao. Sana ay maipaliwanag n’yo ito upang maintindihan naming mga tagasubaybay ng Sabi ni Doc. - Chris Allan


Sagot


Maraming salamat Allan sa iyong pagliham sa Sabi ni Doc at sa pagsubaybay sa ating health column.


Hindi mo nabanggit sa iyong sulat kung ano’ng artikulo at magazine ang iyong tinutukoy ngunit tama ang iyong sinabi na may makabagong pag-aaral na lumabas kung saan nadiskubre ng mga scientists kung paano nagpapahaba ng buhay ang olive oil at ang iba pang oil na may monounsaturated fatty acid o MUFA, tulad ng avocado oil.


Kamakailan, inilathala sa Molecular Cell, isang bantog na scientific journal, ang research study na isinagawa ni Dr. Douglas Mashek, isang professor sa Departments of Medicine at Biochemistry, Molecular Biology and Biophysics ng University of Minnesota at Dr. Charles Najt. Ayon sa research, pinag-aralan nina Dr. Mashek ang oleic acid, isang sangkap na makikita sa olive oil at avocado oil.


Ayon sa research ni Dr. Mashek, ang oleic acid ay nag-a-activate ng SIRT1 enzyme. Matatandaang sa ating mga naunang artikulo tungkol sa longevity na ang SIRT1 enzyme, isa sa mga anti-ageing proteins na ginagawa ng mga longevity genes, na may kinalaman sa pagpapahaba ng ating buhay.


Ina-activate ng oleic acid na nasa olive oil ang SIRT1 sa pamamagitan ng protina na tinatawag na Perilipin 5 o PLIN5. Ang SIRT1 enzymes ay tumutulong sa ating mga cells upang makagawa ng mga compounds na tumutulong na maka-adapt sa stress at humaba ang buhay ng cells. Tumutulong din ang mga SIRT1-activated compounds na magparami ng macrophages na tumutulong naman sa ating immune system na labanan ang mga toxins.


Ayon sa systematic review ng 28 clinical trials sa oleic acid na inilathala sa journal na Advances in Nutrition noong July 2020, ang diet na mayaman sa oleic acid, tulad ng olive oil ay nakababawas ng timbang (weight loss) at abdominal fat.


Sa artikulong isinulat nina Dr. Genevieve Buckland at Dr. Carlos Gonzales sa British Journal of Nutrition noong July 7, 2015, sinabi nilang base sa mga epidemiological evidence, ang regular na pagkonsumo ng mga pagkaing may olive oil ay nakapagpapahaba ng buhay. Sinabi rin nina Buckland at Gonzales na may converging evidence na ang olive oil ay makatutulong na maiwasan ang diabetes, metabolic syndrome at obesity.


Nakitaan din sa mga case-control studies ng anti-cancer properties ang olive oil laban sa breast cancer at digestive tract cancers. Dagdag pa nito, may strong mechanistic evidence galing sa mga experimental studies na tumutulong ang olive oil upang bumaba ang blood pressure (anti-hypertensive), makaiwas sa pagbuo ng dugo (blood clot), anti-oxidant, anti-inflammatory at anticancer action ang olive oil.


Sana ay nasagot ng ating mga ipinahayag sa itaas ang iyong mga katanungan.


Sa mga susunod na artikulo sa Sabi ni Doc ay pag-uusapan natin ang iba pang makabagong research studies tungkol sa longevity at ageing at sa ating kalusugan. Maraming salamat sa inyong pagsubaybay.

Maraming Salamat sa inyong pagliham sa Sabi ni Doc at nawa’y magpatuloy sa pagbuti ang inyong kalusugan. Kung may mga katanungan pa, mag-email lamang sa Sabi ni Doc sa e-mail address na erwin.erfe@gmail.com o sa doc.bulgar@gmail.com

 
 
RECOMMENDED
bottom of page