PTI: Karanasan ng karatig-bansa maaaring batayan sa pagtatag ng koleksyon ng buwis sa tabako

ni Chit Luna @News | Jan. 22, 2025

• 

Photo File: Koko Nograles

Ipinahayag ng Philippine Tobacco Institute (PTI) ang suporta nito sa isang panukalang batas na inihain sa Kongreso na mapigilan ang lumalalang iligal na kalakalan ng tabako na nagdudulot ng pagbaba ng koleksyon ng buwis.

Tinukoy nila ang karanasan ng mga kalapit na bansa na pansamantalang sinuspinde ang taunang pagtaas ng excise tax sa tabako upang maisaayos ang merkado.

“By pausing the annual excise tax increases, the prices of legitimate products such as cigarettes can stabilize and decrease the incentive for consumers to purchase illicit smuggled products,” ayon kay PTI President Jericho “Koko” B. Nograles sa isang pagdinig ng Senate Ways and Means Committee na tumatalakay sa isyu ng iligal na bentahan ng tabako.

Binanggit ni Senate Ways and Means Committee Chairman, Senador Sherwin Gatchalian, na kailangang pigilan ang lumalaking merkado ng iligal na sigarilyo, na aniya ay nagdudulot ng isang “lose-lose situation” para sa Pilipinas.

Dahil sa laganap na iligal na sigarilyo at pagbaba ng koleksyon mula sa excise tax, inihain ng mga lider ng Kamara ang House Bill (HB) 11279 upang pansamantalang itigil ang pagtaas ng excise tax sa tabako. Layunin nitong palakasin ang pagpapatupad ng mga batas laban sa iligal na kalakalan.

Ang panukalang batas ay naglalayong suspindihin nang 1 taon ang taunang 5% na pagtaas ng buwis sa mga produktong tabako, heated tobacco products, vapor products, cigars, at sigarilyo.

Kabilang sa mga may-akda ng panukalang batas sina Deputy Speaker at Isabela 1st District Rep. Antonio “Tonypet” Albano, Deputy Speaker at Ilocos Sur 2nd District Rep. Kristine Singson Meehan, Ilocos Norte 2nd District Rep. Angelo Marcos Barba, Kabayan Party-list Rep. Ron Salo, Ifugao Lone District Rep. Solomon Chungalao, at PBA Party-list Rep. Margarita Nograles-Almario.

Ayon sa datos ng Food and Nutrition Research Institute (FNRI), bumaba ang koleksyon ng excise tax sa tabako mula PHP 176 bilyon noong 2021 hanggang PHP 130 bilyon noong 2024. Kasabay nito, tumaas naman ang adult smoking prevalence mula 19% noong 2021 hanggang 24.4% noong 2023.

Ibinahagi ni Nograles ang karanasan ng Singapore, na nagpatupad ng parehong moratorium sa loob ng 8 taon. Ito’y nagresulta sa pagpapatatag ng lehitimong merkado at pagtaas ng kita ng gobyerno.

Ayon sa isang pag-aaral na inilathala sa World Customs Journal ng mga ekonomistang sina Adrian Cooper at Daniel Witt, itinaas ng gobyerno ng Singapore ang excise duty tax sa sigarilyo mula SGD150 kada 1,000 sigarilyo patungong SGD352—ang pinakamataas sa Asya noong panahong iyon. Bagama’t tumaas ang kita sa una, bumaba ito ng 20% sa pagitan ng 2003 at 2006.

Dahil dito, lumakas ang iligal na kalakalan. Bilang tugon, pinanatili ng gobyerno ng Singapore ang excise tax sa antas ng 2005 at naglaan ng malaking pondo sa pagpapatupad ng batas. Ito’y nagdulot ng positibong resulta, kung saan bumawi ang volume ng duty-paid cigarettes pagkatapos ng 2006 at bumaba ang bahagi ng iligal na merkado mula 22% noong 2006 hanggang 15.9% noong 2010.

Ayon kay Gatchalian, “The reason we impose excise tax on tobacco products is so we can have better health outcomes. But smoking prevalence has now reversed. We’re now in a lose-lose situation because smoking prevalence is going up, tax collection is going down.”

Hinikayat ni Senador Gatchalian ang Department of Finance (DOF) na tugunan ang lumalaking banta ng iligal na kalakalan ng tabako. “If we don’t focus our attention on this, we’ll end up with a scenario where illicit trade might be bigger than legal activities,” aniya.

“From the standpoint of this committee, revenue is going down, but smoking prevalence is going up, so where are the cigarettes coming from?” tanong ni Gatchalian.

Ayon kay Bureau of Internal Revenue (BIR) Head Revenue Executive Assistant Don Galera, umabot lamang sa PHP 134 bilyon ang kabuuang koleksyon ng excise tax sa tabako noong nakaraang taon, malayo sa target ng ahensya na PHP 185 bilyon noong 2023.

Ipinunto ni Gatchalian ang patuloy na pagtaas ng nasasamsam na iligal na tabako sa kabila ng mas pinaigting na pagpapatupad ng batas. Iminungkahi niya ang pangangailangan ng bagong estratehiya upang tugunan ang iligal na kalakalan at matiyak ang matatag na daloy ng kita ng gobyerno.

“In my opinion, enforcement is not enough. We have to look at the other causes of illicit trade in our country. We cannot ignore the theory of incentives given the significant price difference between illicit cigarettes and legitimate ones,” aniya.

“We must recognize the harm this causes—not just in lost revenue but also on health risks, as these activities operate under the radar,” dagdag pa ni Gatchalian.

Edukasyon sa lahat, mataas na sahod sa mga guro tungo sa AmBisyon 2040 — Brian Poe

ni Chit Luna @News | Jan. 15, 2025

• 

Photo File: DepEd Philippines / Brian Poe Llamanzares

Iminungkahi ng unang nominado ng FPJ Panday Bayanihan party list na si Brian Poe Llamanzares na dapat bigyan ng gobyerno ng pantay na sahod ang mga guro at maayos na edukasyon para sa lahat ng kabataan bilang paraan upang mapaunlad ang bansa at ang mamamayan.

Nagpahayag ng pasasalamat si Poe sa taunang ulat ng pandaigdigang pang-ekonomiyang pananaw mula sa London-based Center for Economics and Business Research (CEBR) at umaasa na ang ekonomiya ng Pilipinas ay aangat mula ika-33 pwesto sa 2024 patungo sa ika-23 sa 2039.

Ayon kay Christopher Breen, pinuno ng Economic Insight ng CEBR, ang ulat ngayong taon ay nagpapakita na ang pananaw sa pandaigdigang ekonomiya ay apektado ng ilang bagong reyalidad.

Sinabi ni Breen na sa maraming ekonomiya sa buong mundo, magiging mas mahirap ang kabataang henerasyon kumpara sa kanilang mga magulang dahil sa epekto ng tumatandang populasyon sa pampublikong pananalapi.

“Ngunit harapin natin ang mga hamon na ito sa mga positibong inisyatiba,” sabi ni Poe, “Dahil mayroon tayong mga kalamangan na mapagtatanganan at maraming dapat ipagpasalamat para sa Pilipinas sa 2025 at lampas pa,” ayon pa rito.

Hinimok ni Poe na kailangan sumulong, lalo na ngayong taon, upang ang mga mag-aaral mula sa pinakamahihirap na pamilya ay makapagpatuloy sa pag-abot ng kanilang mga pangarap sa halip na mapilitang tumigil sa pag-aaral dahil sa kakulangan ng pondo ng kanilang pamilya.

Kinilala ni Poe ang kasipagan ng bawat pamilyang Pilipino.

'Halos lahat ng mga magulang ay nagsusumikap upang matiyak na nagkakaroon ng magandang edukasyon ang kanilang mga anak hanggang matapos ang isang programa sa akademiko at makahanap ng magandang trabaho, " saad ni Poe.

Ang maingat na pag-aaral na optimistikong pananaw ng CERB ay naaayon sa ating pananaw na AmBisyon Natin 2040 para sa Pilipinas bilang isang “maunlad, karamihan ay nasa gitnang uri ng lipunan kung saan walang mahirap,” ayon kay Poe.

Kinakatawan ng AmBisyon 2040 ang sama-samang pangmatagalang pananaw at aspirasyon ng sambayanang Pilipino para sa kanilang sarili at sa bansa sa susunod na 25 taon.

Buwis sa tabako kailangang suriin para pigilan ang pagbaba ng koleksyon, ayon sa tanyag na ekonomista

ni Chit Luna @News | Dec. 19, 2024

• 

  FP / Dr. Arthur Laffer, circulated

Isang tanyag na ekonomista ang nagmungkahi sa gobyerno ng Pilipinas na suriin ang antas ng buwis sa tabako kasunod ng pagbaba ng koleksyon at paglaganap ng puslit na sigarilyo sa merkado.

Ayon kay Dr. Arthur Laffer, dating miyembro ng Economic Policy Advisory Board ni Pangulong Ronald Reagan at chairman ng Laffer Associates, isang kilalang consulting firm sa Estados Unidos, kailangang ihanay ang tax rate sa tabako sa antas na magdudulot ng pinakamalaking kita sa gobyerno.

Ipinaliwanag ni Dr. Laffer na ang kita sa buwis ay tumataas kasabay ang pagakyat ng antas ng buwis hanggang sa maabot ang pinakamataas na kita.

Pagkatapos nito, ang anumang karagdagang pagtaas sa antas ng buwis ay nagreresulta sa pagbaba ng kita. Aniya, ang karagdagang pagtaas ng buwis na nagdudulot ng pagbaba ng kita ay hindi kailanman isang makatwirang solusyon.

Ayon sa datos, bumababa ang koleksyon ng excise tax ng tabako sa nakalipas na dalawang taon mula sa pinakamataas na P176 bilyon noong 2001 sa P160 bilyon noong 2022 at P135 bilyon noong 2023.

Sa parehong panahon, tumaas din ang insidente ng ipinagbabawal na kalakalan ng sigarilyo mula 13.6 porsiyento noong 2021 hanggang 15.2 porsiyento noong 2022. Noong 2023, naitala ito sa 19.6 porsiyento, ayon sa Euromonitor.

Iminungkahi ni Laffer na ang mataas na presyo dulot ng taunang pagtaas ng buwis sa sigarliyo ay nagtulak sa mga mamimili na tangkilikin ang murang ilegal na sigarilyo na hindi nagbabayad ng buwis.

Sinabi ni Dr. Laffer na bagama't ang Pilipinas ay nakagawa ng mahusay na pagbabago sa sistema ng pagbubuwis sa tabako mula sa isang komplikadong multi-tiered system tungo sa isang simpleng istraktura na may pare-parehong antas ng buwis para sa lahat ng sigarilyo, ang tobacco excise tax rate ay umabot na sa "prohibitive: range, at ito ay pinatunayan ng pagbaba ng kita ng gobyerno.

Ayon kay Dr. Laffer, ang mainam na sistema ng pagbubuwis ay isa sa nagtataas ng kinakailangang kita para sa pamahalaan.

Sa kaso ng excise tax sa tabako ng Pilipinas, ang mekanismo na nagresulta sa taunang pagtaas sa antas ng buwis ay nabigo na makamit ang inaasahang kita, sabi niya.

Si Dr. Laffer ang lumikha ng Laffer Curve na naglalarawan ng kaugnayan sa pagitan ng antas ng buwis at kita ng gobyerno. Ito ay nagsusulong sa isang sistema ng buwis na nagpapataas ng kinakailangang kita habang pinapaliit ang pinsala sa ekonomiya.

Napansin ni Dr. Laffer na sa Pilipinas, ang antas ng buwis sa tabako ay lumagpas na sa punto ng pag-maximize ng kita sa Laffer Curve, at anumang karagdagang pagtaas sa antas nito ay malamang na magreresulta sa pagbaba ng kita at paglaganap ng illicit trade.

Sinabi niya na ang paglaganap ng ipinagbabawal na kalakalan ay naiimpluwensyahan ng mataas na antas ng buwis kasabay ang pagtaas ng presyo ng produkto.

Dahil sa pagbaba ng kita sa buwis at paglaganap ng ipinagbabawal na kalakalan ng tabako sa Pilipinas, oras na para muling suriin ang pinakamainam na antas ng buwis sa sigarilyo, sabi ni Dr. Laffer.

Pinuri rin ni Dr. Laffer ang diskarte ng Pilipinas sa pagbubuwis ng mga makabagong produktong tabako at nikotina, ngunit hinimok niya ang pamahalaan na pasimplehin ang istraktura ng buwis nito sa e-cigarettes.

Hindi tulad ng iba pang produkto ng tabako at nikotina, ang e-cigarette ay binubuwisan sa ilalim ng dalawang antas na sistema sa Pilipinas, na humahantong sa problema sa pagpapatupad.

Ang pagpapa-simple sa pagbubuwis sa e-cigarette tulad ng ginawa para sa iba pang mga produktong tabako at nikotina ay dapat maging priyoridad ng pamahalaaan, aniya.